انعکاس هستی در هستی

رسول پویان هست وخواهدبودوژرفای شدن عریان کنید دانـش و انـدیـشـه و تحـقـیـق…

افغانستان؛ جایی که خطاهای راهبردی از مرزها عبور می‌کنند

ناهم‌زمانی تصمیم‌های سیاسی، رقابت قدرت‌ها و پیامدهای امنیتی در نظم…

فریتس هابر؛ دانشمندی میان نجات زندگی و صنعتی‌کردن مرگ

بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  مقدمه تاریخ علم، تاریخ پیشرفت‌های بزرگ انسانی است؛ اما در…

که سیاست نه کوئ، سیاست به درباندې کېږي!

نور محمد غفوري یادونه: دا مقاله د لومړي ځل لپاره د…

 تونل‌های زیرزمینی، دکترین دفاعی یا گسترش زیرساخت‌های پنهان؟

 نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و گسترش شبکه‌های زیرزمینی؛ پیامدهای منطقه‌ای و…

پوهاند محمد بشیر دودیال

د نړېوال او پښتو داستاني ادبیاتو په تړاو له پوهاند…

      اسرار هوش طبیعی یا خالق طبیعت

نوشته : کریم پوپل مورخ ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ مقالهٔ علمی ـ فلسفی…

۵. د سیاسي سیستم د غبرګون او اصلاح بهیر

نور محمد غفوری  (د لومړي څپرکي، سیاسي سیستم- شپږمه برخه) سیاسي سیستم…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (4)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...عشق و نفرت گاهی به…

د سیاسي سیستم د فعالیت څرنګوالی

نور محمد غفوری (پنځمه برخه) ۴.  د سیاسي سیستم (د سیاسي نظام)…

جهان در آستانهٔ سرنوشت ساز ترین و بی ثباتی بزرگ

 نویسنده: مهرالدین مشید  آیندهٔ انسان در گرو رقابت قدرت‌ها و بحران…

پَسیخانیان؛صدای «اصالت انسان»

علی میرفطروس اَسْتَعِنْ بِنَفْسِكَ الَّذِي لَا إِلٰه إِلَّا هُوَ از خویشتن یاری…

د سیاسي سیستم سرچينې او اداري وړتیا

نور محمد غفوری (د سیاسي سیستم په تیر پسې- څلورمه برخه) ۳.۴.…

!  (   K   ) چگونگی اتخاذ سیاست جنایی…

چکیده : استفاده از مواد مخدر تحت نام تابلیت (k )…

محمد اقبال محمدی

استاد "محمد اقبال محمدی" شاعر، ترانه‌سرا، هایکویست، دبیر بازنشسته و…

افغانستان؛ چهارراه قدرت و معادلات پنهان منطقه‌ای

از جغرافیای راهبردی تا کنترل حرکت، کریدورها و شبکه‌های نفوذ Wahidullah…

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌ های ازدست‌ رفته و توطئه‌های پی‌درپی

 نویسنده: مهرالدین مشید از کودتای داوود تا بازگشت طالبان؛ افغانستان در…

سیاسي سیستم– سیاسي فعالان او ډلې

نور محمد غفوری (دریمه برخه) ۳.۳ . سیاسي فعالان او ډلې سیاسي فعالان…

سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه

نور محمد غفوری د لومړي څپرکی: سیاسي سیستم(دوهمه برخه) ۳.  د سیاسي…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (3)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...انسان تنها موجودی نیست که…

«
»

د نواز شريف مکارتوب

په داسې حال کې چې پاکستان د روان کال د دسمبر یو دېرشمه نېټه په پاکستان کې د مېشتو افغانانو لپاره وروستی ضرب الاجل ټاکلی و؛ تيره ورځ د دغه هیواد صدراعظم نوازشریف د افغان کډوالو د اوسېدو موده د ۲۰۱۷ م کال د مارچ تر میاشتې اوږده کړې ده. نواز شریف ویلي چې د افغانستان کډوال د ۲۰۱۷ کال د مارچ میاشتې ترپایه پاتې کېدلی شي. نوموړي، دا پرېکړه د پاکستان د کابینې په غونډه کې کړې، او د سرحدونو وزیر عبدالقادر بلوچ ته يې امر کړی، چې په دې لړ کې دې د افغان کډوالو د مشرانو ترڅنګ له ځايي سیاسي او قبایلي مشرانو سره هم سلا مشورې وکړي. د کابل او اسلام اباد ترمنځ په دې وروستیو کې پر سرحدي مسايلو تر شخړو وروسته پاکستان کې کډوال ددغه هېواد د پولیسو لخوا ځورول کيږي او بنديان کیږي. په دې لړ کې ډېر شمېر کډوال بېرته افغانستان ته ستانه شوي چې د رسمي سرچینو په وینا دا بهیر ډېر توند شوی. خو د پاکستان لومړي وزیر ویلي؛ د افغانستان خلک ددوی ورونه او مېلمانه دي او څوک به پرېنږدي چې هغوی د پاکستان په خاوره کې وځوروي. دا په داسې حال کې ده چې په پاکستان کې د افغان مهاجرو کمیشنر ډاکتر عمران زېب ويلي و، له لوی اختره وروسته به هره میاشت ۲ لکه ۴۰ زره افغانان خپل هیواد ته استول کېږي.

له دې وړاندې د پاکستان د لومړي وزیر نواز شريف ځانګړي استازي طارق فاطمي ويلي و نور افغان کډوال په خپل هېواد کې نه شي زغملی او هغوی باید په خپل خوښه افغانستان ته لاړ شي. نوموړي زياته کړې وه، چې پاکستان له تېرو څو لسیزو راهیسې نېږدې ۳ میلیونه افغانانو ته په خپله خاوره کې ځای ورکړی و، خو نور دا کار نه شي زغملای. همداشان څه موده وړاندې پخپله نواز شريف د سما ټلويزيون سره په مرکه ويلي و چې افغان کډوال په پاکستان کې په يوه امنيتي ننګونې بدل شوي دي. نوموړي ويلي و چې ترهګر د افغان کډوالو کمپونو ته انتقال شوي دي.

اوس پوښتنه دا ده چې داسې کومه خبره پيدا شوه چې د نواز شريف په نظر کې يې ۱۸۰ درجې بدلون راوست؟ همدغې نواز شريف خو په غير مستقيم ډول افغان کډوال تروريستان بلل؛ اوس څنګه په خپله خاوره کې د نوموړي پر وينا ترهګرو ته د اوسيدو موده غځوي؟ او همداشان اوس په پاکستاني چارواکو خو ويلي و چې نور افغان کډوال نه شي زغملی نو څنګه يې ناڅاپه د افغان کډوالو د منلو زغم پيدا کړ؟

نواز شريف د دوه اهدافو لپاره په پاکستان کې د ميشتو کډوالو د اوسيدو موده وغځوله.

لومړی : په افغانستان کې د خپل بازار له لاسه ورکولو ډار: د راپورونو له مخې افغان ولسمشر محمد اشرف غني وايي، چې له دې وروسته پاکستان هېواد ته اجازه نه ورکول کيږي، چې خپل سوداګريز مالونه د افغانستان له خاورې د منځنۍ اسيا هېوادونو ته ورسوي. په وروستيو کې چې اسلام اباد د واګې بندر له لارې د افغان سوداګرو مالونو ته اجازه ورنه کړه، چې هندوستان هېواد ته يې ورسوي، او همداشان يې د افغان سوداګرو پر مخ د چمن ـ سپين بولدک لاره د څو ورځو لپاره وتړله نو ولسمشر غني هم د پاکستان دغه عمل ته په کتو سره په ورته او ځوابي اقدام لاس پورې کړ. ولسمشر غني ويلي پاکستان ته نور له افغان خاورې د تجارتي مالونو د لېږد رالېږد اجازه نشته.

له بل لوري څو ورځې وړاندې افغانستان د لومړي ځل له پاره د چین په شان لوی اقتصادي هېواد سره وصل شو او د ۲۰ میلیونو ډالرو په ارزښت حیرتان بندر ته يې لومړني تجارتي مالونه ورسېدل. همدارنګه ایران هم ژمنه وکړه، چې ډېر ژر به د هرات ـ خواف ریل پټلۍ هم جوړې او ګټې اخیستنې ته وسپاري. نو نواز شريف پوه شو چې هيواد يې د خپلو توکو لوی بازار (افغانستان) له لاسه ورکوي نو د دې لپاره چې د پاکستان پر وړاندې د افغان حکومت دريځ نرم کړي او پاکستاني مالونو ته اجازه ورکړي څو افغانستان ته او د افغانستان له لوري نورو اسياسي هيوادونو ته صادر شي؛ په دغه مکارتوب لاس پورې کړ چې ګويا افغان کډوال ددوی ورونه او مېلمانه دي او څوک به پرېنږدي چې هغوی د پاکستان په خاوره کې وځوروي.

دويم : پر افغان حکومت د فشار د الې ساتل: دا چې له کلونو راهيسې پاکستاني حکومت په پاکستان کې ميشت کډوال په افغان حکومت د فشار د آلې په توګه کارولي دي او اوس چې په شدت سره يې هیواد ته د راستنيدو بهیر روان دی نو پاکستان په دې فکر کې شو چې پر افغان حکومت يې د فشار آله له لاسه ورکوي. د همدې لپاره چې په راتلونکې کې که د کابل او اسلام په اړيکو کې شګه پيدا کيږي نو پاکستان به يو ځل بيا د تیر په څېر له افغان کډوالو د فشار د آلې په توګه کار واخلي؛ اوس يو ځل بيا غواړي په پاکستان کې د افغان کډ‌والو د اوسيدو موده وغځوي. خو په پاکستان کې ميشتو افغان کډوالو ته په کار ده چې د نواز شريف په مکر او فريب ونه غوليږي او د تل لپاره خپل هيواد ته راستانه شي. همدا شان افغان حکومت ته هم په کار ده چې له پاکستانه د افغان کډوالو د راستنيدو لړۍ چټه کړي.

لیکنه : خوشحال آصفي