بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

دستاوردهای خلاق چخوف، نویسنده برجسته رئالیست روسی 

برگردان. رحیم کاکایی پیشگفتار مترجم : رئالیسم بی‌رحمانه‌ی یک راوی غمگین  نویسنده ای…

لحاف مهربان کودکی

ساجده میلاد من به گذشته می اندیشم  من شب ها  در آغوش سبز…

نقش زنان مسلمان در جامعه اسلامی !

مقدمه . بی گمان یکی از مهم ترین مباحث در تبیین…

بدخشان؛ گره کور و پاشنه آشیل حاکمیت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید بدخشان؛ جرقه های بحران و احتمال خیزش تازه…

شیرۀ جان

رسول پویان شیرۀ جان ازدو چشم خون چکانم می چکد لـؤلــؤی لالا…

            و حدت خواهی 

در عاشقی ،  عشق   نمایی   نمیکنم گنج  ی  محبتیم…

فیلسوفان یهودی تبار؛ آته ایسم ناتمام،سوسیالیسم احساسی

Hermann Cohen (1842- 1918 ) آرام بختیاری هرمان کوهن؛ میان کانت و…

حماسه هایی که به بهای خیانت نخبگان به سوگواره تبدیل…

نویسنده: مهرالدین مشید روایت تراژدی ملتی که بهای جاه‌طلبی نخبگان را…

د دموکراسۍ د ناکامو تجربو انتقادي ارزونه

نور محمد غفوری سریزه  د تحمیلي جمهوریت او تقلبی دموکراسۍ تجربې موږ ته…

حکمت چیست؟

برهان الدین « سعیدی» حکمت دنیا فـزاید ظن و شک ــ …

این خون کسی ریخته یا می سرخ است یا توت…

نویسنده: جمشید کوهستانی    نظامی سابق فرستنده: محمد عثمان نجیب  ##########################نوتبرعلاوه شعر حضرت سعدی لکه…

افغانستان در تنگنای بن بست؛ انحصار طالبان و پراکنده گی…

نویسنده: مهرالدین مشید روایت یک بن بست تاریخی؛ قدرت یک دست…

جوانی 

طی شد، دریغ و درد، زمان جوانیم مانده است بهره ی…

افغانستان؛ از انحصار و پراکندگی تا همگرایی و مشارکت

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان؛ از واگرایی های سیاسی تا جستجوی وفاق…

 شمارۀ 71 سوسیالیسم کارگری

شمارۀ 71 سوسیالیسم کارگری نشریه سازمان سوسیالیست‌های کارگری افغانستان

«
»

طالب مشران په غم واوختل؛ خپل بادار يې وژني

وروسته له هغې چې وسله والو طالبانو په سږکال جګړو کې ستره ماتې وخوړه، ګڼ شمېر مشران يې ووژل شول او همداراز په ځينو يې مالي سرچينې وچې شوې؛ تيره ورځ رویټرز خبري اژانس د طالبانو د یوه مشر له قوله خبر خپور کړ چې، ملا هیبت الله د ۱۶ ولایتونو لپاره د دوی خيالي والیان د دې لپاره بدل کړي چې د طالبانو پر تحریک خپل کنټرول زیات کړي. رویټرز ويلي چې، د طالبانو ډله په وروستیو کې د داخلي اختلافاتو او د داعش یا اسلامي دولت د وسله والې ډلې د ظهور له کبله کمزورې شوې خو د طالبانو لوی مشران وايي چې د ملا هیبت الله اخوندزاده له لوري نوي مقررۍ به د ده موقف پیاوړی کړي.

که څه هم وسله وال طالبان په خپلو ليکو کې نوي تغيرات د دوی د موقف د قوي کولو لپاره بولي خو اصلي موضوع بل چيرته ده. اصلي خبره دا ده چې په دوی کې يې خپل بادار او ملاتړ کوونکي آی ايس آی چاڼيز عمليات پيل کړي دي. اوس د پاکستان استخباراتي اداره هڅه کوي چې د طالبانو په ليکو کې هغه کسان له دندو ليرې او ترور کړي چې نور د دوی په درد نه دوا کيږي. ويل کيږي چې آی ايس آی د طالبانو په ليکو کې د دغو چاڼيزو عملياتو مشري حافظ مجيد ته پر غاړه اچولې او ورته يې د دغه پروسې د پر مخ بيولو لپاره يو منظم پلان ورکړی دی.

د سرخط ورځپاڼې د خبر له مخې د دې لړۍ پيل د ۱۶ ولايتونو لپاره د طالبانو له خيالي واليانو شوی دی او ورپسې او ورپسې د ولسوالانو او امنيه قوماندانانو نوبت دی. نوي ګمارل شوي طالب چارواکي آی ايس آی روزلي او نسبت پخوانيو طالبانو ته دوی د پاکستان ګټو ته ډير پام کوي. سرخط د طالبانو د يوې سرچيني په قول وايې چې د دې پلان دويمه برخه بيا د هغه ګوښه شويو واليانو او امنيه قوماندانانو ترور دی چې نور پاکستان ته په ګټه نه دي او له جګړې يې زړه مات شوی دی.

 

پاکستان ولې د طالبانو په ليکو کې چاڼيز عمليات پيل کړل؟

پاکستان د درې هدفونو لپاره طالبان ترور کوي:
لومړی؛ د پاکستان له امره سرغړونکي طالبانو وژل: يو څرګند حقيقت دا دی چې پاکستان تل د خپلو ګټو په خاطر طالب قرباني کړی دی او له نړيوالو يې پرې پيسې شکولې دي. آی ايس آی تل هغه طالب مشران چې د پاکستان له امره سرکشي کړې او يا يې سولې ته زړه ښه کړی دی؛ له تيغه تير کړي، ترور کړي او وژلي دي. ښه بيلګه يې د پاکستان د بلوچستان ایالت د تفتان په سیمه کې د طالبانو پخواني مشر ملا منصور وژل کيدل دي چې ويل کيږي په وروستيو کې يې د پاکستان له اجازې پرته له ايران او روسيې سره اړيکې جوړولې او د همدې کار له امله د امريکا د بې پيلوټه الوتکې د بريد ښکار شو.

دويم؛ په طالبانو سياسي سوداګري: بل حقيقت دای دی چې د پاکستان لپاره طالب د امتياز اخيستلو يوه سياسي وسيله ده، هر کله که يې له نړيوالو د پيسو شکولو زمينه ليدلې نو د رقم په بدل کې يې طالب مشران يا ژوندي امريکا ته په لاس ورکړي او يا يې ورته د اوسيدو ځای په ګوته کړی چې په پای کې يې طالب مشر سر خوړلی دی. ښه بېلګه يې امريکا ته په پاکستان کې د طالبانو د وخت سفير ملا عبد السلام ضعيف ژوندي په لاس ورکول او همداراز په ايبټ آباد کې امريکايي الوتکو ته د اسامه بن لادن ځای ورښودل دي.

دريم؛ د پاکستان د ګټو نه تامينوونکو طالبانو له منځه وړل: لکه څنګه چې مخکې ورته اشاره وشوه پاکستان له طالبانو د امتياز د وسيلې په توګه کار اخلي. اسلام آباد په دوه طريقو مستقيم او غير مستقيمو، له طالبانو د وسيلې په توګه کار اخلي. مستقيم په دې معنا چې طالبان په افغانستان کې د جنګ وسيلې دي او دلته له دغه جنګه په مستقيمه توګه د پاکستان حکومت، پوځ او آی ا يس آی يې ګټه پورته کوي. غير مستقيم په دې معنا چې پاکستان د طالب په سر سياسي سوداګري کوي.

نو ويلی شو چې طالبان به اوس له خپلې لمنې اور اخلي، اوس آی ايس آی غواړی په افغانستان کې د طالبانو په ليکو کې د بدلون په نوم هغه طالب مشران چې نور دوی ته په درد نه خوري له منځه يوسي او پر ځای يې نوي او پاکستان ته وفاداره طالبان وټاکي.

لیکنه : خوشحال آصفي