جوان افغانستان؛ از فروپاشی امید تا ضرورت رستاخیز فکری و…

 نویسنده: مهرالدین مشید در تاریخ ملت‌ها، گاهی فاجعه تنها در ویرانی…

ولادیمیر مایاکوفسکی

برگردان. رحیم کاکایی نگاه لنین به فوتوریسم و مایاکوفسکی  چهره‌ کلیدی فرهنگ…

زنان و تولید علم در تاریخ تمدن اسلامی !

مقدمه زنان مسلمان ، از خانه تا دانشگاه ، از مسجد…

کودتای داوود؛ آغاز فصل پرآشوب تاریخ معاصر افغانستان

نویسنده: مهرالدین مشید کودتای  ۲۶ سنبله ۱۳۵۵ سرآغاز تراژدی نیم‌قرن افغانستان کودتای…

         وحدت خواست مبرم زمان است

هرکه دورافتاده شد ازاصل خویش  باز جوید روز گاری وصل خویش اصالت…

فن تفکر و تمرین فلسفه

درسنامه برای مدارس آموزش سیاسی پدیدآورنده و ویراستار: یوری نیکولاویچ آنتونوف…

بدخشان در محراق کارزار تبلیغات

سیاسی -- نظامی پاکستان ! ولایت بدخشان در شمالشرق ترین قسمت…

سفرنامۀ زندگی

رسول پویان نــوای نـی و نـغـــمـۀ آبـشار هـوای خوش و دامـن کهسار سـرود…

هه‌لو شهید جعفر

آقای "هه‌لو شهید جعفر" (به کُردی: هەڵۆ شەهید جەعفەر) شاعر…

پیاوړی او نومیالی لیکوال

له (ډاکټر طارق رشاد) سره چې پیاوړی او نومیالی لیکوال،…

دموکراسی در بستر سرمایه‌داری؛ فرصت‌ها، محدودیت‌ها و تناقض‌ها

نویسنده: مهرالدین مشید  رابطه دموکراسی و سرمایه داری؛ از همگرایی تا…

افغانستان زخمی؛ نیازمند همدلی و همگرایی

نویسنده: مهرالدین مشید تنوع قومی و مدیریت آن در چارچوب هویت…

شکسپیر 

« آن ‌جا که انسان برای نخستین ‌بار خود را…

وحدت نیروهای مترقی در روشنی  اصول و بدون آن

وحدت، یکی از نیازهای اساسی و اجتناب‌ناپذیر نیروهای مترقی، ملی…

دین و دموکراسی؛ از سازگاری ها تا چالش ها

نویسنده: مهرالدین مشید پرسش سازگاری دین و دموکراسی یکی از مهم‌ترین…

سه‌ شعر کوتاه از لیلا طیبی

انسان کلام سبز ترحم، جاری از گلوی خدا بود.  از یاد برده…

شب

شب همین نزدیک‌هاست و  ستارگان  گیسویشان را بر صورت ماه افشانده‌اند، در سکوتی…

پیامد های منفی ،تثبیت رتبه نظامی در ساختار های کشفی…

مقدمه . خداوند ( ج) در قرآن کریم چنین می فرماید…

چند شعر کوتاه از لیلاطیبی

انسان کلام سبز ترحم، جاری از گلوی خدا بود.  از یاد برده…

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌های از دست‌رفته

نویسنده: مهرالدین مشید از اصلاحات امان‌الله خان تا چالش‌های پس از…

«
»

لفظي بريدونه او خطرناک تورونه

په داسې حال کې چې د ولسمشر لومړي مرستيال جنرال دوستم تيره ورځ ولسمشر غني او اجرايه رييس عبدالله عبدالله په حکومت کې په قوم پالنې تورن کړل او يو شمير نور تورونه يې هم پرې ولګول؛ ولسمشرۍ ماڼۍ د دوستم په څرګندونو غبرګون ښودلی دی او دا يې د هيواد له اوسنيو شرايطو او د يو لوړپوړي دولتي چارواکي په توګه د هغه له مقام سره په ټکر کې بللې دي. جنرال دوستم تيره ورځ د خپلو پلویانو په غونډه کې وویل چې ولسمشر د ده واک او صلاحیتونه اخیستي دي او دی نور د واک د تمرکز ملاتړ نه کوي. ده د ملي امنیت رييس ښاغلی ستانکزی د ځان خلاف په دسیسې، د رباني په قتل کې په لاس لرلو او له طالبانو سره په همکارۍ تورن کړی دی. نوموړي دا هم ویلي چې ولسمشر غني یوازې د ملي امنیت شورا د سلاکار حنیف اتمر، د ملي امنیت د رييس معصوم ستانکزي او د خپل دفتر د رييس خبرو ته غوږ نیسي. اوس ارګ د يوې خبرپاڼې په خپرولو سره ويلي چې دغه تورونه د عدلي او قضايې ادارو له لوري هر اړخيزې څيړنې ته اړتيا لري څو د هغه صحت او نه صحت په ډاګه او د قوانينو په رڼا کې ورسره چلند وشي.

دا لومړی ځل نه دی چې لوړپوړي چارواکي يو پر بل ستر تورونه لګوي بلکې له دې وړاندې هم د ولسمشر او اجرايه رييس په ګډون نورو لوړپوړو چارواکو هم پر يو او بل لفظي بريدونه کړي دي. څه موده وړاندې اجرايه رييس ولسمشر په بې کفايتۍ تورن کړی و او ويلي و چې په دريو مياشتو کې يې یو ځل هم له دوه سره نه دي کتلي، بیا ولسمشر يې په غبرګون کې اجرايه رييس د اصلاحاتو په مخنيوي او د فاسدانو په ملاتړ تورن کړ. همدا راز په ښې حکومتولۍ کې د ولسمشر ځانګړي استازي هم فرصت ته په کتو په ولسمشر او په ټول حکومت نيوکې  کړي دي. او اوس دا دی خبره آن د ولسمشر تر لومړي مرستيال راورسيده. د ده هم لومړی ځل نه دی چې پر ولسمشر نيوکې کوي بلکې له دوړاندې يې هم په ولسمشر تور پورې کړی و چې د نوموړي صلاحيتونه يې په خپل لاس کې اخيستي دي.

پوښتنه دا ده چې يو پر بل د مشرانو تورونه له کومه ځايه سرچينه اخلي، ولې لګول کيږي او پر ولس او نظام يې اغيز څه دی؟

تر ډیره دا تورونه له شخصي عقدو سرچينه اخلي، کله چې د يو چارواکي امتياز ته زړه وشي او يا وغواړي له مقابل لور ډير څه ترلاسه کړي او يا يې هم کوم پخوانی امتياز په خطر کې شي نو د دغې خطر د کمولو لپاره په مقابل لوري نيوکې کوي څو روحيه يې کمزورې او په ولس کې يې پر وړاندې غبرګون پيدا شي. دغه تورونه که څه هم چارواکو لپاره عادي ښکاري او د خپل رقيب د تضعيف نقطې په توګه يې کاروي خو په حقيقت کې دا د ولس په منځ کې د زهرو پاشل دي. دا ډول څرګندونې د ولس تر منځ نفاق تخم شيندي، د چارواکو دغه ډول غير مسولانه څرګندونې د ولس د پارچه کيدو سبب کيږي. دا ډول تورونه ولسونه په خپل نظام بې باوره کوي او له دولته فاصله اخلي.

يو پر بل د چارواکو تورونه او لفظي بريدونه په لوی لاس د دښمن تبر ته لاستی اچول دي. ټول پوهيږو چې دښمن مو تيار په کمين کې راته ناست دی او فقط د موکې په انتظار دی، دښمن که په مونږ کې د نوک ځای پيدا کوي نو سوک په کې ځايوي او هره لحظه زمونږ د بربادۍ لپاره پلانونه جوړوي. آيا دا تور لګوونکي په دې نه پوهیږي چې څرګندونې او تورونه يې يوازې دوی پورې منحصر نه دي بلکې مستقيماً له ولس سره هم اړيکه لري؟

د هيواد اوسنيو شرايطو ته په کتو د دوی له شخصي غرضه او تعصبه ډکې څرګندونې د ولس د ويشل کیدو سبب کيږي، په ولس کې قومي، ژپني، مذهبي او سمتي تعصب ته زمينه برابروي، د افغان ولس د تاريخي دښمن د شوم پلان په عملي کيدو کې مرسته کوي، او په لوی لاس هيواد د نفاق کندې ته ټيل وهي. فلهذا مونږ له ټولو چارواکو او سياسي څېرو غوښتنه کوو چې د دې خاورې د بچي په توګه، د دې ولس د يو غړي په توګه او د يو افغان په توګه دې په ولس کې د يووالي ستنې پياوړې کړي او نور دې د خپلو شخصي غرضونو په خاطر ولس په خطر کې نه اچوي، دوی دې نور د دښمن پلان نه عملي کوي او نور دې د ولس د بيلوالي پر ځای د يووالي لپاره کار وکړي. خپل شخصي ستونزې د ې د خبرو له لارې حل کړي او په دا ډول غیر مسولانه څرګندونو دې ولس د بدبختۍ پر لور نه بيايي.

لیکنه : خوشحال آصفي