از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

دستاوردهای خلاق چخوف، نویسنده برجسته رئالیست روسی 

برگردان. رحیم کاکایی پیشگفتار مترجم : رئالیسم بی‌رحمانه‌ی یک راوی غمگین  نویسنده ای…

لحاف مهربان کودکی

ساجده میلاد من به گذشته می اندیشم  من شب ها  در آغوش سبز…

نقش زنان مسلمان در جامعه اسلامی !

مقدمه . بی گمان یکی از مهم ترین مباحث در تبیین…

بدخشان؛ گره کور و پاشنه آشیل حاکمیت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید بدخشان؛ جرقه های بحران و احتمال خیزش تازه…

شیرۀ جان

رسول پویان شیرۀ جان ازدو چشم خون چکانم می چکد لـؤلــؤی لالا…

            و حدت خواهی 

در عاشقی ،  عشق   نمایی   نمیکنم گنج  ی  محبتیم…

«
»

مسايل اجتماعي

در بزرگداشت از روز بین المللی زبان مادری

زبان مادری و اهمیت آن در ابعاد اجتماعی، سیاسی، فرهنگی ، هویتی و همبستگی اجتماعی فبروری را بحیث روز جهانی زبان مادری تجلیل مینماید. 21م. بدینسو همه ساله 2000اداره یونسکو ملل متحد از سال از نظراین سازمان، اهمیت تجلیل از روز زبان مادری در آن است که زبان یکی از فکتور های حفظ میراث های…

بیشتر بخوانید

قوميت مهم دی که انسانيت؟

نور محمد غفوری د قومي هويت، سياسي تعصب او ملت جوړونې اکاډميک تحليلي جاج  ۱. يادونه نن سهار، د ۲۰۲۶م کال د فبرورۍ په ۸مه نېټه، فېسبوک راته هغه لنډه ليکنه راياده کړه چې پنځه کاله وړاندې مې، د ۲۰۲۱م کال د فبرورۍ په ۸مه نېټه، د «له قوميت څخه انسانيت مهم دی» تر سرليک لاندې خپره کړې وه. دا موضوع ما…

بیشتر بخوانید

تجاران قومی- مانع شکل‌گیری و استحکام ملت

نور محمد غفوری و بازتولید استبداد در افغانستان یکی از ریشه‌ای‌ترین معضلات سیاسی و اجتماعی افغانستان، حاکمیت و نفوذ تیکه‌داران قدرت، جنگ‌سالاران و تجاران قومی است؛ افراد و گروه‌هایی که در ظاهر خود را نماینده و مدافع یک قوم یا منطقه معرفی می‌کنند، اما در عمل به دشمنان اصلی همان قوم و مردم محل خویش…

بیشتر بخوانید

             یک «چیستان» و چند قطره اشکی بر قبرستان!!!

 محمد عالم افتخار بیش از شش دهه زندگی آگاهانه پر فراز و نشیب و پر تجربه و پرخاطره.  با هر شرایطی که بوده 6 پسر و دختر و 20 نواسه و دو کواسه را از خودم دیده و با ایشان کمابیش محشور و مأنوس بوده ام و شاید با بیش از صدها کودک مماثل شان…

بیشتر بخوانید

چرا نهضت جدید سوسیال‌دموکراسی افغانستان از ابتدا آغاز می‌شود؟

 نور محمد غفوری  سخن  نخست: سقوط جمهوری اسلامی افغانستان به فروپاشی یک نظم سیاسی- حقوقی انجامید که در چارچوب آن، نظام حزبی و ساختارهای نهادی پیشین نیز مشروعیت و کارکرد خود را از دست دادند. این مقاله استدلال می‌کند که آغاز فعالیت نهضت جدید سوسیال‌دموکراسی افغانستان از ابتدا، نه یک انتخاب سلیقه‌ای، بلکه پاسخی عقلانی به گسست ساختاری…

بیشتر بخوانید

                  طرح عمومی یک «چیستان»؛

            محمد عالم افتخار                برای خرمن کردن یک دانش و بینش بزرگ  شب جمعه مهمانی محترم داشتم که به سخن خودش و دیگران؛ 17 سال «فضیلت مآب» بوده است و اکنون از دست مردم نیازمندِ کمک های حقوقی؛ روز و شب ندارد.  گرچه او بنابر دانش بالا که اندوخته و تجارب طولانی یک عمر؛ حقیقت را…

بیشتر بخوانید

ساکت و سکوت بودن تاریخ٬ در افغانستان…!

تاریخ در سیاست عملی٬ عبارت از آینده نگری و برنامه های استراتیژی محور یعنی اقتدار بخشی قدرت٬ چون هدف گفته می شود. ·       ساکت بودن تاریخ: مجموعه تصامیم سیاسی در چندین دهه های اخیر در افغانستان٬ از نقاط برای آن نقاط در جریان است٬ که زمان هدر و هستی یا هدف مجهول می باشد. این نقاط عبارت از٬ یکم:‌ بدوی بودن جامعه…

بیشتر بخوانید

اخراج بدون مرز: چگونه پاکستان مهاجرین افغانستان را از سیستم پاک می‌کند

گزارش ویژه از پشاور؛ اسلام‌الدین جرأت، پایان دسامبر ۲۰۲۵ – — – – شمس‌الدین خان صبح روز سه‌شنبه پیامک پسرش را از لندن دریافت کرد: «پدر جان، پول را به حسابت واریز کردم.» او که برای پرداخت هزینه برق و گاز عجله داشت، به بانک رفت. کارمند پشت شیشه بدون چشم‌به‌چشم شدن گفت: «حسابتان بسته…

بیشتر بخوانید

محو یک “کشور” ۳ میلیونی؛ روایت فروپاشی سیستماتیک زندگی افغان‌ها در پاکستان

**گزارش ویژه از پیشاور** | پایان سال ۲۰۲۵ اسلام‌الدین جرات ### جمعیتی بزرگ‌تر از ۲۵ کشور جهان، اما بدون هیچ حقی سه‌میلیون مهاجر افغان در پاکستان زندگی می‌کنند که نه شناسنامه دارند، نه حق کار قانونی و نه امکان باز کردن یک حساب بانکی ساده. این‌ها افغان‌‌های هستند که در میان گزینه های بد وبدتر…

بیشتر بخوانید

ملي مرکه او انتقالي عدالت: مفهومي، حقوقي او عملي اړیکې

نور محمد غفوری لنډیز   د روان ۲۰۲۵م کال د دسمبر د میاشتې په شپږمه نېټه د آلمان د فرانکفورت په ښار کې د (ملی مرکې یا ګفتمان ملی) تر نامه لاندې د افغاني سیاستوالو او ټولنیزو فعالینو یوه درنه غونډه جوړه شوه. په دې لیکنه کې غواړم د همدې موضوع په اړوند خپل نظر په…

بیشتر بخوانید

      آیا طالبان به سقوط نزدیک شده اند ؟      

   نوشته ی : اسماعیل فروغی      اخیراً نشریه ی معتبرامریکایی ” نیولاینز” به نقل ازمنابع معتبرپاکستان نوشته است که:« حلقه ی قدرت درپاکستان ازطالبان دست شسته و برنامه ی تغیررژیم طالبان را در دستورکارخود قرارداده است… براساس گفته های منابع این نشریه ، پاکستان پس ازتشدید اختلافات با طالبان ، به سرعت با رهبران مخالف طالبان…

بیشتر بخوانید

گفتگوی ملی یا خیال پادشاهی

امیر دوست محمد خان بار دوم ؟ برای تحقق هر طرح سیاسی ابزار سیاسی مطابق به ماهیت همان طرح نیاز است . گفتگوی ملی که آغای غنی مطرح کرده است به چهره های ملی ، جریانات سیاسی ملی دارای پشتوانه ملی و توانمند ضرورت دارد . گفتگوی ملی یعنی طرق دریافت حل مشکلات موجود در…

بیشتر بخوانید

       فارسی یا دری ؟ چرا با لجاجت، دری ؟ چرا کج بحثی ؟

       نویسنده : اسماعیل فروغی       این روزها ، فضای مجازی ما بازپرازبحث ها و کج بحثی ها درمورد زبان فارسی شده است . منشأ تمام بحث ها وکج بحثی ها بازهم همان رادیوی بی بی سی و برخی ازهموطنانیست که آگاهانه یا ناآگاهانه ، دری را زبانی جداگانه ازفارسی پنداشته ، می خواهند ، مردم ما…

بیشتر بخوانید

راهی که هنوز بسته نیست ! 

 ما  با رؤیای عدالت اجتماعی وارد میدان شدیم  تحول ثور ۱۳۵۷ را از نزدیک تجربه کردیم ، شکست در قدرت ، سرکوب و تبعید را از سر گذراندیم، در مواجهه با «سوسیالیسمِ موجود» دچار تردید شدیم و سرانجام با دیدن رفاهِ کشورهای غربی و غلبه‌ی گفتمان نئولیبرالی، چرخشی تاریخی را پشت سر گذاشتیم .  در…

بیشتر بخوانید

از کدام درد بنالیم؟

عبدالصمد ازهر                                                                           ۰۴ / ۱۱ / ۲۰۲۵      دیروز باز هم زلزله نیرومند به قدرت  ۶ اعشاریه ۳  درجه…

بیشتر بخوانید