زنان وجهاد سیاسی علیه ظلم واستبداد

مقدمه  از دید قرآن کریم وسنت نبوی ، زنان دارای شآن…

خیزش زنان هرات؛ آزمون مردانگی فراقومی  و تجلی همبستگی ملی

نویسنده: مهرالدین مشید هتک حرمت به زنان هرات؛ پرده از سیمای…

         چه باید کرد 

چه  با ید  کرد  ها  بسیا  ر گشته  از ینکه  راه …

باسط محمد غریب

آقای "باسط محمد غریب" (به کُردی: باست حەمە غەریب) شاعر…

طالبان نماد خشونت، تبعیض و سرکوب علیه زنان و دختران

شباهنگ راد یکی از مهم‌ترین روایت‌ها در تبیین پدیدهٔ طالبان این…

دیار حلبچه‌ای

شاعر کُرد زبان "دیار حلبچه‌ای" (به کُردی: دیار هه‌له‌بجه‌یی) با…

ایدئولوژی ستیزان؛ خود ایدئولوژی گرایند

ideologie . آرام بختیاری ایدئولوژی انسانی؛ ضروری، مفید و رهایی بخش است.  ایدئولوژی؛…

 پری قره‌داغی

بانو "پری قره‌داغی" (به کُردی: پەری قەرەداخی) شاعر معاصر کُرد،…

از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

«
»

ړوند دمار نه، نه داریژي

لیکونکۍ : دکتور طاوس وردک لندن د جنوري ۲۱مه ۲۰۱۶کال
قدرمنو هیواد والو چون ړانده کسان لاره ، ګودر ، پورته او ژورې ، ښه او خراب ، پوه او ناپوه ، ځوان او زوړ ، واړه او لویان ، خلاصه د طبیعت په ښکلا او قهر ډیر نه پوهیژي ، خاصتا د وحشي حیواناتو – داړونکو سپیانو – لیوانو – شغالانو – زمریانو قواره او وحشي داړونکې داړې یعنې غاشونه  نه شي لیدلای ، همدا رنګه ړانده هم  مار – لړم – غالبوزه – غونډل نه شي لیدلای که ېې لیدلای نو هرومرو به ېې یا د ځانه دفاع کوله یا به ېې ځان ورنه لرې ساتلو او په هغو طرف چې خطرناکه حیوانات یا خزندګان روان وي دوی به ځانونه ور نه لرې ساتلې وو ،همدا وجه ده چې ړانده د مار په خطرناکو زهرو – او خطرناکو ناڅآپي حملو نه پوهیژي ځکه دوی ماران نه ویني ، زموږ د هیواد جهادی رهبران – قوماندانان  او خاصتا نن سبا اشرف غنی خان او ډبل عبدالله خان هم دواړه ړانده دی او د مارانو یا اژدهای خون اشام  څخه نه ویریژي ، خطرناکترین چیچونکي ماران زموږ د خلکو له پاره (( امریکا او متحدین ېې – پاکستان – سعودی عربستان – قطر – امارات او کویټ دی بیا ایران او چین )) دوی دواړه( ع او غ )  تر ننه دغه چیچونکي ماران نه دی پیژندلي – نه ېې دي لمس کړي – نه ېې دی ازمویلي ، او د خلکو خبري ، دخلکو قصې ، دخلکو تجربې چې د چیچونکو مارانو څخه ېې لری هغه هم نه اوري او نه ېې مني ، دوی فقط عریضه وي حرکاتو ته مخه کړی ده او د غریضوي حرکاتو په کولو ېې زموږ ولسونه په پورتنیو مارانو داسې وچیچل چې نن هغوی زموږ سره په فیزیکی حالت کی شتون نه لری ګویا دمارانو د زهرو په واسطه ووژل شول تداوی نه لري ، ځکه داسې زهر ور پیچکاری کوی چې تر شفاخانی نه رسیژي ، یو څوک چې د غه ۳۸کاله د زهرداره مارانو له لاسه وژل شوۍ وي او بیا هم ددغو مارانو له پاره چی یا له منځه لاړشي – یا ېې زهري خاصیت ورکم یا ورک کړی – یا په هغو ځایو کې چې دوی شتون لری – یا ژوند کوی – یا ېې بل څوک ساتي داسې دوا یا کمیاوی مواد ورباندې استعمال کړي چې نور هلته د مځکې په مخ دوه واری دغه ماران را پیدا نه شي ، د افغانستان جهادی رهبرانو او قوماندانانو – طالبانو او دهغوی مشرانو په سر ددې چې هره ورځ ېې وطنداران د زهرداره مارانو په زهرو وژل کیژي یوه زره پند وا نه اخیستو چې تر کومه ، تر څه وخته به دغه ماران زموږ دخلکو له پاره مارګیران ساتي ، ایا مارګیران نن زموږ ولسونه نه پیژني ؟؟ ایا د مارګیرانو په چال او نیرنګ خلک نه پوهیژي ؟؟ځواب ېې ډیر روشانه دی .
 ماران معلوم دی – مارګیران معلوم دی – دمارانو ساتونکی هم معلوم دی – د مارانو ځالې هم معلومې دی ، کله چې هریو پوهیژو چې دغه ځالې په پنجاب – پیشاور – کویټه – قطر- او د افغانستان په اکثره ولایتو کې شتون لري ، نو ولې لر او بر افغانان ویده دی ؟؟ ولې ددغو مارانو او مارګیرانو او د هغو د پټو ځایو دله منځه وړلو له پاره قطعی فیصله نه کوی – اقدام نه کوی – او ورباندی قیام یا تجاوز یعنی تعرض نه کوی او دیوه سره دغه ځالې او ماران او ددوی ساتونکي له منځه نه وړي ، او که بیا د موږک او پشو قصه ده ؟؟؟ دیوې پشو له لاسه یو کنډک موږکان ترستونیه راغلی وو ، نه بیرون ته تلای شول ؟ نه ېې اوبه راوړلای شوې -؟؟ نه ېې مواد خوراکی راوړلای شول ؟؟ نه ېې مریض دوا او ډاکتر ته بیولای شوو ؟؟ نو سره جلسه شول چی را ځي موږ څومره ډیر یو دغه پشو به په زوره وداړو او مړه به ېې کړو او د غمه به ېې ځانونه بیغمه کړو ، نو یوه پیشنهاد وکړو چې اول باید د پشو غاړې ته یو زنګوله یا ګړونګۍ ورواچوو ، بل موږک ولاړ شوو وې ویل چې کوم یو نر دی چې اول پش ته ودریژي او دغه زنګوله ور واچوي ، نو اوس هم د افغانستان د خلکو نه لاره ورکه ده او نه پوهیژی چې څنګه د مارانو نه ړانده خلاص کړي ، ما خو ورته پیشنهاد وکړو چې په ۱۸۰۰۰۰ نفرو باندې زه امنیت نیسم ، داګز او دا میدان ، ړانده ( ع او غ ) د را میدان ته شي او زما فیصله د ومنی چې عملی ېې کړم او بل اخره هیواد وال د خطرناکه مارانو نه خلاص کړم او ړوند هم نور بیغه  په لاره روان وی او د مار دچیچلو نه خلاص وي ..