غوث الدین بهروز؛ شاعر خوش‌قریحه 

سخنی به قاضی غوث الدین بهروز ! صدای بیداری در…

عنایت پژوهان گردانی

 سمنگان گنجینه‌ای از انسان‌های فرهیخته دارد. عنایت پژوهان گردانی شاعر برخاسته…

د سیستمونو ډولونه (دوهمه برخه): اصلي او فرعي سیستمونه او…

نور محمد غفوری سریزه سیستمونه د جوړښت، فعالیت، موخې او له چاپېریال…

هرات؛ جغرافیایی که تاریخ را به راهبرد پیوند می‌دهد

Wahidullah Noorzai از میراث تمدنی خراسان تا ساختار اجتماعی، قدرت منطقه‌ای…

 ابتکار ملی؛ یگانه راه گذار به صلح پایدار و حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید رهایی افغانستان در کرو ساز و کار ملی،…

سیاسي ګوند او داخليدموکراسي

لیکوال: نور محمد غفوری پیلامه: دا مقاله چې د ۲۰۱۶م کال د…

دومقاله

نویسنده: جمشید کو‌هستانی فرستنده: محمدعثمان نجسب Iwnd Maban Mbik ################### اول ساختار و مدلهای سیاست جنایی ! مقدمه…

ادب چیست؟

برهان الدین « سعیدی » از خدا جوییم  توفیق  ادب  ـــ …

وقتی اختلال به قدرت تبدیل می‌شود: چه کسی پس از…

Wahidullah Noorzai Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) مقدمه: هرمز؛ میدان سنجش قدرت،…

آلزایمر

آلزایمرم که بیدار می‌شود نمی‌دانم امروز، دیروز است! یا که دیروزم، فردا!!! به…

دوران خونین حفیظ‌الله امین و سرکوب رهبران حزب دموکراتیک خلق…

https://www.youtube.com/watch?v=pxhsNfqSXRE افغانستان پس از قیام ثور؛ دوران خونین حفیظ‌الله امین و…

افغانستان و بحران سیاست‌زدگی؛ جامعه‌ای گرفتار منازعه و محرومیت

 نویسنده: مهرالدین مشید سیاست‌زدگی در افغانستان؛ ریشه‌های ساختاری و پیامدهای انسانی سیاست…

نصیب الله سیماب

*** له پښتو ژبې او پښتني فرهنګ تکړه شاعر، ادبپوه، څېړونکی،…

دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

https://www.youtube.com/watch?v=2d326hWQtcQ&t=12s دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

از فرسایش دولت تا سرایت جنگ: زنجیرهٔ راهبردی بحران در…

Wahidullah Noorzai | Former Senior ANCOP/ANP Officer | Military and…

د سیستمونو ډولونه

نور محمد غفوری د سیستمونو د وېش عمده معیارونه سریزه په تېرو دوو…

سکوت پشتون‌ها در برابر طالبان؛ آتشی زیر خاکستر

 نویسنده: مهرالدین مشید تحلیلی دربارهٔ سکوت سیاسی، نارضایتی اجتماعی و امکان…

کابل چه زمانی می‌تواند ۹۹ درصد آب مورد نیاز خود…

نوشته : کریم پوپل مورخ ۲عقرب ۲۰۲۶ ** پیشنهاد کریم پوپل به…

ژورنالیست یا میکروفونِ خاموش؟

ژورنالیست واقعی نه سخنگوی قدرت، بلکه صدای مردم است؛ کسی…

«
»

شرح حضور بنده در برنامه ۲۱۱۷ رازق مامون راجع به فدرالیسم

اولاً تز یا تتبین مسئله این گونه اشتباه است: ریاستی نظام ناکام بود و تجربه کنیم فدرالیسم را٬ زیرا نظام ریاستی و پارلمانی و یا نمیه ریاستی نمیه پارلمانی در حیطه تفکیک قوا که رشته تخصصی حقوق اساسی و حقوق اساسی تطبیقی است مطالعه می شود و گونه های دولت از لحاظ حقوقی نه سیاسی یا نظام های اداری بسیط یا مرکب در رشته تخصصی حقوق اداری مطالعه می گردد. که برای درمان قلب نمی شود ادویه گرده را تجویز کرد. 

ثانیاً تا رسیدن به فدرالیسم٬ در گونه بسیط ما متمرکز داریم٬ که مقصد تمرکز زدایی ما را جواب دهد.

جانم کلام:‌ در قوانین واژه ها و کلمات خیلی مهم است و فقط آنچه واژه ها و کلمات معنی دهد ببرداریم ولی زمانی یک حزب سیاسی موردی را تز می کند. باید آنرا تحقیق کنیم و بعد تحقیق درج افکار عمومی بسوی سیر از بدویت به مطلوبیت جامعه و سعادت کشوری٬ یعنی مبارزه حبیب الله خان کلکانی مبارزه دینی عقیدتی بوده نه قومی تاجکی آنچه لطیف پدرام وانمود می کند و یا در جای من ندیده ام که در نواری قهرمان ملی گفته باشد در برابر استبداد پشتون ها من ایستاده شده ام٬ همواره از انتخابات و رای مردم٬ همدیگر پذیری و عدالت اجتماعی… را اهداف خود گفته 

سرشت قدرت فساد آورست: بله در تمامی پژوهش های علمی و تخصصی که تا حالا داشته ام در برابر این سرشت که حتی مجری قدرت در فقدان قانون خود نمی داند چطور مستبد می شود من پرداخته ام و از زمان افلاطون که آکادمیک بناء می شود تا امروز در سطح دنیا برای مهار قدرت توسط قدرت یا میزان و تعادل یا همانا تفکیک قوا که از لوازم شکلی حاکمیت قانون است پیشنهاد می شود. با دقت این رشته جان بخش: که لوازم ماهوی حاکمیت قانون سطح بلند اگاهی مردمست که حاکمیت از مردم بوده و پدیداری آن قانون اساسی٬ اما در کجا دنیا برای مهار استبداد فدرالیسم را تجربه کردند؟ در حقیقت بعد حاکمیت ملی و حاکمیت قانون سنجش و تحقیق کاربردی شود نه آزمایش شود٬ که بعد آن اگر مناسب استنتاج شد فدرالیسم و افغانستان نسخه داده شود. چرا که از ۱۷۸۷ تا کنون در آمریکا یک قانون که تعدیل قوانین نظر به ضروریات زمان٬ البته اقتدار اگاهی مردم بوده و فرانسه هم از ۱۷۹۵ تا کنون هم یک قانون٬ اما در افغانستان از ۱۹۱۹ تا امروز هشت قانون اساسی تجربه می شود و فلاکت و تباهی مردم از دست سیاسون قوم گرا و ملای های استخباراتی٬ که اگر رجوع به خرد سیاسی نکنیم و کدام قدرت جهانی بار دیگر در افغانستان حمله نظامی کند٬ برای چندین نسل آینده این تباهی و فلاکت را به میراث داده ایم… گرچه عده با بکس های خالی آماده برای جمع کردن دلار تشنه معلوم می شوند و در دل بدرقه می کنند که چون ۲۰۰۱ آمریکا در افغانستان حمله نظامی دیگری کند.