محکومیت تجاوز نظامی پاکستان بر افغانستان

اعلامیه و فراخوان انجمن سراسری حقوقدانان افغانستان بنام خداوند حق و…

وزیر دفاع پاکستان؛ از ناگفته های ساختاری تا راهبرد های…

نویسنده: مهرالدین مشید سیاست ابهام استراتژیک پاکستان؛ ازاعتراف‌های تاکتیکی تا ناگفته‌های…

بمناسبت روز های جهانی عدالت اجتماعی و زبان مادری

بنام خداوند حق و عدالت هموطنان گرامی، ۲۰ و ۲۱ فبروری روز…

مارکوس تولیوس سیسرو

هغه د لرغوني روم فیلسوف، سیاستوال، وکیل، ویناوال، شاعر او…

مبانی نظری عدالت اجتماعی

نور محمد غفوری بررسی نظریه‌ها و رویکردهای معاصر چکیدهعدالت اجتماعی از بنیادی‌ترین…

اینشتین؛ جمهوری خواه، سوسیالیست احساسی

Albert Einstein (1879-1955) آرام بختیاری آلبرت اینشتین: دانشمند، فیلسوف، هومانیست، جهان وطن.  آلبرت…

آموریم خود کفایی !

امین الله مفکر امینی                    2026-16-02! هـــر که آمد در این خطه ی…

آگاهی، عدالت و دموکراسی؛ سه رکن تحول پایدار

نور محمد غفوری تحول سیاسی و اجتماعیِ پایدار، نه با شعار…

بحران روایت ملی در افغانستان؛ غلبه گفتمان‌های قومی و ایدئولوژیک

نویسنده: مهرالدین مشید  بحران داعیهٔ ملی و جست‌وجوی رهبری راستین در…

نمونه های اشعار کهن فارسی، بخش دوم با اضافهء اشعار…

******** در ادامه مطالب فبلا ارايه و نشر شده در سایتهای…

پارادوکس انرژی در افغانستان: زغال‌سنگ یا آب؟

​تحلیلی بر گذار از سوخت‌های فسیلی به توسعه پایدار ​ ​افغانستان در…

افتضاح اپستین و فروپاشی وجدان بشریت در سرمایه‌داری پسین

نویسنده: مهرالدین مشید در دهه‌های اخیر، مطالعات انتقادی قدرت و جرم…

«او با تلخی، بیهوده‌گویی و خودپسندی را تمسخر می‌کرد…»

 به مناسبت دویستمین سالگرد تولد م. ای. سالتیکوف- شچدرین برگردان: رحیم…

مرگ ارزش و اخلاق

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

از دوری ی میهن سوزم!

امین الله مفکر امینی     2026-01-02! چنان از دوری ی میهن سوزم بجان…

        یک نـامـه به تاریخ؛ و یک نـخوانـدنی ترین!

با هدیه سلام ها و احترامات قلبی و وجدانی؛ این…

افغانستان؛ از کانون تروریسم فراملی تا عرصه‌ی مانورهای ژئوپلیتیک قدرت‌های…

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در دو دهه‌ی اخیر به یکی از…

گلهای خشم کلان شهرهای بورژوایی

Baudelaire, Charles (1821-1867) آرام بختیاری شعر نو بودلر میان: نیما، هدایت، و…

                                            واقعیت چیست

واقعیت با نظریات مختلف و دید گاه ها ی متنوع…

هزیان تب آلود!

شدت تب تروریسم که بیش از نیم قرن استبلشمنت پاکستان…

«
»

ولسي جرګې خپل اصلي کار پرېښی او د دولت په ټولو چارو کې لاسوهنه کوي

رښتین بانډه وال

د ولسي جرګې د دندو لایحه اساسي قانون روښانه کړې چې اصلي دنده یې د قوانینو تصویبول او د بودجې پر لګولو څار دي.

په ټوله موږ باید د هېواد پالنې روحیه غښتلې کړو؛ ځکه هېواد د مور حیثیت لري خو په هر صورت؛ د ولسي جرګې یوشمېر غړي د ناوړې استفادې لپاره تل د ولس د استازۍ له سنګره پر حکومت تېز ورځي، خو دا په داسې حال کې ده چې له ښاغلي رمضان بشر دوست او یو څو نورو ګوته په شمارو وکیلانو پرته په ولس کې حتا تش دعا ګوی هم نه لري او خلک ورته تل خیرا کوي او په بده سترګه ورته ګوري. که څوک دا خبره نه مني نو د خلکو منځ ته دې ورشي او یو وار دې وازمايي.

له بل پلوه، دا چې څومره وکیلان په درغلیو راغلي او ولس ورته رایې نه دي ورکړې، دا خو یې بل عیب دی. پر دې سربېره چې له دوو کلونو راهیسې په غیر قانوني ډول دغه وکیلان په خورا الم سره پر څوکیو ناست دي دا يې بله بدنامي ده.

کله چې یوه کابینه او حکومت پارلمان وټاکي او په غیرقانوني ډول یې د کار موده اوږده کړای شي، نو هغه پارلمان بیا څنګه کولای شي ځان د ولس نماینده وبولي او حکومت ته لکه یوه بلا چې بلې بلا ته وايي بو، بو ووايي.

په دې وروستیو کې په افغان حکومت کې یوشمېر صادقو او د ولس په درد خبرو چارواکو د سولې لپاره هڅې پیل کړې دي، خو یوشمېر نور چې د جنګسالاران، د پردیو لاسپوڅي او جنګي جنایتکاران دي په رنګارنګ چمونو او حیلو د سولې مخالفت کوي.

دغه فراریان چې د امریکا او نورو بهرنیانو له برکته د خلکو له رټنې وروسته بېرته هېواد ته راوستل شول او پردیو ته د غلامۍ په بدل کې ورته لوړې څوکۍ د بهرنیو سفارتونو له خوا ورکړل شوې او په دې توګه د افغان جګړې د یو اړخ په توګه رامنځته کړای شول، نو اوس طبیعي ده چې په سوله کې ځانونه او خپلې څوکۍ په خطر کې ویني او د سولې مخالفت کوي.

ډېری داسې کسان چې د دولت په لوړو څوکیو او په تېره په ملي شورا کې ځای کړل شوي دي، اوس د حکومت په سوله غوښتونکو هڅو نیوکې کوي او د خپلو دندو پرخلاف له دولت څخه په دې برخه کې حساب غواړي. دا په داسې حال کې ده چې حکومت یوازې د بودجې په لګولو کې شورا ته په حساب ورکولو مکلف دی.

جمهور رییس غني دوی ته په خطاب کې پرځای خبره وکړه چې هر وکیل دې لومړی خپل د مشروعیت حساب ورکړي، چې په جعلي رایو راغلی که د خلکو په رایو او که رایې یې اخیستې نو څومره رایې یې اخیستې دي او د خپلو رایو او خولې په اندازه دې بیا خبره کوي.

یو سړی چې په جعلي رایو او یا شل یا څلوېښتو رایو راغلی، هغه د ټول ولس استازي نه شي کولای. له بل پلوه، سوله د ټول ولس غوښتنه ده، ملي اړتیا ده او د دیني عالمانو رسمي غوښتنه ده چې له دولت نه یې کړې ده.

دا د ولس د چوپتیا له کبله ده چې اوس په حکومت کې فاسدان دومره سپین سترګي او بې حیا شوي، چې ځانونو ته پر ولس ترجیح ورکوي، ولس ورته ولس نه ښکاري او یوازې یو څو غله چې له دوی نه راتاو دي همغه ورته یوازې د سړي زامن ښکاري. زه په ولس غږ کوم، چې نور وېښ شئ، هیچا ته دومره وخت مه ورکوئ چې پر تاسو د بطلان کرښه وباسي او خپل وکالت پخپله وکړئ.

تاسو وګورئ چې د ولس دې شاهزاده او ښکلو استازو څه ښکلې استازي کړې، یو ښوونکی او د حکومت یو مامور ۵۰۰۰ افغانۍ معاش اخلي او دوی ته درې لکه افغانۍ اوس کمې دي چې ډالر پورته تللی دی. څه ښه د ولس استازي، څه ښه لورېنه او څه ښه عدل او انصاف. د دوی اولادونه په اکسفورد کې زده کړې کوي، خو هغه چې د کور څوارلس غړي په جهاد او هېواد نه د دفاع په لار کې له لاسه ورکړي، اوس د سبزي کراچۍ ته ولاړ دی او اولادونه يې په دولتي بې څوکیو ښوونځیو کې زده کړه کوي، په نمناکه ځمکه ناست دي، د دوا پیسو ته یې نه رسېږي، کتاب او کتابچو ته یې پیسې نه لري، ځکه د ده مسلمان ورور، د جهاد د سنګر ملګري، د ډموکذاسې د لارې همسفر او د ده استازي او وکیل ورته یوازې ۵۰۰۰ افغانۍ لازمې لیدلې دي.

تاسو ای وکیلانو! فکر وکړئ که یوه ورځ موکلین مو درباندې لاس بري شول، د بهرنیانو له سیوري، حمایت او حفاظته راووتئ او یا سر مو له تنې جلا کړای شو او د خدای حضور ته سره ودرېدئ، نو بیا به وکالت او عدالت څه ډول وي؟

یو ځل بیا پر ولسمشر غږ کوو، چې دغه ناقانونه شورا او پارلمان باید ختم کړای شي او کوم معاشونه چې په ناروا ډول دوی په جېب کې اچوي، والله په محشر کې یې درڅخه پوښتنه کېږي او والله په بالله که په دغو معاشونو کچالو واخیستل او سرچوک او د کوټه سنګي د چوک پر مزدورانو ووېشل شي، هغه به ډېر غوره والی ولري.