نفاق ، همدیگر ناپذیری ، بلند پروازی ، امتیاز طلبی ، کلیت خواهی و اضافه طلبی جریانات سیاسی و تنظیم های جهادی با مرض کیش شخصیت ، به افغانستان طوری آسیب رسانید که در مدت 47 سال دوبار مورد اشغال بیگانه قرار گ فت ، ویران شد ، ملیونها کشته ، زخمی و مهاجر و…

نویسنده: مهرالدین مشید موافقان دیورند؛ بازیگران واقع گرا در برابر ستون پنجم قدرت‌های همسو با طالبان موضوع خط دیورند، صرف یک اختلاف مرزی میان افغانستان و پاکستان نیست؛ بلکه به یکی از گره‌های پیچیده منازعات هویتی، رقابت‌های ژئوپلیتیک، بحران دولت‌سازی و بازی‌های قدرت در منطقه تبدیل شده است. در این میان، «مدافعان دیورند» که بر…

نویسننده: مهرالدین مشید از امید تا انحطاط؛ فساد ساختاری و بازگشت طالبان ظهور دوباره‌ی طالبان را نمی‌توان صرف به عنوان یک بازگشت نظامی یا پروژه‌ای بیرونی و‌ محصول مداخله های خارجی تحلیل کرد؛ بلکه این پدیده، در لایه‌ای عمیق‌تر، بازتاب شکست درونی نظام سیاسی‌ای است که پس از سال ۲۰۰۱ در افغانستان شکل گرفت. نظامی…

نویسننده: مهرالدین مشید تروریکه هنوز هم مردم افغانستان بهای آن را می پردازند امروز تصویر میر اکبر خیبر را  در صفحه فیسبوک دیدم که به مناسبت ترور او در ۱۷ اپریل ۱۹۷۸ به نشر رسیده بود و با دیدن آن درست ۴۸ سال پیشتر از امروز در ذهنم تداعی شد که دانشجوی سال دوم فاکولته…

نوشته از بصیر دهزاد   این  مقاله که در کنفرانس علمی انجمن سراسری حقوقدانان افغانستان ارائه گردید است، روی  موضوع  آسیب‌ شناسی تاریخی،  مفهوم، اهمیت و ضرورت آن برای بررسی، تعین اهداف  ملی فراقومی، فرا گروهی ، برای امروز و فردا های جامعه پر آسیب افغانی ما متمرکز گردیده است. جامعه  که در طی بیش از یک قرن در انقطاب های سیاسی، اجتماعی، مذهبی ، قومی وزبانی  قرار داشته ، جامعه را به آسیب های بزرگ مواجه و راه های انکشاف، ثبات دایمی، استحکام نظام قانونمند دولتی ، شکل گیری اندیشه ملی و فراراه های ترقی اجتماعی را در وجود یک ملت واحد، سرزمین واحد و وفاق ملی به چالش  و موانع، یکی پی دیگری،  قرار داده است. در تداوم این انقطابها و بحرانها  نه جامعه ملی ما در وجود  یک کشور کثیرالقومی  و هم هیچ یک از این اقوام از این آسیب ها در امان  بوده اند.  برای یک مدخل و باز ساختن موضوع باید در قدم نخست تعریفی از آسیب شناسی تاریحی ارائه نمود.  «آسیب‌ شناسی تاریخی یکی از بخش های از علوم بشری است که به بررسی و تحلیل مشکلات، انحرافات، ضعف‌ها و بحران‌های جوامع در جریان تاریخ می‌پردازد. این در واقعیت  مطالعه، بررسی و نقد سالم  رویدادهای گذشته، علل شکل‌گیری ناکامی‌ها، فروپاشی‌ها، رکودها و بحران‌های اجتماعی، سیاسی و فرهنگی میباشد که  از آن‌ها برای  درس  ها ، تجارب ودرک بهتر وضعیت حال و پیش‌بینی آینده استفاده موثر و مثبت  صورت گیرد.»  آسیب شناسی تاریخی افغانستان هم متکی برهمین  تعریف ،  یک تحلیل نقادانه از تاریخ  پر رنج  افغانستان با تمرکز بر نقاط ضعف، خطاها و چالش‌های است که در مسیر تحولات تاریخی جامعه ما رخ…

نویسنده: مهرالدین مشید هبت الله گلوله ای از اعماق تاریخ؛ اما بی خبر از تپش های زمان ملاهبت الله مردی است؛ البته نه از صدر اسلام؛ بلکه از صدر بدویت و تحجر گویی گلوله ای بوده که از اعماق گذشته، زیر چتر انتحار، انفجار و تروریسم، بی خبر از تپش های زمان، با افکار بدوی…

و پاکستان با پا در میانی چین یک روز قبل از آغاز این مذاکرات وزیر خارجه پاکستان غرض ذهنیت سازی قبلی برای ملاقات یک روزه با وزیر خارجه چین به آن کشور سفر کرد وبا وزیر خارجه چین ملاقات نمود . قبلآ عربستان سعودی ، قطر و ترکیه برای مذاکره بین افغانستان و پاکستان میزبانی…

عبدالصمد ازهر                                                                               ۱۱/۰۴/۲۰۲۶ «پاکستان یا اسراییل، کدام یک در کشتار، جنایات جنگی و امحای کتلوی دست…

نویسنده: مهرالدین مشید فاجعهٔ فکری و سیاسی در پرتو منطق ساختاری و تاریخی قدرت در جهان معاصر، جنگ‌های ژئوپلیتیک دیگر صرف منازعاتی بر سر قلمرو یا منابع طبیعی نیستند؛ بلکه به بازتابی از رقابت‌های پیچیدهٔ قدرت در سطوح ساختاری و تاریخی بدل شده‌اند. در پرتو منطق تاریخی قدرت، همواره دولت‌ها برای بقا، گسترش نفوذ و…

سیاست بی‌طرفی افغانستان برخاسته از موقعیت جغرافیایی آن است ، این موقعیت میان امپراطوری هند برتانوی و امپراطوری روسیه تزاری ، بعدآ اتحاد شوروی و هند برتانوی تا جاگزینی امر یکا بحیث میراث خوار استعمار انگلیس پادشاهان و حکومت‌های افغانستان را جبرآ به اتخاد چنین سباسی واداشته بود . کشور سومی که در نظر داشت…

نویسنده: مهرالدین مشید زوال جمهوریت؛ پروژه های زیربنایی و بازی های استخباراتی پس از سال ۲۰۰۱ و در پی فروپاشی رژیم طالبان، افغانستان وارد مرحله‌ای از نوسازی و دولت‌ سازی شد که در ظاهر با حمایت گسترده جامعه جهانی همراه بود و کمک های میلیارد دالری کشور های غربی به افغانستان سرازیر شد؛ اما این…

نویسنده: مهرالدین مشید تروریسم سایه ای که قدرت ها می سازند و سپس با آن می جنگند تروریسم در جهان معاصر تنها یک پدیدهٔ امنیتی یا نظامی نیست؛ بلکه مفهومی فراتر از آن است که در تقاطع سیاست، قدرت و گفتمان شکل می‌گیرد. در بسیاری از موارد، آنچه «تروریسم» نامیده می‌شود، نه‌تنها بیانگر واقعیتی از…

نویسنده: مهرالدین مشید شکست عمق استراتژیک  و جنایات نظامیان تروریست پرور افغانستان در چهار دهه اخیر نه‌تنها به‌عنوان یک دولت-ملت شکننده، بلکه به‌مثابه میدان تقاطع منافع قدرت‌های منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای عمل کرده است. در این میان، دکترین «عمق استراتژیک» پاکستان یکی از مهم‌ترین چارچوب‌های نظری برای تبیین رفتار امنیتی اسلام‌آباد در قبال افغانستان بوده است.…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در دوراهیِ آشتی و منازعه افغانستان طی پنج دهه گذشته در چرخه‌ای از منازعه ساختاری، مداخله خارجی و بحران مشروعیت سیاسی گرفتار بوده است. در چنین وضعیتی آشتی ملی نه یک مطالبه اخلاقی، بلکه ضرورتی حیاتی و نهادی برای بازسازی دولت و تثبیت نظم سیاسی در این کشور است. با توجه به…

فهیم آزاد مقدمه فقدان اجماع تحلیلی پیرامون بازگشت طالبان به قدرت سیاسی و برپایی امارت اسلامی سرمایه، بازتاب بحران نظری عمیق‌تری در میان نیروهای موسوم به سوسیالیست، چپ و پیش‌رَو افغانستان است؛ بحرانی که ریشه در گسست از تبیین طبقاتی و تحلیل ماتریالیستی تاریخ و جایگزینی آن با روایت‌های اخلاقی، هویتی و لیبرالی دارد. در…