دو یاداشت !

1-- افغانستان و اثرات موقعیت جغرفیایی ان . 2-- چاره اساسی…

تعلق بر انسانیت بجا است !

امین الله مفکر امینی              2026-08-10! بــه هر طرف مینگرم بوی تعلقات…

از قهرمان‌سازی تا نقد تاریخی؛ بازخوانی کارنامه رهبران در شش…

 نویسنده: مهرالدین مشید بزرگ‌نمایی رهبران؛ ناسپاسی به آرزو های مردم افغانستان رخدادهای…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواری های عصر ساسانی(بخش۲)

علی میرفطروس -« عربِ بادیه نشین را رها کن و او…

پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب

له ښاغلي پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب سره، چې د…

پیام هستی

رسول پویان ز قلب هستی پیامی بـه گوش دل گفتند چه خوش…

افغانستان در آستانه بحران چند لایه؛ ابتکار خروج از جنگ

 نویسنده: مهرالدین مشید چه کسی باید ابتکار خروج از جنگ را…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت دوم: از هویت تا قدرت؛ چگونه یک سازمان خود…

نیهلیسم؛ محصول شکست سیاسی یا فردی؟

Nihilism. آرام بختیاری نیهلیسم یعنی پوچی، انفعال، زوال، بطالت، و فاقد هدف.  نیهلیسم…

گزیده‌ی اشعار شرمین ولی

اشعار کتاب اندوه ارغوانی یک سیب گزیده‌ی اشعار شرمین ولی مترجم: زانا کوردستانی (۱) پاییز…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت اول: مسئله فقط امیر نیست وقتی درباره طالبان صحبت می‌کنیم،…

بعد از ضربه چه می‌ماند؟

افغانستان و منطقه در عصر جنگ‌های فرسایشی Wahidullah Noorzai — Former…

دل دادن و دل بردن!

امین الله مفکر  امینی                2026-25-09 دلـــــدادن ودل بردن ودل بستن نباشد…

ایدئولوژی سایه ای سنگین برفراز اندیشه ها

 نویسنده: مهرالدین مشید              زنجیر های ناپیدای ایدئولوژی  انسان موجودی معناجو است. او…

علم ګل سحر

له ګران علم ګل سحر سره، چې د علم او…

فاصله میان قدرت و اثر

Wahidullah Noorzai — Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist…

چند شعر کوردی با ترجمه 

چوون خەم و پەژارە  وڵاتمی داگیرکرد دەسوری داکوو دڵخۆشیان خەسان. ◇ در این سرزمین  غم حاکم…

نورستان؛ از خاطره یک جنگ تا آغاز یک دوره تاریخ

 نویسنده: مهرالدین مشید آغاز دوباره درگیری‌ها در منطقه کامدیش نورستان، خاطره…

افغانستان میان مهندسی قدرت و بازی امنیتی طالبان و پاکستان

 نویسنده: مهرالدین مشید درگیری طالبان  با مردم؛ فرار از حل بحران…

اتهامات جرایم جنگی توسط بریتانیا

طرح دوسیه ۹۷ ملیونی اتهامات جرایم جنگی توسط بریتانیا شامل…

«
»

څوک، ټرمپ که کلنټن؟

په داسې حال کې د امريکا متحده ایالاتو د ولسمشرۍ ټاکنو ته د ګوتو په شمار ورځې پاتې دي؛ د ولسمشرۍ دواړه نوماندان په خپلو ټاکنيزو کمپاينونو کې بوخت دي. د دیموکرات ګوند نومانده هيلري کلنټن او د جمهوري غوښتونکو ګوند نوماند ډونالډ ټرمپ خپلو ځانونو ته په رايه ټولو بوخت دي. دواړه یو د بل پر سياستونو او تګلارو نيوکې کوي او هر يو يې په دې هڅه کې دی چې څنګه د خلکو ملاتړ ترلاسه کړي. تيره ورځ هیلري کلنټن د شمالي کاریلونا په ایالت کې خپلو پلویانو ته وویل چې سيال يې ډونالډ ټرمپ ” په هر ځای کې لومړی د خپل ځان غم خوري او د دې پروا نلري چې څوک خفه کیږي. ” همداراز میرمن کلنټن وویل چې ټرمپ میرمنو او اقلیتونو ته توهین کوي او دا چې هغه ډیر خطرناک دی.

په همدې حال کې د جمهوري غوښتونکو د ګوند نوماند ډونالډ ټرمپ خپلو پلویانو ته ویلي دي که چیرته هیلري کلنټن ټاکنې وګټي، د ایمیلونو او د کلنټن د بنسټ په خاطر به استیضاح شي. ټرمپ وایي چې د میرمن کلنټن خاوند او پخوانی جمهور رئیس بل کلټن هم په 1998 کال کې پدې خاطر استیضاح شوی و چې دروغ یې ویلي و. په ورته مهال د ډیموکراټ ګوند نوماندط هېلري کلېنټن بيا پر خپل سیال ډونالډ ټرمپ غږ کړی چې له مسکو سره د خپلو اړیکو له څرنګوالي پرده پورته کړي. د مېرمن کلېنټن پر وينا، ولسمشر ولادیمیر پوتین غواړي ټرمپ په ټاکنو کې بریالی کړي او زیاته‌ یې کړه چې کرېملېن له ټرمپ سره د مرستې لپاره پر امریکايي اهدافو د انټرنټي حملو امر ځکه ورکړی چې علت‌ یې د دې په وینا ښايي د ټرمپ کرېملېن پلوې پالېسۍ او یا پوتین ته له نېږدې کړیو سره سترې تجارتي معاملې وي.

که څه هم دواړو نوماندانو د افغانستان په اړوند خپل سياست نه دی روښانه کړی خو له شخصيتونو او پخوانيو سابقو يې ښکاري چې څوک د افغانستان او په ټوله کې د سيمي او نړۍ لپاره ښه سياستمدار کيدلی شي؟

د افغانستان لپاره د امريکا سياست او د ولسمشر په توګه د ښه شخصيت ټاکنه ځکه ضرور ده چې امريکا هغه هيواد دی چې افغانستان ورسره ستراتيژيک امنيتي تړون لاسليک کړی دی، د امریکا لپاره افغانستان ځکه مهم دی چې امنيتي ځواکونه يې عملاً په افغانستان کې په جګړو کې ښکيل دي، او د افغانستان لپاره هم امریکا ځکه مهمه ده چې د مرستندويه هیوادونو په سر کې ځای لري. اوس چې په دې پوه شو چې د افغانستان لپاره امريکا؛ او د امریکا لپاره افغانستان مهم دي نو پوښتنه دا پيدا کيږي چې د افغانستان او سيمې لپاره به څوک د امریکا د ولسمشر په توګه غوره وي؛ ډونالډ ټرمپ او که هيلري کلنټن؟

دلته د ميرمن کلنټن او ډونالډ ټرمپ پرتله کوو.

۱ــ د ديموکرات ګوند نومانده هیلري کلنټن يو متعادل او انعطاف مننونکی شخصيت لري خو د جمهوري غوښتونکو ګوند نوماند ډونالډ ټرمپ يو احساساتي شخص دی.

۲ــ ميرمن کلنټن د نړۍ د مسلمانانو پر وړاندې سخت دريځ نلري خو ښاغلی ټرمپ يو سخت دريځه متعصب انسان دی

۳ــ آغلې کلنټن په امريکا کې د کډوالو اړوند نرم دريځ لري خو ښاغلی ټرمپ د کډوالو په ځانګړې توګه د مسلمانانو خلاف دی.

۴ــ د میرمن کلنټن سياسي تګلاره په عقلانيت ولاړه ده خو د ښاغلي ټرمپ تګلاره په احساساتو او عواطفو باندې

۵ــ کلنټن د امريکا په سياست ښه پوهيږي خو ډونالډ ټرمپ دا تجربه نه لري

۶ــ میرمن کلنټن په سياست او ډیموکراسۍ پوره پوهيږي خو ډونالډ ټرمپ يوازې يو سوداګر پاتې شوی دی.

۷ــ میرمن کلنټن په امريکا او نړيوال سياست کې ښه مخينه لري خو ټرمپ بده سابقه لري او يو عياش شخص پاتې شوی دی.

۸ــ آغلې کلنټن يو روښانه کورنی او بهرنی سياست لري خو ډونالډ ټرمپ په سياست نه پوهيږي

۹ــ کلنټن د مذهبونو تر منځ توپير نه کوي خو ټرمپ د مسلمانانو کلک مخالف دی

۱۰ــ ميرمن کلنټن نرم سياست لري او د امريکا او نړۍ لپاره په اوسنيو جګړه ايزو شرايطو کې د هيوادونو تر منځ او د هيوادونو دننه جګړې روانې دي؛ ښه ده ځکه راډيکال سياست نه لري او تر ډیره محافظه کاره ښکاري خو ټرمپ د امريکا او نړۍ لپاره ګواښوونکی راډيکال سياست لري.ټرمپ د احساساتو او عواطفو ښکار کيدونکی شخصيت دی چې د ټاکنيزو مبارزو په خاطر يې له روسيې سره اړيکې ښې کړي دي. که ټرمپ ولسمشر شي نو په امریکا کې به داخلي مخالفتونه ډیر شي، له روسيې سره به امریکا ښکر په ښکر شي او د امريکا او روسيې تر منځ جنجال به دريم نړيوال جنګ ته لار پرانيزي.

لیکنه : خوشحال آصفي