افغانستان؛ سرزمین فرصت‌ های ازدست‌ رفته و توطئه‌های پی‌درپی

 نویسنده: مهرالدین مشید از کودتای داوود تا بازگشت طالبان؛ افغانستان در…

سیاسي سیستم– سیاسي فعالان او ډلې

نور محمد غفوری (دریمه برخه) ۳.۳ . سیاسي فعالان او ډلې سیاسي فعالان…

سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه

نور محمد غفوری د لومړي څپرکی: سیاسي سیستم(دوهمه برخه) ۳.  د سیاسي…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (3)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...انسان تنها موجودی نیست که…

هرات؛ جغرافیایی که تاریخ را به راهبرد پیوند می‌دهد

وحیدالله نورزی بنیان‌گذار NIDA | افسر ارشد سابق ANP/ANCOP | استراتژیست…

سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه

نور محمد غفوری ځانګړتیاوې، داخلي جوړښت او د فعالیت څرنګوالی سریزه انسانان په…

مهاجرت سیاسی ایرانیان به افغانستان؛ روایت ورود، اسکان، زندگی و…

https://www.youtube.com/watch?v=4VlvDEplC-8 گفت‌وگوی سیزدهم رسانه ما با اسدالله کشمند، از رهبران حزب…

پا شیده گی وحدت!

امین الله مفکر امینی                      2026-04-11 ســالها رنج کشیــدیم ز پاشیده گی…

محمد بشیر دودیال

د ښاغلي پروفیسور استاد محمد بشیر دودیال د یو خوندور…

کتابی در خدمت ایمان یا ابزاری برای تحکیم قدرت

 نویسنده: مهرالدین مشید  از ادعای حقیقت دینی تا بهره‌برداری سیاسی و…

ادبیات مدرن، شعار " هنر برای هنر " نیست

Modernism . آرام بختیاری ادبیات مدرن؛ پیش از انقلاب و قبل از…

 اندیشهٔ روشن، قلم آگاه و رسالت روشنگری

داکتر سید احمد جهش؛ داکتر سید احمد جهش از نویسندگان و…

غوث الدین بهروز؛ شاعر خوش‌قریحه 

سخنی به قاضی غوث الدین بهروز ! صدای بیداری در…

عنایت پژوهان گردانی

 سمنگان گنجینه‌ای از انسان‌های فرهیخته دارد. عنایت پژوهان گردانی شاعر برخاسته…

د سیستمونو ډولونه (دوهمه برخه): اصلي او فرعي سیستمونه او…

نور محمد غفوری سریزه سیستمونه د جوړښت، فعالیت، موخې او له چاپېریال…

هرات؛ جغرافیایی که تاریخ را به راهبرد پیوند می‌دهد

Wahidullah Noorzai از میراث تمدنی خراسان تا ساختار اجتماعی، قدرت منطقه‌ای…

 ابتکار ملی؛ یگانه راه گذار به صلح پایدار و حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید رهایی افغانستان در کرو ساز و کار ملی،…

سیاسي ګوند او داخليدموکراسي

لیکوال: نور محمد غفوری پیلامه: دا مقاله چې د ۲۰۱۶م کال د…

دومقاله

نویسنده: جمشید کو‌هستانی فرستنده: محمدعثمان نجسب Iwnd Maban Mbik ################### اول ساختار و مدلهای سیاست جنایی ! مقدمه…

«
»

افغانان به تر کله په اور کې سوځي؟

کلونه کېږي، چې د افغانستان د پرمختګ او سوکالۍ دښمنان په پرله پسې توګه هڅه کوي افغانان د قومي، ژبني او مذهبي تعصب د اور په لمبو کې وسوځوي.
د هیواد سیاسي او امنیتي حالت هم د روان اخ و ډب او تپل شوې جګړې له امله ورځ په ورځ د اندېښنو د ډېرېدو لامل ګرځي.

اتلس کاله کېږي، چې د ولس په کور مو د ویر ټغر خور دی، څوک خپل زامن له لاسه ورکوي، څوک خپله لور، خور، خپل ورور، میندې او پلرونه او څوک خپل کور؛ خو بیا هم ټول یوه هیله لري او هغه ده د سولې ټینګېدل، چې له پردیو یې تمه لرو.
له اتلس کلنې جګړې ورهاخوا د څلوېښت کاله کېږي، چې جګړو نور له خلکو توان، ځواک، نېکمرغي او هر بل څه اخیستې دي او ټول په تمه وو، چې د امریکا او طالبانو نهه پړاویزه خبرې به که څه هم د پردو تر شا وې او له اندېښنو سره تړلې؛ بالاخره د دوی د دردونو او غمونو ډاکټر ورته وزېږوي، خو هغه هیله هم له خارو سره خاورې شوه.

د ولس پر سر په خپل راتلونکې د ناباورۍ عذاب یوازې د حکومت د خپلمنځي اختلافاتو له امله ندی راغلی، بلکې بهرنی اړخ هم لري. ولس تل په بېلابېلو نومونو په اور کې سوځېدلی دی؛ کله د طالب په نامه، کله د حکومت پلوي نامه، کله د بهرنیانو د جاسوس په نامه او کله هم د هغه او دغه شریف قوم په نامه.

دا سمه ده، چې د افغان ولس دښمن به له ولس نه د سپر په توګه کار اخیستی وي، دا منو، چې وسله والو طالبانو به د خلکو له کورونو مورچې جوړې کړي وي او دا هم د منلو ده، چې د خلکو له کورونو به پر افغان او بهرنیو ځواکونو بریدونه شوې وي، خو که له ولس نه د سپر په توګه استفاده کېږي؛ ښکاره ده، چې اصلي قربانیان یې هم همدوی دي.
د هیواد اوسنی وضعیت داسې شوی دی، چې اوس ولس د پاڼ او پړانګ تر منځ ولاړ دی، خو که د مشرانو تر منځ اختلاف په راتلونکي پنځو کلونو کې لاینحله پاتې شي او زمونږ دښمنان هم د خپلو پلمو او موخو په خاطر ولس ته خطر پېښ کړي؛ نو اغېز به یې خامخا پر ولس پرېوځي.
تاسې ولیدل، چې د سولې نهه پړاویزو خبرو کې افغانانو ته هېڅ د نظر وړاندې کولو موکه ورنکړل شوه،هر لوري د خپلو ګټو فکر پاله او په تمه وو، چې ډېر امتیاز تر لاسه کړي، خو بالاخره فیصله په دې وشوه، چې جګړه به دوام کوي؛ دا په دې معنا ده، چې یو ځل بیا به افغانان به د پردیو د جګړې په اور کې سوځي، ځکه خپل سرنوشت په خپل لاس کې نه اخلي، نو ښکاره خبره ده، چې که د خپل ژوند، هېواد او راتلونکې په اړه بې تفاوته واوسو، قومپالنه،ژبپالنه او ډل بندۍ مو کار او بوختیا شي دا اور به لا زورور کېږي او بیا به یې مخه نیول هم ګرانه خبره وي.

لیکنه : خوشحال آصفي