مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

دستاوردهای خلاق چخوف، نویسنده برجسته رئالیست روسی 

برگردان. رحیم کاکایی پیشگفتار مترجم : رئالیسم بی‌رحمانه‌ی یک راوی غمگین  نویسنده ای…

لحاف مهربان کودکی

ساجده میلاد من به گذشته می اندیشم  من شب ها  در آغوش سبز…

نقش زنان مسلمان در جامعه اسلامی !

مقدمه . بی گمان یکی از مهم ترین مباحث در تبیین…

بدخشان؛ گره کور و پاشنه آشیل حاکمیت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید بدخشان؛ جرقه های بحران و احتمال خیزش تازه…

شیرۀ جان

رسول پویان شیرۀ جان ازدو چشم خون چکانم می چکد لـؤلــؤی لالا…

            و حدت خواهی 

در عاشقی ،  عشق   نمایی   نمیکنم گنج  ی  محبتیم…

فیلسوفان یهودی تبار؛ آته ایسم ناتمام،سوسیالیسم احساسی

Hermann Cohen (1842- 1918 ) آرام بختیاری هرمان کوهن؛ میان کانت و…

حماسه هایی که به بهای خیانت نخبگان به سوگواره تبدیل…

نویسنده: مهرالدین مشید روایت تراژدی ملتی که بهای جاه‌طلبی نخبگان را…

د دموکراسۍ د ناکامو تجربو انتقادي ارزونه

نور محمد غفوری سریزه  د تحمیلي جمهوریت او تقلبی دموکراسۍ تجربې موږ ته…

حکمت چیست؟

برهان الدین « سعیدی» حکمت دنیا فـزاید ظن و شک ــ …

این خون کسی ریخته یا می سرخ است یا توت…

نویسنده: جمشید کوهستانی    نظامی سابق فرستنده: محمد عثمان نجیب  ##########################نوتبرعلاوه شعر حضرت سعدی لکه…

افغانستان در تنگنای بن بست؛ انحصار طالبان و پراکنده گی…

نویسنده: مهرالدین مشید روایت یک بن بست تاریخی؛ قدرت یک دست…

«
»

د نواز شريف په لري کيدو سره به څه تغيرات د افغانستان په هکله رامنځ شي ؟؟؟

انسان د با با آدم له وخته حريص ، خود خواه ، جاه طلب ، او سر کشه وو او دغه تصور او تفکر ، اراده او کرکتر به تر مرګه ور سره وي ؟
دري شيان د انسانانو په ژوند کي خاص. ځاي لري ( مځکه – ښځه او طلا يا زر )، مځکه چي د انسان دژوند او مرګ وروستي کور ، کلي ، خوار اوبار ، اوبه او هوا تهيه کوي دغه نور دوه شيان هم په مځکه پوري مربوط دي ، دنړي قدرتمند او زبر ځواک هيوادونه هميشه د خپلو مځکو علاوه د پرديو مځکو په غصبولو او اشغالولو سره د خپلو خلکو او راتلونکو نسلو د آرامي او آسوده حالي په خاطر په زور د نورو هيوادو خلک محاجرت ته اړباسي او مجبوروي خپله خاوره دشمن ته ور پريږدي ؟؟
په تاريخ کي داسي ډير مثالونه د نورو هيوادو په هکله ثبت او شتون لري ، زه مشخص د افغانستان د مځکي په اړه اود دشمنانو د پلانو او اشغالګريو ، زورزياتيو ، او توطيو په ارتباط ډير ه لنده او مختصره مقاله ليکم او د فيسبوک او ويب سايتو چلونکو ته يي هم وړاندي کوم ؟؟
انګريزانو د لوي افغانستان خلک ډير دقيق مطالعه کړي او پيژندلي وو او ددوي په منځ کي يي. په ( روحانيونو – ملانو – پيرانو – خليفه ګانو- خانانو – ملکانو او سپينګيرو سرمايه ګذاري کړي وه او نن هم کړي ده )،؟؟
او د هيواد په ګوټ ، ګوټ کي يعني هر ولايت کي يي ددغو کتګوري کسان نصب او خاي په خاي کړي وو او نن هم ددوي له طريقه زموږ په اکثريت خلکو ظالمانه حکومت کوي ؟؟
د۱۹۱۹ نه را په ديخوا چي انګريز د افغانستان استقلال په رسميت وپيزندو د انتقام له پاره يي حبيبالله کلکاني را پورته او حمايت کړواو د افغانانو تر منځ يي لوي درز واچولو او خپل دشمن ” امان الله خان ” يي ورباندي خلع قدرت کړو
بيايي نادرخان د پيرانو او حضرتانو ( پير صاحب مقتدا په پکتيا کي او حضرتان په خوست کي د غلجيو په زور د ( زلمي سپاه سالار منګل ، سنک منګل –  مير غوثالدين د دکتور نجيبا لله نيکه – سربلند ځاځي )، په مرسته پادشاه کرو ، بيا يي په داودخان ظاهرشاه دپادشاهي نه لري کړو ؟؟
بيا يي په حفيظالله امين داود خان ووژلو ؟؟
بيايي په حفيظالله امين د پرچميانو رهبران تبعيد او نور زنداني او قتل عام کړل ؟؟
بيايي په حفيظا لله امين خپل رهبرچي غاښ او وري وو ووژلو او زمينه د اشغال يي د امين په ذريعه د شوروي سرو پوځو  ته مساعده کړه ؟؟
بيايي. د ببرک کارمل او دريو د خلق سياسي بيرو غړو ( وطنجار – اسدالله سروري – او ګلاب زوي ته )، زمينه د لويي توطيي ګويا د پاکستان ، امريکا ، ناتو غړو هيوادو – ايران  ته بهانه او انګيزه په لاس ورکړه چي دنړي مسلمانان د افغانستان د اشغال په خاطر ديوه کمونست هيواد له خوانه ټولي اسلامي نړي ته لوي خطر دي متحد شي او د پاکستان په غاړه يي د جهاد او افغان او نړي مجاهدينو ته زمينه او امکانات په  لاس ورکړل ،  پاکستان ته د انګريزانو او خپله د پشتونخوا د رهبرانو او مشرانو او عامو پښتنو خوي ، خاصيت او د دالرو او پوندو نه ځان قربانوي وظيفه ورکړه چي د خپل ورو، خپل وطندار ، خپل پلار ، په ضد او دخپل وطن په تخريب جهاد ته ادامه ورکړي ، بيا غرب په راس کي امريکا او انګريز ، د ( ګلبدين حکمتيار – احمدشاه مسعود اورباني – پير سيد احمد ګيلاني – حضرت صبغت الله مجددي – يونس خالص – سياف – مولوي محمد نبي )، او ايران د اته ګونه شعيه تنظيمونه  مشران ( محقق هزاره – شيخ محسني – خليلي- فاطمي بلخي  – اکبري – انوري- )، وغيره  نه سوي استفاده وکړه اود ببرک کارمل. د برطرفي په خاطر يي دامريکا سره تړون لاس ليک کړو چي افغانستان بايد مجاهدينو ته ورتسليم کړي دغه تړون لوي خاين د شوروي مشر ګرباچوف او دامريکا په مشر ريګن امضا اوسند يي زما په کتاب کي د ( بيستري مردم افغانستان  په نوم ولوني ؟
د قرارداد اوله ماده داوه چي امريکا به د پاکستان رهبري  لري کو ي او شوروي به د افغانستان رهبري لري کوي ، هغه وو چي امريکا ضياولحق ، اختر عبدالرحمان او ۲۳ نور پاکستاني. جنرالان د خپل سفير سره په طياره کي سپاره کړل او ددوي طياره يي را غورځوله او ټول يي ووژل ????
او شوروي ببرک کارمل مسکو ته ور غواړي او د سريبريني بور په ۹۶ دچه کي يي نظر بند ساتي؟؟.
بيا هم د پاکستان په هدايت. دغه پلان عملي کيژي ، دکتور نجيبالله د ببرک کارمل په فرمايش ريس جمهور کيژي ،  دکتور نجيبالله ته د روتسکوي شوروي پيلوټ له طرفه  چي د حکمتيار له خوانه يي طياره ويشتل  شوي وه او پيلوت د حکمتيار اسيروو په پيښور کي د حکمتيار او ( آي اس آي )، له خوانه. تطمع شوي او وظيفه ورکړل شوي وه چي دکتور نجيبالله بايد لري شي اوسياسي قدرت  مجاهدينو ته ورکړل شي ؟؟
هغه وو چي د روسانو په مشوره او فرمان دکتور نجيب الله بايد د ظاهر شاه نه دعوت وکړي  چي افغانستان ته راشي او سياسي قدرت ترلاسه کړي ، دغه موضوع ما هغه وخت چي زه د دکتور نجيبالله د دفتر ګويا د توخي معاون وم د ( ايکو نوميک )، پيپر نه ترجمه کړه ، هلته يو عنوان  داسي ليکل شوي وو ( دکتور نجيبالله احمدزي  او ګرباچوف موافقه کړي  چي ظاهر شاه بيرته  افغانستان ته راولي ؟؟ اود ظاهر شاه تر عکس لاندي ليکل شوي ووچي (ده بيست رايل فار  کريملين )،
بيا پاکستان امريکا ته بازي ورکړه  او د حکمتيار په مشري ي د پاکستاني  کوماندوګانو په مشري په جلال اباد  حمله وکړه چي ۵۰۰۰ مجاهدين اوکوماندوګان. خميره شول ؟؟
د پاکستان اصلي هدف ( د لوي افغانستان څخه جلا شوي خاوره ” پشتونستان “چي د امير عبدالرحمان خان  او مير تيمور ديورند. له خوانه. په زور ، تطمع ، او فريب ورکولو، يو سند ليکل شوي وو خو د امير عبدالرحمان خان امضا نشته پکي ؟؟
دغه وخت پاکستان د نړي په نقشه کي مستقل. هيواد نه وو او فقط هند برطانوي موجود وو ، خو کله چي مهاتما ګاندي ، جواهرلعلنهرو ، خان عبدالغفارخان او مولانا پنجابي هند آزاد کړو او بيا”جناه ” د هندوستانه د پاکستان په نامه  آزادي دډيرو  وينو توييدو وروسته په ۱۹۴۷ کي  انګريزانو د خپل اصلي نوکر او هميشني مزدور ” جناه ” په مشري د پاکستان آزادي ومنله او زموږ د برمته شوي خاوري ” پشتونستان ” سند يي  دتل پاتي دشمني په خاطر پاکستان ته ورکړو ؟؟؟ تر نن ورځي پوري  نه د پشتونستان خلکو او مشرانو يي. د رشتيني آزاد
او د افغانستان سره د يو کيدو غږ يا مظاهره ونه کړه ، او ديورند نه ظاهر شاه امضا کړي ، نه داود خان ، نه د حزب ديموکراتيک ليډرانو ، نه رباني ، نه مجددي ، نه حامد کرزي ، امضا کړي او نه منلي ، داود خان يو ځلي د پاکستان په ضد دجنګ دسفربري اعلان وکړو ، خو ظاهر شاه بيرته نرمش وشودو ، دديورند د لري کيدو ډير کلک طرفدار او لغوه کونکي ببرک کارمل ( فيض محمد وزيري دديورند  دلغو کيدو په خاطر وزيرستان ته د خپلو وزيرو مشرانو سره د مشورو په خاطر هلته وليږو چي په نامردانه دول يي شهيدکړو ، او بيا ببرک کارمل کوکي خيل ته ۱۵۰۰ ميله وسله ورکړه ، چي ډير نامردانه او بيغيرته په شا شوو ؟؟؟
د مخکي ، يا خاوري ” تماميت ارضي ” په ماهيت فقط وطن پرستان  لکه ، نورمحمد ترکي – ببرک کارمل – دکتور نجيبالله – داود خان پوهيدل ، چي متاسفانه د  پاکستان او امريکا په توطيه  يا ووژل شول. يا د قدرت نه ګوښه کړل شول او په نتيجه  کي
د وطن ګوند. فرکسيونو مرتجع  ( پرچميانو سياسي اتلاف د رباني او مسعود سره او خلقيانو دنجيبالله او محمد رفيع په مشري د حکمتيار سره )، جوړ او د حکومت واکي  او سياسي قدرت دغو دوو دشمنو تنظيمويعني جميعتيانو او حزب اسلامي ته )، ور انتقال شوو ؟؟ او په نتيجه کي د پاکستان په فيصله او د امريکاپه مشوره مجددي د دوو مياشتو په موده ريس جمهور شوو، خلاصه چي نواز شريف. د عربستان د وزير خارجه سره کابل ته راغي او د کابل په هوايي ميدان کي  د افغانستان  خاوره مچي کړه. چي خدايه لوي آرمان مي. چي د افغانستان. اشغال وو عملي شو ؟؟؟
نواز شريف. د انتخاباتو په دوران کي د بوتو په مقابل کي. پاکستانيانو ته ويل چي ماته رايه راکړي ، ځکه ما د افغانستان. مدرنترين اوردو مضمحل او تکه تکه کړو ؟؟
دغه ۴۰ کاله پاکستاني. مارشالايي نظاميان  په افغانانو خونين ناورين  جوړ کړي. د چا له لاسه؟؟ د ۱۵ ګونه تنظيمي  مجاهدينو  له لاسه او تاسي ويني چي څوک د افغانستان په خلکو حکومت  کوي لکه ( دموتر دريور مسلميار  –  سرکاتب ابراهيمي – قاتلين ، بيسيواده توپک سالاران  تل تر تله د پاکستان نوکران او مزدوران  چي هميشه يي نواز شريف او پرويز مشرف ، بوتو په راس کي وو او  د انګريز او امريکا. فرامين تطبيق کيدل غواړي ، آيا په مجاهدينو ديورند لغو کيزي ؟  آيا په مجاهدينو امنيت راتلاي شي ؟ آيا مجاهدين د پاکستان ، ايران ، عربانو او غربي اشغالګرانو مخه نيوي شي ؟؟؟؟؟؟
دټولو سوالو د حل کولو او د وطن د نجات يوازني قوت او طاقت بيرته يو خلي بيا  د حزب ديموکراتيک. يا وطن ګوند دسره جوړيدل چي بيدون له کوم سوال او توطيو پرته ټول خلقيان او  پرچميان  په يوه  تالار کي اقلا د يوي هفتي. له پاره سره را غونډ  او د نوي نوم يا پخوانيو نامو په انتخاب داسي متحد ګوند جوړ کړي چي دافغانستان د بحران دحل له پاره نوي فورمول  ريس جمهور اشرف غني ته وړاندي کړي او ور سره ونډه واخلي  او پري نه ږدي چي افغانستان بيرته کورنيو جګړو ته داخل شي ، او دغه ۱۶ کلن دست اوردونه له منځه لاړ نه شي  او زما په نظر
د نواز شريف لري کيدل د اشرف غني او دبل عبدالله  د لري کيدو سره هماغه پخواني فورمول يو ځلي بيا امريکا  عملي کول. غواړي نور په وضعيت کي عملي او مثبت تغير نه راځي ؟؟؟؟