غوث الدین بهروز؛ شاعر خوش‌قریحه 

سخنی به قاضی غوث الدین بهروز ! صدای بیداری در…

عنایت پژوهان گردانی

 سمنگان گنجینه‌ای از انسان‌های فرهیخته دارد. عنایت پژوهان گردانی شاعر برخاسته…

د سیستمونو ډولونه (دوهمه برخه): اصلي او فرعي سیستمونه او…

نور محمد غفوری سریزه سیستمونه د جوړښت، فعالیت، موخې او له چاپېریال…

هرات؛ جغرافیایی که تاریخ را به راهبرد پیوند می‌دهد

Wahidullah Noorzai از میراث تمدنی خراسان تا ساختار اجتماعی، قدرت منطقه‌ای…

 ابتکار ملی؛ یگانه راه گذار به صلح پایدار و حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید رهایی افغانستان در کرو ساز و کار ملی،…

سیاسي ګوند او داخليدموکراسي

لیکوال: نور محمد غفوری پیلامه: دا مقاله چې د ۲۰۱۶م کال د…

دومقاله

نویسنده: جمشید کو‌هستانی فرستنده: محمدعثمان نجسب Iwnd Maban Mbik ################### اول ساختار و مدلهای سیاست جنایی ! مقدمه…

ادب چیست؟

برهان الدین « سعیدی » از خدا جوییم  توفیق  ادب  ـــ …

وقتی اختلال به قدرت تبدیل می‌شود: چه کسی پس از…

Wahidullah Noorzai Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) مقدمه: هرمز؛ میدان سنجش قدرت،…

آلزایمر

آلزایمرم که بیدار می‌شود نمی‌دانم امروز، دیروز است! یا که دیروزم، فردا!!! به…

دوران خونین حفیظ‌الله امین و سرکوب رهبران حزب دموکراتیک خلق…

https://www.youtube.com/watch?v=pxhsNfqSXRE افغانستان پس از قیام ثور؛ دوران خونین حفیظ‌الله امین و…

افغانستان و بحران سیاست‌زدگی؛ جامعه‌ای گرفتار منازعه و محرومیت

 نویسنده: مهرالدین مشید سیاست‌زدگی در افغانستان؛ ریشه‌های ساختاری و پیامدهای انسانی سیاست…

نصیب الله سیماب

*** له پښتو ژبې او پښتني فرهنګ تکړه شاعر، ادبپوه، څېړونکی،…

دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

https://www.youtube.com/watch?v=2d326hWQtcQ&t=12s دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

از فرسایش دولت تا سرایت جنگ: زنجیرهٔ راهبردی بحران در…

Wahidullah Noorzai | Former Senior ANCOP/ANP Officer | Military and…

د سیستمونو ډولونه

نور محمد غفوری د سیستمونو د وېش عمده معیارونه سریزه په تېرو دوو…

سکوت پشتون‌ها در برابر طالبان؛ آتشی زیر خاکستر

 نویسنده: مهرالدین مشید تحلیلی دربارهٔ سکوت سیاسی، نارضایتی اجتماعی و امکان…

کابل چه زمانی می‌تواند ۹۹ درصد آب مورد نیاز خود…

نوشته : کریم پوپل مورخ ۲عقرب ۲۰۲۶ ** پیشنهاد کریم پوپل به…

ژورنالیست یا میکروفونِ خاموش؟

ژورنالیست واقعی نه سخنگوی قدرت، بلکه صدای مردم است؛ کسی…

«
»

گزیده مقالات

دین و دموکراسی؛ از سازگاری ها تا چالش ها

نویسنده: مهرالدین مشید پرسش سازگاری دین و دموکراسی یکی از مهم‌ترین مباحث فلسفه سیاسی معاصر است. پاسخ کوتاه این است که دین و دموکراسی نه کاملا ناسازگار و نه بصورت کامل یکسان است؛ بلکه میزان سازگاری آن‌ها به تفسیر دین و حدود نقش آن در سیاست بستگی دارد. در واقع، دین و دموکراسی به دو…

بیشتر بخوانید

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌های از دست‌رفته

نویسنده: مهرالدین مشید از اصلاحات امان‌الله خان تا چالش‌های پس از ۲۰۲۱ در تاریخ ملت‌ها، فرصت‌های تاریخی لحظاتی هستند که یک کشور می‌تواند مسیر خود را از بحران به توسعه، از استبداد به مشارکت سیاسی و از عقب‌ماندگی به پیشرفت تغییر دهد. برخی ملت‌ها این فرصت‌ها را به سکوی پرش تبدیل کرده و برخی دیگر…

بیشتر بخوانید

بیست سال امریکا غرب و ناتو درین سرزمین بساط خون برپا کردند

افغانستان از تنگناهای خونین و ویرانگر عبور داده شده و بار مصائب خون و ویرانی را مردم بدوش کشیده است . حاصل جنگهای خونین برای اثبات حقانیت ایدئولوژی ها، برخوردهای مسلحانه تنظیمها جهادی با یکدیگر، اشغالها و شکست‌ها تاریخ قریب به پنجاه سال اخیر کشور را با عقب روی ها ، و عقبگرد ها رقم…

بیشتر بخوانید

اسلام‌گرایی؛ از رستاخیز ضد استعمار تا چالش افراطیت و امکان احیای دوباره

نویسنده: مهرالدین مشید مطالعه‌ای در اندیشه متفکران مسلمان و تجربه افغانستان، ایران، مصر و ترکیه اسلام‌گرایی یکی از مهم‌ترین جنبش‌های فکری و سیاسی جهان اسلام در دو سده اخیر بوده است. این جریان در واکنش به استعمار، استبداد، عقب‌ماندگی تمدنی و بحران هویت مسلمانان ظهور کرد و در مقاطع مختلف نقش مهمی در بسیج جوامع…

بیشتر بخوانید

افغانستان در چهار راۀ رقابت های ژیوپلیتیک و ا ستراتیژی های تروریستی

نویسنده: مهرالدین مشید از عمق استراتژیک پاکستان و هند تا عمق استراتژی گروه‌های تروریستی افغانستان در طول دو سده اخیر، بیش از آنکه یک بازیگر مستقل در نظام منطقه‌ای و بین‌المللی باشد، به میدان رقابت قدرت‌های مختلف تبدیل شده است. موقعیت ژئوپلیتیکی این کشور در قلب آسیا، میان جنوب آسیا، آسیای مرکزی، خاورمیانه و چین،…

بیشتر بخوانید

وحدت ملی و حکومت مشروع؛ میان امیدهای فردا و چالش‌های امروز

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان بر سر دو راهی؛ وحدت ملی یا تداوم بحران مشروعیت افغانستان در یکی از حساس‌ترین و سرنوشت‌سازترین مقاطع تاریخ معاصر خود قرار دارد. بیش از چهار دهه جنگ، مداخله‌های خارجی، رقابت‌های قومی، بحران‌های سیاسی و فروپاشی نهادهای دولتی، این کشور را به نقطه‌ای رسانده است که بقای ثبات و امنیت آن…

بیشتر بخوانید

خیزش زنان هرات؛ آزمون مردانگی فراقومی  و تجلی همبستگی ملی

نویسنده: مهرالدین مشید هتک حرمت به زنان هرات؛ پرده از سیمای اصلی طالبان برداشت پس از انتشار گزارش‌هایی مبنی بر بازداشت‌های گسترده و برخوردهای تحقیرآمیز با زنان در هرات به بهانه نظارت بر پوشش و رفتار اجتماعی، موجی از نارضایتی عمومی در این شهر شکل گرفت. این اقدامات که از سوی بسیاری از شهروندان، فعالان…

بیشتر بخوانید

طالبان نماد خشونت، تبعیض و سرکوب علیه زنان و دختران

شباهنگ راد یکی از مهم‌ترین روایت‌ها در تبیین پدیدهٔ طالبان این است که جهانِ سرمایه‌داری، برای استمرارِ سلطه و انقیاد زنان، همواره به بازتولید نیروهای جهل و تاریک‌اندیش و خشونت‌پیشه‌ای چون طالبان نیازمند است. بر اساس این دیدگاه، طالبان نه یک استثنا، بلکه یکی از تجلی‌های عریان مناسباتی‌اند که آزادی زنان را برنمی‌تابند و از…

بیشتر بخوانید

از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک بیت گاهی یک بیت شعر، بیش از یک کتاب تاریخ، سرگذشت یک نسل را روایت می‌کند. نسلی که روزگاری در صنف‌های درس با هزاران امید و آرزو نشسته بود، اما طوفان‌های سیاسی، جنگ‌های پی‌درپی و ناکامی‌های تاریخی، او را از چوکی مکتب به جاده‌های…

بیشتر بخوانید

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)، نوار باریک و بلند کوهستانی در شمال شرقی افغانستان، در تلاقی‌گاه سه رشته‌کوه عظیم جهان (هندوکش، قراقروم و پامیر)، یکی از حساس‌ترین و منزوی‌ترین نقاط جغرافیایی سیاره زمین است. این باریکه طولانی که حدود ۳۵۰ کیلومتر طول و بین ۱۳ تا ۶۵ کیلومتر عرض…

بیشتر بخوانید

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی و استخباراتی افغانستان در بیش از چهار دههٔ گذشته تنها میدان جنگ‌های نظامی نبوده، بلکه صحنهٔ رقابت‌های پیچیدهٔ سیاسی، استخباراتی، ژئوپولیتیکی و نبرد روایت ها نیز بوده است. در چنین فضایی، طالبان نه‌تنها به‌عنوان یک بازیگر داخلی، بلکه به‌عنوان بخشی از معادلات بزرگ‌تر منطقه‌ای…

بیشتر بخوانید

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و چالش‌ها

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون بر جنگ‌های خارجی، قربانی کشمکش‌های داخلی، رقابت‌های قومی، انحصار قدرت و نزاع‌های هویتی نیز بوده است. هرچند مردم افغانستان در طول تاریخ بارها در برابر تجاوز خارجی با همبستگی کم‌نظیر ایستاده‌ا اند؛ اما این کشور در عرصهٔ دولت‌ سازی و توزیع قدرت، شکاف‌های قومی…

بیشتر بخوانید

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با موقعیت جغرافیایی اش از نظر استراتژیست‌های روسیه و جمهوری های آسیای میانه ارزش تاریخی از زمان بازی بزرگ و جنک سرد تا وضعیت جاری جهانی و منطقوی را دارد . این کشورها به صلح و آرامی افغانستان از دید منافع شان می‌نگرند زیرا…

بیشتر بخوانید

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا حاشیهٔ انقلاب اجتماعی افغانستان امروز در یکی از پیچیده‌ترین و سرنوشت‌ سازترین مقطع های تاریخ معاصر خود قرار دارد؛ زیرا در این کشور استبداد سیاسی، فروپاشی اقتصادی، بحران مشروعیت، انسداد فرهنگی و انفجار نارضایتی اجتماعی به گونه‌ای کم‌سابقه درهم تنیده شده‌اند. آنچه اکنون در…

بیشتر بخوانید

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا واقعیت

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به کابل آرام‌آرام از حاشیه به متن می‌آید و از شایعه به واقعیت تبدیل می شود؛ بسیاری‌ها شاید این سخنان را شایعه، بازی استخباراتی یا جنگ روانی تلقی کنند؛ اما واقعیت این است که این آوازه‌ها آن‌ قدر هم دور از حقیقت نیستند. زیرا غنی…

بیشتر بخوانید