افغانستان؛ از رؤیای دولت-ملت تا واقعیتِ گسست ملی

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان؛ فاصله‌ای به درازای تاریخ تا دولت-ملت تأملی بر…

در غیبت ما چه گذشت؛ ادبیات مدرن غرب

Impressionism.  آرام بختیاری ایمپرسیونیسم ادبی؛ زشتی کلان شهر، زیبایی طبیعت. ایمپرسیونیست های ادبی…

ماتریالیسم دیالکتیکی و ماتریالیسم تاریخی

(بخش۳ و پایانی) ماتریالیسم تاریخی نوشته: جوزف استالین برگردان: آمادور نویدی ۳) ماتریالیسم تاریخی اکنون…

۶. د سیاسي سیستم اړیکې له اقتصادي، ټولنیز او کلتوري…

نور محمد غفوری (اوومه برخه)  سیاسي سیستم (یا سیاسي نظام) د ټولنې…

انعکاس هستی در هستی

رسول پویان هست وخواهدبودوژرفای شدن عریان کنید دانـش و انـدیـشـه و تحـقـیـق…

افغانستان؛ جایی که خطاهای راهبردی از مرزها عبور می‌کنند

ناهم‌زمانی تصمیم‌های سیاسی، رقابت قدرت‌ها و پیامدهای امنیتی در نظم…

فریتس هابر؛ دانشمندی میان نجات زندگی و صنعتی‌کردن مرگ

بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  مقدمه تاریخ علم، تاریخ پیشرفت‌های بزرگ انسانی است؛ اما در…

که سیاست نه کوئ، سیاست به درباندې کېږي!

نور محمد غفوري یادونه: دا مقاله د لومړي ځل لپاره د…

 تونل‌های زیرزمینی، دکترین دفاعی یا گسترش زیرساخت‌های پنهان؟

 نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و گسترش شبکه‌های زیرزمینی؛ پیامدهای منطقه‌ای و…

پوهاند محمد بشیر دودیال

د نړېوال او پښتو داستاني ادبیاتو په تړاو له پوهاند…

      اسرار هوش طبیعی یا خالق طبیعت

نوشته : کریم پوپل مورخ ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ مقالهٔ علمی ـ فلسفی…

۵. د سیاسي سیستم د غبرګون او اصلاح بهیر

نور محمد غفوری  (د لومړي څپرکي، سیاسي سیستم- شپږمه برخه) سیاسي سیستم…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (4)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...عشق و نفرت گاهی به…

د سیاسي سیستم د فعالیت څرنګوالی

نور محمد غفوری (پنځمه برخه) ۴.  د سیاسي سیستم (د سیاسي نظام)…

جهان در آستانهٔ سرنوشت ساز ترین و بی ثباتی بزرگ

 نویسنده: مهرالدین مشید  آیندهٔ انسان در گرو رقابت قدرت‌ها و بحران…

پَسیخانیان؛صدای «اصالت انسان»

علی میرفطروس اَسْتَعِنْ بِنَفْسِكَ الَّذِي لَا إِلٰه إِلَّا هُوَ از خویشتن یاری…

د سیاسي سیستم سرچينې او اداري وړتیا

نور محمد غفوری (د سیاسي سیستم په تیر پسې- څلورمه برخه) ۳.۴.…

!  (   K   ) چگونگی اتخاذ سیاست جنایی…

چکیده : استفاده از مواد مخدر تحت نام تابلیت (k )…

محمد اقبال محمدی

استاد "محمد اقبال محمدی" شاعر، ترانه‌سرا، هایکویست، دبیر بازنشسته و…

افغانستان؛ چهارراه قدرت و معادلات پنهان منطقه‌ای

از جغرافیای راهبردی تا کنترل حرکت، کریدورها و شبکه‌های نفوذ Wahidullah…

«
»

آيا پاکستان مسلمان شو؟

د لندن له غونډې وروسته به پاکستان خپل هويت بدل کړي؟

وروسته له هغې چې د کابل ـ اسلام آباد اړيکې ترينګلې او د افغانستان لخوا د پاکستان هرې غوښتنې ته منفي ځواب ورکول شو؛ پاکستان د اړيکو د رغولو په هڅه کې شو. په همدې موخه وړمه ورځ په لندن کې د بریتانیا د ملي امنیت د سلاکار سر مارک لېل ګرانټ په نوښت د کابل، اسلام او لندن تر منځ درې اړخيزه غونډه ترسره شوه. له غونډې وروسته د افغانستان د ولسمشر خاص استازی او په اسلام اباد کې د افغانستان سفیر عمرزاخېلوال وايي، په لندن کې د بریتانیا په بلنه د افغانستان او پاکستان د جګپوړو چارواکو خبرې رغنده او مثبتې وې. ذاخېلوال د دوو هیوادونو خبرې نتیجه لرونکې وبللې، ویې ویل چې د دې مهمې غونډې د بریالیتوب په اړه به د افغانستان او پاکستان عام خلک قضاوت وکړي.

په افغانستان کې ورانکاري، د افغانانو وژل، د افغانانو تر منځ نفاق اچول، د افغانانو د ښوونځي او کلنيک سوځول، د پلچک او سړک نړول، دافغانستان د پرمختګ پر وړاندې خنډ واقع کيدل، په بيلابيلو پلمو د افغان سوداګرو پر وړاندې خنډونه جوړول، په پاکستان کې په بيلابيلو پلمونو د افغان کډوالو ځورول، توهينول او بنديانول او په ټوله کې د افغانستان له بربادۍ مستقيماً ګټه اخيستل؛ د پاکستان اساسي هويت دی. دغه هيواد له جوړيدو راهيسې د افغان وژنې لپاره بيلابيلې پروژې عملي کړي دي او لا هم په دې لاره کې چټک روان دی.

په وروستيو کې چې افغان حکومت د پاکستان پر خلاف کلک سياسي دريځ نيولی او ورسره د هر ډول خبرو له ترسره کولو انکار کوي؛ نو پاکستان له مجبوريته له افغانانو سره د اړيکو د عادي کولو هڅې پيل کړي دي. د لندن اوسنۍ درې اړخيزه غونډه هم د پاکستان او د هغې د سياسي پلار (انګلستان) د همدې موخې يوه هڅه وه. خو بل لور ته چې په پاکستان کې افغان سفير حضرت عمر ذاخيلوال دغې غونډې ته خوشبينه دی نو دلته اوس پوښتنه پيدا کيږي چې آيا پاکستان له دغې غونډې وروسته خپل اصلي هويت او پاليسۍ بدلولو ته چمتو شوی دی؟

د لندن له غونډې د ښاغلي ذاخيلوال د خوشبينۍ لامل څه دی؟
دا چې ذاخېلوال وايې چې د دغو خبرو هدف دا و چې د تروریزم پر ضد د ریښتینې مبارزې لپاره د دوه اړخیزو همکاریو پر میکانیزم سلا وشي او دغه راز د دوو هیوادونو ترمنځ په دوه اړخیزو اړیکو کې د روان کړکېچ او بې باورۍ د پای ته رسولو لپاره پر اقداماتو موافقه وشي؛ نو اوس په افغانستان کې د پسرلي رارسيدل به روښانه کړي چې د ښاغلي ذاخېلوال د خوشبينۍ په ځای وه او که بې ځای.

معمولاً په افغانستان کې د پسرلي په راتګ سره جګړه له سره زور اخلي او د وسله والو طالبانو بريدونه نوی رنګ خپلوي. اوس له پسرلي وروسته به څرګنده شي چې آیا طالب د پاکستان د ګټو وسيله ده؛ بيا به هم خپل وحشت ته دوام ورکوي او که د لندن غونډې پريکړه پرې اغيز کوي؟ آیا طالب ته به اوس له افغان امنيتي ځواکونو سره د جګړې پر مهال له کوټې او اسلام آباده مرسته بنده شي؟ څرګنده به شي چې آیا پر افغان خاوره د پاکستان توغنديز بريدونه بنديږي؟ آیا د افغان کډوالو او سوداګرو پر مخ به د پاکستان له لوري تړل شوې دروازې پرانستل شي؟ آيا په پاکستان کې به د افغانانو او پښتنو بنديانول، سپکول او ځورول بند شي؟

که د پورته يادو شويو پوښتنو له جملې څخه يواځې څو ته يې هم مثبت ځواب پيدا شو نو بيا به معلومه شي چې رښتيا هم د لندن غونډې ته د ښاغلي حضرت عمر ذاخېلوال او يا په ټوله کې د افغان حکومت خوشبيني سمه ده، او که ځواب منفي و نو بيا د ذاخيلوال په ګډون افغان حکومت هسې تشه هوا ګزوي چې له پاکستانه د خير تمه کوي او يا يې اړوند غونډو ته خوشبيني ښيې.

لیکنه : خوشحال آصفي