۶.۴.د اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونو متقابل اغېز

نور محمد غفوری (اتمه برخه) که څه هم پورته درې اړیکې (د…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (5)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی "...انسان باید با یکی از…

افغانستان؛ از رؤیای دولت-ملت تا واقعیتِ گسست ملی

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان؛ فاصله‌ای به درازای تاریخ تا دولت-ملت تأملی بر…

در غیبت ما چه گذشت؛ ادبیات مدرن غرب

Impressionism.  آرام بختیاری ایمپرسیونیسم ادبی؛ زشتی کلان شهر، زیبایی طبیعت. ایمپرسیونیست های ادبی…

ماتریالیسم دیالکتیکی و ماتریالیسم تاریخی

(بخش۳ و پایانی) ماتریالیسم تاریخی نوشته: جوزف استالین برگردان: آمادور نویدی ۳) ماتریالیسم تاریخی اکنون…

۶. د سیاسي سیستم اړیکې له اقتصادي، ټولنیز او کلتوري…

نور محمد غفوری (اوومه برخه)  سیاسي سیستم (یا سیاسي نظام) د ټولنې…

انعکاس هستی در هستی

رسول پویان هست وخواهدبودوژرفای شدن عریان کنید دانـش و انـدیـشـه و تحـقـیـق…

افغانستان؛ جایی که خطاهای راهبردی از مرزها عبور می‌کنند

ناهم‌زمانی تصمیم‌های سیاسی، رقابت قدرت‌ها و پیامدهای امنیتی در نظم…

فریتس هابر؛ دانشمندی میان نجات زندگی و صنعتی‌کردن مرگ

بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  مقدمه تاریخ علم، تاریخ پیشرفت‌های بزرگ انسانی است؛ اما در…

که سیاست نه کوئ، سیاست به درباندې کېږي!

نور محمد غفوري یادونه: دا مقاله د لومړي ځل لپاره د…

 تونل‌های زیرزمینی، دکترین دفاعی یا گسترش زیرساخت‌های پنهان؟

 نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و گسترش شبکه‌های زیرزمینی؛ پیامدهای منطقه‌ای و…

پوهاند محمد بشیر دودیال

د نړېوال او پښتو داستاني ادبیاتو په تړاو له پوهاند…

      اسرار هوش طبیعی یا خالق طبیعت

نوشته : کریم پوپل مورخ ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ مقالهٔ علمی ـ فلسفی…

۵. د سیاسي سیستم د غبرګون او اصلاح بهیر

نور محمد غفوری  (د لومړي څپرکي، سیاسي سیستم- شپږمه برخه) سیاسي سیستم…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (4)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...عشق و نفرت گاهی به…

د سیاسي سیستم د فعالیت څرنګوالی

نور محمد غفوری (پنځمه برخه) ۴.  د سیاسي سیستم (د سیاسي نظام)…

جهان در آستانهٔ سرنوشت ساز ترین و بی ثباتی بزرگ

 نویسنده: مهرالدین مشید  آیندهٔ انسان در گرو رقابت قدرت‌ها و بحران…

پَسیخانیان؛صدای «اصالت انسان»

علی میرفطروس اَسْتَعِنْ بِنَفْسِكَ الَّذِي لَا إِلٰه إِلَّا هُوَ از خویشتن یاری…

د سیاسي سیستم سرچينې او اداري وړتیا

نور محمد غفوری (د سیاسي سیستم په تیر پسې- څلورمه برخه) ۳.۴.…

!  (   K   ) چگونگی اتخاذ سیاست جنایی…

چکیده : استفاده از مواد مخدر تحت نام تابلیت (k )…

«
»

گزیده مقالات

از ضعف نهاد در افغانستان تا سرایت ناامنی در منطقه و جهان

وحیدالله نورزی Former Senior ANCOP/ANP Officer | Military & Security Analyst Strategic Affairs • Geopolitics • Afghanistan & Regional Security نسخه پژوهشی ـ تحلیلی بحران‌ها همیشه با صدای بلند آغاز نمی‌شوند. گاهی بحران از جایی بسیار کوچک شروع می‌شود؛ از بی‌عدالتی نسبت به یک فرد، از تصمیمی که بدون پاسخگویی گرفته می‌شود، از نهادی که…

بیشتر بخوانید

وقتی ثبات به تله امنیتی تبدیل می‌شود: افغانستان، طالبان و معماری در حال تغییر تهدیدهای منطقه‌ای

نویسنده: وحیدالله نورزی افسر ارشد سابق پولیس ملی افغانستان | تحلیل‌گر نظامی و امنیتی افغانستان امروز در نگاه نخست، نسبت به سال‌های جنگ گسترده داخلی و حضور نظامی بین‌المللی، آرام‌تر به نظر می‌رسد. دامنه جنگ متعارف کاهش یافته، طالبان کنترل سیاسی و امنیتی بخش عمده کشور را در اختیار دارند و میزان درگیری‌های آشکار در…

بیشتر بخوانید

عقاب ها پرپر می شوند؛ اما پرواز شان ادامه دارد

 نویسنده: مهرالدین مشید پرپر شدن عقاب‌ها؛ خاموشی پرواز نیست عقاب‌ های آزادی فرو می‌افتند و با خون‌های‌شان به سوی شفق تاریخ خط‌های درشت می‌کشند و عاشقانه و عامدانه به سوی این سرخیِ سرانجام می‌شتابند؛ زیرا انان می‌دانند که آزادی، همیشه از راه‌های هموار و بی‌خطر نمی‌گذرد و گاهی باید از فراز آتش و خون عبور…

بیشتر بخوانید

 پس از پنج سال؛ آغاز شمارش معکوس برای پایان یک دور باطل

نویسنده: مهرالدین مشید پنج سال پس از بازگشت طالبان به قدرت، افغانستان وارد مرحله‌ای تازه از تحولات سیاسی و امنیتی شده است. اگر سال‌های نخست حاکمیت طالبان را بتوان دوره تثبیت قدرت، بازسازی ساختارهای امنیتی و ایجاد نوعی آرامش نسبی پس از چهار دهه جنگ و بی‌ثباتی دانست، ظهور و گسترش جبهه‌های مسلح مخالف طالبان…

بیشتر بخوانید

۱۵ اگستروزی که نه‌تنها جمهوریت؛ بلکه رویاهای یک ملت فرو ریخت

نویسنده: مهرالدین مشید ۱۵ اگست ۲۰۲۱ را نباید صرف به‌عنوان روز ورود طالبان به کابل و پایان حکومت جمهوری به یاد آورد. این تاریخ را باید نقطه تلاقی و آشکارشدن مجموعه‌ای از شکست‌های سیاسی، نهادی، اجتماعی، امنیتی و اخلاقی دانست؛ شکست‌هایی که در طول دو دهه شکل گرفتند و سرانجام در چند روز به فروپاشی…

بیشتر بخوانید

آسیب شناسی  استقلال افغانستان آن در بعد های سیاسی، اقتصادی، اجتماعی

نوشته از بصیر دهزاد   روابط بین المللی و تکنالوژی معاصر در یکصد سال اخیر  هدف این مقاله  روی  موضوع  آسیب‌ شناسی استقلال در یکصد سال  اخیر است که ما  عوامل آسیپ پذیری استقلال را در یک بررسی و ارزیابی قرار میدهیم. اسیب پذیری استقلال را نمیتوان جدا از بحث آسیبپذیری تاریخی دانست  .    هدف…

بیشتر بخوانید

         پنجساله گی چیره گی تاریکی درافغانستان       

    نوشته ی :اسماعیل فروغی                                                            پنجسال ازفاجعه ی تسلیم دادن افغانستان به گروه افراطی دینی ــ قومی طالبان توسط امریکاییان گذشت . این فاجعه ، عمق و پهنای بی حد وحصری دارد . شاید هیچ کشور و مردمی درجهان ، چنین فاجعه و دردی را تجربه نکرده و سرنوشت و تاریخی اینچنین فاجعه بار…

بیشتر بخوانید

 افغانستان ؛ در چنبره افراطیت دینی و تندروی قومی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در طول تاریخ معاصر خود، به‌ویژه در پنج دهه اخیر، یکی از پرآشوب‌ترین دوره‌های سیاسی و اجتماعی خویش را تجربه کرده است. جنگ‌های پی‌درپی، فروپاشی نهادهای دولتی، مداخله های بیرونی، رشد جریان‌های افراطی و حالا هم تندروی های قومی بیمارگونه، این کشور را در چرخه‌ای از خشونت، بی‌ثباتی و بحران مشروعیت…

بیشتر بخوانید

از دیدگاه علم سیاست !

تلاش و سعی چه به شکل مسلحانه باشد یا غیر مسلحانه برای رسیدن به هدف بدون داشتن استراتژی معین و روشن ، تشکیلات، ابزار نبرد و قوت پیکار را نمی‌توان در جمع مبارزه سیاسی شمار کرد ، حاصل چنین تحرکات شخصی یا گروهی در ورای موازین سیاسی و اجتماعی برای دسترسی به هوسهای زود رس…

بیشتر بخوانید

افغانستان در بن‌بست؛ راه‌های برون‌رفت و چشم‌انداز آیند

نویسنده: مهرالدین مشید فردای افغانستان و چگونگی عبور از وضعیت موجود در شرایط کنونی، افغانستان در یکی از پیچیده‌ترین و سرنوشت‌سازترین مقاطع تاریخ معاصر خود قرار دارد. بن‌بست سیاسی، انزوای بین‌المللی، رکود اقتصادی، مهاجرت گسترده نخبگان، محدودیت‌های اجتماعی و کاهش سرمایه انسانی، همگی این پرسش را مطرح می‌کنند که آیا این وضعیت پایدار خواهد ماند…

بیشتر بخوانید

افغانستان در آستانه یکخطر وبحران جدید ( تداوم بحران نیم قرنه) 

نوشته از بصیر دهزاد  آغاز جنگ ها و حملات پراگنده گروه های مسلح ضد رژیم طالبان  در شمالشرق کشور را میتوان یک خطر جدید ، بحران جدید و تداوم بحران  نیم قرنه در افغانستان دانست.   خطریست که در صورت عدم پیشگیری این گونه جنگ های پراگنده،  تنها با اتخاد یک سیاست باز و متکی بر واقعیت های عینی جامعه،  که آغاز آن باب مزاکره تلقی میگردد، قدم های…

بیشتر بخوانید

قرائت های تاریخی و فراتاریخی دینی؛ از بن بست تا پادزهر

نویسنده: مهرالدین مشید در دو سده اخیر، یکی از مهم‌ترین رویکردها در فهم دین، قرائت تاریخی بوده است؛ رویکردی که می‌کوشد آموزه‌های دینی را در پرتو شرایط تاریخی، اجتماعی و فرهنگی عصر نزول تفسیر کند. این نگاه توانست بسیاری از ابهام‌های تفسیری را برطرف سازد و راه را برای گفت‌وگوی دین با جهان جدید هموار…

بیشتر بخوانید

تحولات بدخشان؛ نشانه‌های سقوط یا پایان مأموریت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید جرقه‌ای که آتش مقاومت را در سراسر افغانستان افروخت   سقوط  جمهوریت در اگست ۲۰۲۱ و بازگشت طالبان به قدرت، نقطه عطفی در تاریخ معاصر افغانستان  بود. طالبان با تکیه بر پیروزی نظامی، کوشیدند خود را به‌عنوان تنها نیروی قادر به تامین امنیت و پایان دادن به پنج دهه جنگ معرفی کنند. کاهش…

بیشتر بخوانید

بنیادگرایی دینی و لیبرال‌دموکراسی؛ از سوخت‌رسانی تا امتم دهی به چرخه خشونت؟

نویسنده: مهرالدین مشید  رابطه متقابل افراط‌گرایی دینی، بحران‌های نظم لیبرال و بازتولید خشونت جهان پس از پایان جنگ سرد، به‌رغم امیدهای فراوان برای گسترش صلح، دموکراسی و همکاری بین‌المللی، به صحنه ظهور موج‌های تازه‌ای از افراط‌گرایی، تروریسم، جنگ‌های فراملی و قطبی‌شدن جوامع تبدیل شد. در دهه ۱۹۹۰ بسیاری از نظریه‌پردازان، به‌ویژه فرانسیس فوکویاما، پیروزی لیبرال‌دموکراسی…

بیشتر بخوانید

 افغانستان؛ در بن‌بست اعتماد و آینده ناپیدا

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان؛ میان بی‌اعتمادی و بن‌بست سیاسی افغانستان در یکی از پیچیده‌ترین و حساس‌ترین مقاطع تاریخ معاصر خود قرار دارد. با گذشت نزدیک به پنج دهه از آغاز بحران‌های پی‌درپی، نه تنها ساختارهای سیاسی و اقتصادی کشور آسیب دیده‌اند، بلکه اعتماد عمومی نیز به شدت فرسوده شده است. امروز آینده افغانستان در حالی…

بیشتر بخوانید