نیهلیسم؛ محصول شکست سیاسی یا فردی؟

Nihilism. آرام بختیاری نیهلیسم یعنی پوچی، انفعال، زوال، بطالت، و فاقد هدف.  نیهلیسم…

گزیده‌ی اشعار شرمین ولی

اشعار کتاب اندوه ارغوانی یک سیب گزیده‌ی اشعار شرمین ولی مترجم: زانا کوردستانی (۱) پاییز…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت اول: مسئله فقط امیر نیست وقتی درباره طالبان صحبت می‌کنیم،…

بعد از ضربه چه می‌ماند؟

افغانستان و منطقه در عصر جنگ‌های فرسایشی Wahidullah Noorzai — Former…

دل دادن و دل بردن!

امین الله مفکر  امینی                2026-25-09 دلـــــدادن ودل بردن ودل بستن نباشد…

ایدئولوژی سایه ای سنگین برفراز اندیشه ها

 نویسنده: مهرالدین مشید              زنجیر های ناپیدای ایدئولوژی  انسان موجودی معناجو است. او…

علم ګل سحر

له ګران علم ګل سحر سره، چې د علم او…

فاصله میان قدرت و اثر

Wahidullah Noorzai — Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist…

چند شعر کوردی با ترجمه 

چوون خەم و پەژارە  وڵاتمی داگیرکرد دەسوری داکوو دڵخۆشیان خەسان. ◇ در این سرزمین  غم حاکم…

نورستان؛ از خاطره یک جنگ تا آغاز یک دوره تاریخ

 نویسنده: مهرالدین مشید آغاز دوباره درگیری‌ها در منطقه کامدیش نورستان، خاطره…

افغانستان میان مهندسی قدرت و بازی امنیتی طالبان و پاکستان

 نویسنده: مهرالدین مشید درگیری طالبان  با مردم؛ فرار از حل بحران…

اتهامات جرایم جنگی توسط بریتانیا

طرح دوسیه ۹۷ ملیونی اتهامات جرایم جنگی توسط بریتانیا شامل…

ابو نواس اهوازی؛ نمایندۀ شادخواری های عصر ساسانی

(بخش 1)، علی میرفطروس ۳۱٫ شهریور ۲۵۸۵ شاهنشاهی هم باده، گوارا وُ هم…

نگاهی هنری و زیبایی‌شناختی

به آثار آیبک (موسی تاش‌محمدوف)  نویسنده بزرگ ازبکستان دوران شوروی برگردان. رحیم…

افغانستان؛ وقتی دخالت خارجی سرنوشت یک انقلاب را تغییر داد؛…

https://www.youtube.com/watch?v=cX5Rlj8weaA از ورود شوروی تا فاجعه نجیب‌الله؛ چه بر سر افغانستان…

دیوانگان نفت و ثروت

رسول پویان از خواب بخیز که دشمنان بیدار اند غافل منشین که…

میان مبارزه طبقاتی- و هنر عشق ورزیدن

Erich Fromm (1900- 1980 ). آرام بختیاری اریش فروم؛ التقاط مکاتب جهت…

  تاریخ در آینهٔ نویسنده؛ از حقیقتِ روایت تا روایتِ حقیقت

 نویسنده: مهرالدین مشید باور بر این بوده است که نویسندگان داستان‌ها…

وقتی بحران دیگر در مرز متوقف نمی‌ماند

Wahidullah Noorzai | NIDA Former Senior ANCOP/ANP Officer | Field-Based Strategic…

از فارسی‌ستیزی استعمار بریتانوی در هند تا دگرگونی نام‌های فارسی…

سلیمان کبیر نوری دوست ای ویدیویی برایم فرستاد که از جهات…

«
»

ولسي جرګې خپل اصلي کار پرېښی او د دولت په ټولو چارو کې لاسوهنه کوي

رښتین بانډه وال

د ولسي جرګې د دندو لایحه اساسي قانون روښانه کړې چې اصلي دنده یې د قوانینو تصویبول او د بودجې پر لګولو څار دي.

په ټوله موږ باید د هېواد پالنې روحیه غښتلې کړو؛ ځکه هېواد د مور حیثیت لري خو په هر صورت؛ د ولسي جرګې یوشمېر غړي د ناوړې استفادې لپاره تل د ولس د استازۍ له سنګره پر حکومت تېز ورځي، خو دا په داسې حال کې ده چې له ښاغلي رمضان بشر دوست او یو څو نورو ګوته په شمارو وکیلانو پرته په ولس کې حتا تش دعا ګوی هم نه لري او خلک ورته تل خیرا کوي او په بده سترګه ورته ګوري. که څوک دا خبره نه مني نو د خلکو منځ ته دې ورشي او یو وار دې وازمايي.

له بل پلوه، دا چې څومره وکیلان په درغلیو راغلي او ولس ورته رایې نه دي ورکړې، دا خو یې بل عیب دی. پر دې سربېره چې له دوو کلونو راهیسې په غیر قانوني ډول دغه وکیلان په خورا الم سره پر څوکیو ناست دي دا يې بله بدنامي ده.

کله چې یوه کابینه او حکومت پارلمان وټاکي او په غیرقانوني ډول یې د کار موده اوږده کړای شي، نو هغه پارلمان بیا څنګه کولای شي ځان د ولس نماینده وبولي او حکومت ته لکه یوه بلا چې بلې بلا ته وايي بو، بو ووايي.

په دې وروستیو کې په افغان حکومت کې یوشمېر صادقو او د ولس په درد خبرو چارواکو د سولې لپاره هڅې پیل کړې دي، خو یوشمېر نور چې د جنګسالاران، د پردیو لاسپوڅي او جنګي جنایتکاران دي په رنګارنګ چمونو او حیلو د سولې مخالفت کوي.

دغه فراریان چې د امریکا او نورو بهرنیانو له برکته د خلکو له رټنې وروسته بېرته هېواد ته راوستل شول او پردیو ته د غلامۍ په بدل کې ورته لوړې څوکۍ د بهرنیو سفارتونو له خوا ورکړل شوې او په دې توګه د افغان جګړې د یو اړخ په توګه رامنځته کړای شول، نو اوس طبیعي ده چې په سوله کې ځانونه او خپلې څوکۍ په خطر کې ویني او د سولې مخالفت کوي.

ډېری داسې کسان چې د دولت په لوړو څوکیو او په تېره په ملي شورا کې ځای کړل شوي دي، اوس د حکومت په سوله غوښتونکو هڅو نیوکې کوي او د خپلو دندو پرخلاف له دولت څخه په دې برخه کې حساب غواړي. دا په داسې حال کې ده چې حکومت یوازې د بودجې په لګولو کې شورا ته په حساب ورکولو مکلف دی.

جمهور رییس غني دوی ته په خطاب کې پرځای خبره وکړه چې هر وکیل دې لومړی خپل د مشروعیت حساب ورکړي، چې په جعلي رایو راغلی که د خلکو په رایو او که رایې یې اخیستې نو څومره رایې یې اخیستې دي او د خپلو رایو او خولې په اندازه دې بیا خبره کوي.

یو سړی چې په جعلي رایو او یا شل یا څلوېښتو رایو راغلی، هغه د ټول ولس استازي نه شي کولای. له بل پلوه، سوله د ټول ولس غوښتنه ده، ملي اړتیا ده او د دیني عالمانو رسمي غوښتنه ده چې له دولت نه یې کړې ده.

دا د ولس د چوپتیا له کبله ده چې اوس په حکومت کې فاسدان دومره سپین سترګي او بې حیا شوي، چې ځانونو ته پر ولس ترجیح ورکوي، ولس ورته ولس نه ښکاري او یوازې یو څو غله چې له دوی نه راتاو دي همغه ورته یوازې د سړي زامن ښکاري. زه په ولس غږ کوم، چې نور وېښ شئ، هیچا ته دومره وخت مه ورکوئ چې پر تاسو د بطلان کرښه وباسي او خپل وکالت پخپله وکړئ.

تاسو وګورئ چې د ولس دې شاهزاده او ښکلو استازو څه ښکلې استازي کړې، یو ښوونکی او د حکومت یو مامور ۵۰۰۰ افغانۍ معاش اخلي او دوی ته درې لکه افغانۍ اوس کمې دي چې ډالر پورته تللی دی. څه ښه د ولس استازي، څه ښه لورېنه او څه ښه عدل او انصاف. د دوی اولادونه په اکسفورد کې زده کړې کوي، خو هغه چې د کور څوارلس غړي په جهاد او هېواد نه د دفاع په لار کې له لاسه ورکړي، اوس د سبزي کراچۍ ته ولاړ دی او اولادونه يې په دولتي بې څوکیو ښوونځیو کې زده کړه کوي، په نمناکه ځمکه ناست دي، د دوا پیسو ته یې نه رسېږي، کتاب او کتابچو ته یې پیسې نه لري، ځکه د ده مسلمان ورور، د جهاد د سنګر ملګري، د ډموکذاسې د لارې همسفر او د ده استازي او وکیل ورته یوازې ۵۰۰۰ افغانۍ لازمې لیدلې دي.

تاسو ای وکیلانو! فکر وکړئ که یوه ورځ موکلین مو درباندې لاس بري شول، د بهرنیانو له سیوري، حمایت او حفاظته راووتئ او یا سر مو له تنې جلا کړای شو او د خدای حضور ته سره ودرېدئ، نو بیا به وکالت او عدالت څه ډول وي؟

یو ځل بیا پر ولسمشر غږ کوو، چې دغه ناقانونه شورا او پارلمان باید ختم کړای شي او کوم معاشونه چې په ناروا ډول دوی په جېب کې اچوي، والله په محشر کې یې درڅخه پوښتنه کېږي او والله په بالله که په دغو معاشونو کچالو واخیستل او سرچوک او د کوټه سنګي د چوک پر مزدورانو ووېشل شي، هغه به ډېر غوره والی ولري.