وقتی اختلال به قدرت تبدیل می‌شود: چه کسی پس از…

Wahidullah Noorzai Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) مقدمه: هرمز؛ میدان سنجش قدرت،…

آلزایمر

آلزایمرم که بیدار می‌شود نمی‌دانم امروز، دیروز است! یا که دیروزم، فردا!!! به…

دوران خونین حفیظ‌الله امین و سرکوب رهبران حزب دموکراتیک خلق…

https://www.youtube.com/watch?v=pxhsNfqSXRE افغانستان پس از قیام ثور؛ دوران خونین حفیظ‌الله امین و…

افغانستان و بحران سیاست‌زدگی؛ جامعه‌ای گرفتار منازعه و محرومیت

 نویسنده: مهرالدین مشید سیاست‌زدگی در افغانستان؛ ریشه‌های ساختاری و پیامدهای انسانی سیاست…

نصیب الله سیماب

*** له پښتو ژبې او پښتني فرهنګ تکړه شاعر، ادبپوه، څېړونکی،…

دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

https://www.youtube.com/watch?v=2d326hWQtcQ&t=12s دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

از فرسایش دولت تا سرایت جنگ: زنجیرهٔ راهبردی بحران در…

Wahidullah Noorzai | Former Senior ANCOP/ANP Officer | Military and…

د سیستمونو ډولونه

نور محمد غفوری د سیستمونو د وېش عمده معیارونه سریزه په تېرو دوو…

سکوت پشتون‌ها در برابر طالبان؛ آتشی زیر خاکستر

 نویسنده: مهرالدین مشید تحلیلی دربارهٔ سکوت سیاسی، نارضایتی اجتماعی و امکان…

کابل چه زمانی می‌تواند ۹۹ درصد آب مورد نیاز خود…

نوشته : کریم پوپل مورخ ۲عقرب ۲۰۲۶ ** پیشنهاد کریم پوپل به…

ژورنالیست یا میکروفونِ خاموش؟

ژورنالیست واقعی نه سخنگوی قدرت، بلکه صدای مردم است؛ کسی…

فوتوریسم ادبی؛ میان توفان انقلاب و هورای فاشیسم

Futurism.   آرام بختیاری فوتوریسم؛ جنبشی ادبی هنری، آینده گرا اعتراضی، و شورشی…

انوره دو بالزاک

هغه د (۱۹)مې پېړۍ د فرانسوي ادبیاتو د مخکښانو په…

سیستم څنګه کار کوي؟

نور محمد غفوری د سیستم د فعالیت څرنګوالی - دوهمه برخه سریزه په…

طالبان، تی‌تی‌پی و چرخش به سوی هند؛ رمز یک رقابت…

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از پرسش‌های مهم و پیچیده در تحولات…

میدان، فشار و خطای پیروزی: چه زمانی هزینه به قدرت…

Wahidullah Noorzai | Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) تز مقاله در منازعات…

سیستم څه ته وایي؟

نور محمد غفوری سریزه سیستم (System) د انسان د ژوند، طبیعت، ټولنې،…

آیا زمان همگرایی نیروهای سیاسی افغانستان فرا نرسیده است؟

 نویسنده: مهرالدین مشید از راست و چپ تا طالبان؛ ضرورت توافق…

آته ایسم؛ ضرورت انقلاب و روشنگری است؟

Atheism: خدا ناوری  آرام بختیاری 2600 سال بحث و جدل خونین؛ آته…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواریهای عصر ساسانی

(بخش۳)،علی میرفطروس -«من فرزندِ جامم؛ از آن شیر می‌نوشم  و تا روز رستاخیز،…

«
»

افغانان به تر کله په اور کې سوځي؟

کلونه کېږي، چې د افغانستان د پرمختګ او سوکالۍ دښمنان په پرله پسې توګه هڅه کوي افغانان د قومي، ژبني او مذهبي تعصب د اور په لمبو کې وسوځوي.
د هیواد سیاسي او امنیتي حالت هم د روان اخ و ډب او تپل شوې جګړې له امله ورځ په ورځ د اندېښنو د ډېرېدو لامل ګرځي.

اتلس کاله کېږي، چې د ولس په کور مو د ویر ټغر خور دی، څوک خپل زامن له لاسه ورکوي، څوک خپله لور، خور، خپل ورور، میندې او پلرونه او څوک خپل کور؛ خو بیا هم ټول یوه هیله لري او هغه ده د سولې ټینګېدل، چې له پردیو یې تمه لرو.
له اتلس کلنې جګړې ورهاخوا د څلوېښت کاله کېږي، چې جګړو نور له خلکو توان، ځواک، نېکمرغي او هر بل څه اخیستې دي او ټول په تمه وو، چې د امریکا او طالبانو نهه پړاویزه خبرې به که څه هم د پردو تر شا وې او له اندېښنو سره تړلې؛ بالاخره د دوی د دردونو او غمونو ډاکټر ورته وزېږوي، خو هغه هیله هم له خارو سره خاورې شوه.

د ولس پر سر په خپل راتلونکې د ناباورۍ عذاب یوازې د حکومت د خپلمنځي اختلافاتو له امله ندی راغلی، بلکې بهرنی اړخ هم لري. ولس تل په بېلابېلو نومونو په اور کې سوځېدلی دی؛ کله د طالب په نامه، کله د حکومت پلوي نامه، کله د بهرنیانو د جاسوس په نامه او کله هم د هغه او دغه شریف قوم په نامه.

دا سمه ده، چې د افغان ولس دښمن به له ولس نه د سپر په توګه کار اخیستی وي، دا منو، چې وسله والو طالبانو به د خلکو له کورونو مورچې جوړې کړي وي او دا هم د منلو ده، چې د خلکو له کورونو به پر افغان او بهرنیو ځواکونو بریدونه شوې وي، خو که له ولس نه د سپر په توګه استفاده کېږي؛ ښکاره ده، چې اصلي قربانیان یې هم همدوی دي.
د هیواد اوسنی وضعیت داسې شوی دی، چې اوس ولس د پاڼ او پړانګ تر منځ ولاړ دی، خو که د مشرانو تر منځ اختلاف په راتلونکي پنځو کلونو کې لاینحله پاتې شي او زمونږ دښمنان هم د خپلو پلمو او موخو په خاطر ولس ته خطر پېښ کړي؛ نو اغېز به یې خامخا پر ولس پرېوځي.
تاسې ولیدل، چې د سولې نهه پړاویزو خبرو کې افغانانو ته هېڅ د نظر وړاندې کولو موکه ورنکړل شوه،هر لوري د خپلو ګټو فکر پاله او په تمه وو، چې ډېر امتیاز تر لاسه کړي، خو بالاخره فیصله په دې وشوه، چې جګړه به دوام کوي؛ دا په دې معنا ده، چې یو ځل بیا به افغانان به د پردیو د جګړې په اور کې سوځي، ځکه خپل سرنوشت په خپل لاس کې نه اخلي، نو ښکاره خبره ده، چې که د خپل ژوند، هېواد او راتلونکې په اړه بې تفاوته واوسو، قومپالنه،ژبپالنه او ډل بندۍ مو کار او بوختیا شي دا اور به لا زورور کېږي او بیا به یې مخه نیول هم ګرانه خبره وي.

لیکنه : خوشحال آصفي