انعکاس هستی در هستی

رسول پویان هست وخواهدبودوژرفای شدن عریان کنید دانـش و انـدیـشـه و تحـقـیـق…

افغانستان؛ جایی که خطاهای راهبردی از مرزها عبور می‌کنند

ناهم‌زمانی تصمیم‌های سیاسی، رقابت قدرت‌ها و پیامدهای امنیتی در نظم…

فریتس هابر؛ دانشمندی میان نجات زندگی و صنعتی‌کردن مرگ

بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  مقدمه تاریخ علم، تاریخ پیشرفت‌های بزرگ انسانی است؛ اما در…

که سیاست نه کوئ، سیاست به درباندې کېږي!

نور محمد غفوري یادونه: دا مقاله د لومړي ځل لپاره د…

 تونل‌های زیرزمینی، دکترین دفاعی یا گسترش زیرساخت‌های پنهان؟

 نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و گسترش شبکه‌های زیرزمینی؛ پیامدهای منطقه‌ای و…

پوهاند محمد بشیر دودیال

د نړېوال او پښتو داستاني ادبیاتو په تړاو له پوهاند…

      اسرار هوش طبیعی یا خالق طبیعت

نوشته : کریم پوپل مورخ ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ مقالهٔ علمی ـ فلسفی…

۵. د سیاسي سیستم د غبرګون او اصلاح بهیر

نور محمد غفوری  (د لومړي څپرکي، سیاسي سیستم- شپږمه برخه) سیاسي سیستم…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (4)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...عشق و نفرت گاهی به…

د سیاسي سیستم د فعالیت څرنګوالی

نور محمد غفوری (پنځمه برخه) ۴.  د سیاسي سیستم (د سیاسي نظام)…

جهان در آستانهٔ سرنوشت ساز ترین و بی ثباتی بزرگ

 نویسنده: مهرالدین مشید  آیندهٔ انسان در گرو رقابت قدرت‌ها و بحران…

پَسیخانیان؛صدای «اصالت انسان»

علی میرفطروس اَسْتَعِنْ بِنَفْسِكَ الَّذِي لَا إِلٰه إِلَّا هُوَ از خویشتن یاری…

د سیاسي سیستم سرچينې او اداري وړتیا

نور محمد غفوری (د سیاسي سیستم په تیر پسې- څلورمه برخه) ۳.۴.…

!  (   K   ) چگونگی اتخاذ سیاست جنایی…

چکیده : استفاده از مواد مخدر تحت نام تابلیت (k )…

محمد اقبال محمدی

استاد "محمد اقبال محمدی" شاعر، ترانه‌سرا، هایکویست، دبیر بازنشسته و…

افغانستان؛ چهارراه قدرت و معادلات پنهان منطقه‌ای

از جغرافیای راهبردی تا کنترل حرکت، کریدورها و شبکه‌های نفوذ Wahidullah…

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌ های ازدست‌ رفته و توطئه‌های پی‌درپی

 نویسنده: مهرالدین مشید از کودتای داوود تا بازگشت طالبان؛ افغانستان در…

سیاسي سیستم– سیاسي فعالان او ډلې

نور محمد غفوری (دریمه برخه) ۳.۳ . سیاسي فعالان او ډلې سیاسي فعالان…

سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه

نور محمد غفوری د لومړي څپرکی: سیاسي سیستم(دوهمه برخه) ۳.  د سیاسي…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (3)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...انسان تنها موجودی نیست که…

«
»

د خیر او شر مجادله

مولانا داکتر محمد سعید « سعید افغاني »

د بشر په  تاریخ  کښی  د خیر او شر مجادله روانه  ده ، په دی مجادله کښی  ډیر بیرحمانه تور  ټکی لیدل  کیږی او د وحشت ، بربریت او د تجاوزونو آثار شته دی ، خو د شکر ځای دا دی  چی هر وخت داسی  سپیڅلي عناصر پیدا شوی دی  چی د خلکو د نجات لپاره ئی  نه هیرونکی هاند ویستلی دی .

هغه او هوغه  ګوری چی  څومره  بی عدالتی ئی وکړی ، څومره د مظلومانو  او بی وسی انسانانو د آهونو موجب  شول ، د یتیمانو  او یسیرانو د اوښکو ډکی  سترګو خو مو ډیری لیدلی دی ، د کونډو د ژوند زړه  سوزونکی  صحنی خو در په یاد دی ، لوږی ، تندی ، برنډوالي ،  بی کاري ، ناجوړي ، بی علمي او بی سوادي  خو تر اوسه  د مهم  بحث موضوع  ده .

حقیقت دادی  چی دا ټولی  بی نظمی ، بی عدالتي  او اقتصادي تنګسي  د همغه ملاکي  او  فیودالي نظامونو د نا معقولو  حرکاتو محصول  دی  خو  بیا هم د شکر ځای  دادی  چی  په عین همغه ،   د استبداد  ، فرعونیت او خود سری  په  دورو کښی  د پاکو، حساسو او مثالی هڅو او هیلو خاوندانو پوره عاقلانه او عاملانه زیار ایسته  چی  د انسانیت ، بشریت او وطنیت  په خاطر اجتماعي  او په  زړه پوری  بدلون  راولی  نو په دی  مناسبت  وایم :

تا په هغه تورو تاریکو دوروکښی د نور احساس کولو او د نور په خوادی شدیده هڅه وه ، هیله دی درلودله  چی د تاریکی توری  پردی به څیری شی  او  د نور دوره  به راشی .

ته هغه وخت  مایوسه نه وی  بلکه د مایوسی  په شرایطو کښی دی د ځوانانو د امیدواری منابع او د هڅو او هیلو مراکز تخنول او د نظم او تشکل د راوستو لپاره دی نه ستومانیدونکی هاند ویسته .

هغه وخت  ډیرو د پاکو هڅو او هیلو فکرونه او مغزونه و ټکول شول ، ډیرو په  زندان کښی د مرګ د کاسه په سر واړوله ، ډیرو فکر او تعقل  خاوندان  د مایوسی سره  مواجه  شول  .

ډیرو ښه  د استعداد ځوانان  مرتجع شول  او د ارتجاعي بادارانو او د توری ارتجاع  په خدمت کښی ئی لویی ، لویی  چوکی  واخستلی .

ډیر د لویو او وړو چوکیو خلک چی د ظلم ، استبداد او د انحراف د حرکت سره یی جوړښت ونه کړو په ډول ،  ډول  ترخو حالاتو مواجه شول ، چور شول ، ترور شول ، له صحنو ووتل ، په دسیسو مبتلا ، پروپاکنډی ورپسی وشوی ، مختلف تورنه ورباندی ولګیدل ، بدنام ، بی حیثته ، په اقتصادي  فشار اخته ، په جیلونو کښی  بندیان ، فامیل اولادونه ئی  تباه شول .

هغه وخت به مو په یاد وی چی د علم او پوهی معیار او مقیاس په ارتجاعي  ساز شو نو کښی لیدل کیده .

هغه به موهم په یاد وی چی چالاکانو به سرویس  ته دختلو او ور څخه د ښکته کیدلو په وخت  کښی د خپل  نوبت خیال  نه ساتلو.

هغه وخت  د مرتجعو عناصرو سره مترقی  ‌ذهنیت د خلکو په  زورولو او ړبرولو کښی  وه .

هغه وخت د اخلاقو ستاینه په چاپلوسی او تملق کښی  لیدله کیدله .

هغه وخت ورځی  ته شپه او شپی ته ورځ  ویل د مستبدو بادارانو د وروځو  په اشاره علم ، فضل او کمال حسابیده .

هغه وخت اکثر کاذب شخصیتونه  د صحنو په مخ  لوبیدل  او په ډیری بی شرمی  به یی د خلکو  په مقدراتو طفلانه  لوبی کولی  خو سره د دی ټولو آفرین او شابس په تا چی د خلکو د خدمت  په لیاره کښی  د خپل هوډ او تکل  څخه وانه اوښتی  او په  عاقلانه او عاملانه ډول دی دننه د ارتجاع په سټه کښی  مترقی  زری داخلی  کړی او په  یو نه باورکیدونکی تکتیک  دی د وطن  د دښمنانو  ریشی وویستلی .

هیر به می نشی هغه وخت هم  چی زه  د خلکو ، وطن ، حقیقت او عدالت د مفکورو د  تامین لپاره مصمم شوم  او د اقبال دا لاندی شعر به می  زیات لوسته :

تیشه ام  را تیز گردانی که من  ـــ  محنتی دارم  فزون از کوه کن « اقبال »

یاره ! هر څه به می هیر شی  .  مګر؛  په دی وطن کښی  می د مستبدو او مغرورو کسانو نخری ، نه هیریږی .

هو : هغه څه  چی  ما په دی وطن  کښی  د بی عقله واک دارانو څخه  لیدلی  دی؛  هغه  د هیریدو نه دی .  خو خوښ یم  چی د خلکو په ضد  می هیڅ  کله،  هیڅ  قدرت  ته د تسلیمیدو سر په رکوع  او سجده  نه دی ایښی .

خوښ یم  چی د شرایطو په  تناسب می  د ترقی ، نهضت او پر مخ تګ په خوا  هڅه کړی ده .  خوښ یم  چی  یو عمر می  د فرعو نیانو په مقابل  کښی د خپلی وسی مجادله جاری ساتلی ده  او د مرګ تر آخری سلګی  به د خلکو د خدمت  په لیاره کښی  خپل د توان مساعی  جاری و ساتم .

حقیقت دا دی  چی :  د خیر او شر مجادله کښی ، ستر قهرمانان  سرټکوی او د سترو  خدمتونو مصدر  ګرځی .

****
« سعید افغاني »

۱۳۵۷ هجري شمسي ــ کابل

ترتیب کوونکی : برهان الدین « سعیدی »