د گوند کالیزه په مناسبت‎

پتمنو خویندو او ملگرو د افغانستان دخلق دموکراتیک گوند د…

بوی نفت و خون 

رسول پویان  ز خون سرخ بشر دست ظلم گلگون است  زطرف جیحـون وکارون تا امازون است  خـدا نظـاره گـر قـتل نظـم و قـانـون است  ز بیم جنگ و تجاوز بشر جگرخون است  شرار…

چه ارزان فروختند!

امین الله مفکر امینی                        2026-22-01! چه ارزان فروختند مردمِ دانـــــای  میهن ما را…

پاسخ به سیاه‌مشق آقای انجنیر کمال بهادری (نامی بی‌هویت که…

درباره‌ی مسئولیت جمعی، نقد سیاسی و ضرورت عبور از فردمحورینوشته‌ی…

چرنیشفسکی نیکولای گاوریلوویچ

ترجمه. رحیم کاکایی پ. ا. نیکولایف.  بخش یکم نیکولای گاوریلوویچ چرنیشفسکی در ۱۲…

ټکنالوژي، سیاست او د عدالت پوښتنه

نور محمد غفوری ایا د نوې زمانې په راتګ سره ټولنیز…

وحدت به‌مثابه پراتیک تاریخی

بازخوانی تیوریک نشست شصت و یکمین سالگرد تأسیس حزب دموکراتیک…

یادنامهٔ دکتورعبدالسلام آثم

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ در روزگاری که تاریخ کشورما مشحون از رخ داد های…

بحران فقر در افغانستان: عوامل، چشم‌انداز و راهکارهای مقابله با…

افغانستان در یکی از تاریک‌ترین برهه‌های تاریخ معاصر خود بصورت…

بازسازی نیروی چپ دموکراتیک افغانستان

افغانستان در یکی از پیچیده‌ترین و بحرانی‌ترین مراحل تاریخ معاصر…

طالبان؛ گسست خشونت‌بار و تعلیق تاریخ در افغانستان

نویسنده: مهرالدین مشید حکومت ضد تاریخی طالبان؛ نمادی ازایستایی در برابر…

گزارش از جریان نشست شصت و یکمین سالگرد تاسیس ح…

           نشست شصت و یکمین سالگرد تاسیس ح د خ ا…

عقل چیست ؟

د مولانا سعید افغاني : آزاده ، ټولنیزه ،علمي ، فرهنګي  او نشراتي ارګان …

د تصوف او عرفان په تړاو مرکه‎

له ښاغلي پوهاند محمد بشیر دودیال سره، چې د علم،…

نمک شناسان!

امین الله مفکر امینی                     2026-15-01! دوستش میدارم آنــرا کزاعمــــاقی قلبی  مملو زمهــــرش دوستم بــــدارد  بسی…

رمان نیهلیستی، عرفان رفرمیستی، روشنفکر پوپولیستی

Aldous Huxely (1894- 1963) آرام بختیاری روشنفکران و فرهنگسازان در رمانهای هاکسلی. آلدوس…

پیام شادباش رفیق سلطانعلی کشتمند

پیام شادباش رفیق سلطانعلی کشتمند، از بنیان‌گذاران حزب دموکراتیک خلق…

دا نه یو انتخاب دی، بلکې یو تاریخي مسؤلیت دې 

درنو محضرو ملګرو! نن موږ دلته یوازې د یوې عادي غونډې…

فرخنده باد  شصت ویکمین سالروز تاسیس حزب دیموکراتیک خلق افغانستان

رفقای عزیز! امروز بخاطر تجلیل  شایسته ازشصت ویکمین سالروز حزب دیموکراتیک…

از اختناق در سطح طالبان تا اختناق در دموکراسی های…

نویسنده: مهرالدین مشید اختناق داخلی طالبان و مصلحت‌گرایی جهانیان اختناق در افغانستان…

«
»

د اروا ښاد شامحمود حصين د دویم تلین په ویاړ

 

معززو لوستونکو !۰

نن د ليکوال، سياست پوه  ارواښاد شاه محمود حصين د مرګ دويمه کلیزه ده ۰

د ارواښاد حصین په اړه د هیواد نامتو ادیب او لیکوال ښاغلی عبدالهادي هادي لیکي:۰ 

ارواښاد حصين د ضحاک، مثلث بی عيب، تاريخي لويدنه، تاريخ پوهنه او بلا نورو علمي آثارو او لسګونه مقالو ليکوال وو۰

اروا يې ښاده او يادونه يې تلپاتې۰

 

اروا ښاد شامحمود حصین زما «د وطن یادونه » تر سرلیک، لمړنۍ شعري ټولګې په اړه یوه ښکلې سریزه لیکلې چې زه د هغه پاک روح ته د لوی خدای له درباره څخه د فردوس جنت هیله کوم او د دوستانو پام ددغې مقدمې لوستلو ته اړوم۰

د وطن یادونه

 

د «وطن يادونه  »د سميع الدين ، سعید افغاني د شعرونو ښکلې مجموعه د پښتو او پښتنو د ځپل شوي ادب  په دنيا کې د رنګارنګ ګلونو څه نوې شان ګيډۍ ده چې د شعر او ادب مينه والو ته ېې  و ړاندې کوي ٠   

 سميع الدين سعيد افغاني شاعر دی، د هغه په شعرکې د هغه هيلې ، دردونه ، مينه او ارمانونه  ژور ټولنيز ، انساني او بشري رنګ لري ٠ د سولې، هوساينې او نیکمرغۍ تږی دی ٠ د خپل ځپل شوي وطن  د زوريدلي انسان په دردونو اوښکې تويوي ، د کرکې ، نفرت او توپير غوښتنې پر ځای د مينې  او محبت اواز اوچتوي د ارمانونو ارمان ېې خپل خلک خپله مينه ا وخپل وطن دی،دخپل وطن په روان ناتار زوريږي او وايي :۰

 

په وطن مو جوړ ماتم دی            تورتمونو کې مو شپې دي

دا  د کوم  ظالم له    لاسه چه ظلمونوکې مو شپې دي

 

د هيواد د زخمي زړه، کابل په وير ناست  دی، له وطن څخه د لريوالي غم ېې دزړه وينې خوري او د پردو پردي کتنې ېې د شاعرانه احساس روح ته عذاب شي ، کله د پښتنوخوږ ژبی ملي شاعر ملنګ جان ته مخه کړي او کله بيا د وتلي شاعر او نامتو اديب ګل پاچا الفت د ارزو ګانو دراژوندي کيدو هيلې  پالي،په تيرو وياړي اوپه روانوژاړي اودسولې، وروری او هوساينې په هيله دنفلونو سجدې په غاړه اخلي ، دشکونواو بې باوريو تورو لړو ته زوريږي او همدغه څه د افغان ولس د ناورين د اوږديدو دليل بولي ، ومو ويل چې هغه شاعر دی، دشاعر دنيا له ټولو غمونو او دردونو سره سره تنګه ،تروشه او يولې نه وي،درد لري ،سوز لري، ساز لري ، مينه هم٠

 

يار چې کړم بيمار د ليونو په چم          دود شوم په انګار دسپيلنو په چم

 

او کله چه غم پرې زور شي نو بيا رندانه  د رندانو جمع ته ځي او د خپل زړه خبرې کوي :۰

زه د رندانو او مستانو جمع  ته چه کله ځمه بيرته  نه راځمه 

زه د بد مسته می خورانو جمع ته         چه کله ځمه بيرته نه راځمه 

 

خو زه شاعر  پيژنم ، هغه د مستي،رندۍ  او ميخواری نه وه او نه دي٠

دردونه ، رنځونه او د رورانې زمانې د انسان بې غوري ېې پسې اخلي  او د تيښتې 

يوه لار لټوي ٠ دده په شاعرانه احساس کې د رندانو او مستانو دنيا له درغو ، ريا، تذوير او سالوسۍ څخه پاکه د مينې او  محبت دنيا ده نوځکه هغه لوري ته مخه کوي او چه هلته دردونه او پيالې سپکې ويني نو ساقي ته په ملامت کې وايي  : ۰

ساقي تاثير دې په پيالو کې نشته        ځکه چه خوند ېې په نيشو کې نشته

هسې مې بوزه د مستيو لور ته      چې د جنت په کنارو کې نشته

 

د شاعر کليوالې  سندرې چې دملنګ جان  د ملي نارو اثر پرې   پروت دی خپل ځانګړی خوند او اشنا موسقي لري ٠دبنجاره بنجاره په نارو کې دوطن تير يادونه پالي ، دحسنونو سوداګر مخې ته دريږي ، دنارنج  د ګل په ياد د ښکلي ننګرهار يادونه کوي او دهمدې محلي سندرو په لړ کې دخوږ ژبي محلي شاعر بهايي جان د« شير او شکر » سندرو په سبک

 د خپل پرديسي ژوند سندره بولي او وايي  : ۰

 

ځه چه ځو بهر ته سېل به وکړو د ملکو    

      توهم بيا برو ګلم تو هم بيا برو

نه ځمه بهر ته ځما خپل وطن ياديږي 

  څه کړم عبث ژوند دی په وطن کې د پردو

توهم بيا برو ګلم تو هم بيا برو

 

د وطن   يادونه ددرد او احساس  سندرې دي ، ژبه يې ساده ، روانه  اوبې تکلفه ده ٠ په دغې ښکې رنګينه ډالۍ کې د رنګ رنګ ګلانو نښې شته او په همدې  وجه ده چه د هر لوستونکي ادبي تندې ته يو څه لري٠داشیبه چې زموږ په ښکلي تاريخي وطن د پیړیو  پيړيو زړه خپسه را خپره شوې او د وطن ډیره ستره انساني پانګه مو د پرديسۍپه نيولې دنیا  کې د خپلو هيلو جنازو ته ناسته ده ، همدا د هيلو دردونو ،ميني او ارمانونو کوچنۍ ګيډۍ هم لويه ډالۍ ده ٠

په ډيره مينه

شاه محمود حصين

 ١٣٨٢  لمريز ٢٠٠٢ م ۰ کال

خدای دې وبښي،جنتونه یې نصیب شه

امین یا رب العالمین

سمیع الدین افغاني

۱۴ – ۱۰ – ۲۰۱۹

م ۰ کال