وقتی ثبات به تله امنیتی تبدیل می‌شود: افغانستان، طالبان و…

نویسنده: وحیدالله نورزی افسر ارشد سابق پولیس ملی افغانستان | تحلیل‌گر…

عقاب ها پرپر می شوند؛ اما پرواز شان ادامه دارد

 نویسنده: مهرالدین مشید پرپر شدن عقاب‌ها؛ خاموشی پرواز نیست عقاب‌ های آزادی…

طلسم زمان

رسول پویان دل از طلـسـم زمان عـاشـقانـه بیرون شد قفس شکست و…

جنایات حفیظ الله امین

روایت دردی از هزاران درد بی‌درمان هم‌وطنان ما محمدعثمان نجیب نماینده‌ی مبان مکتب…

شارل دو مونتسکیو

هغه د روښانتیا په زمانه کې یو فرانسوي فیلسوف،…

جوردانو برونو (بخش نخست)

« اندیشه‌ای فراتر از مرزهای زمانه »  تهیه و تدوین :…

حضرت دوست

نوشته نذیر ظفر  شدم خراب إزا و خوب‌تر نمیگردم نهال خشک   شدم با…

 پس از پنج سال؛ آغاز شمارش معکوس برای پایان یک…

نویسنده: مهرالدین مشید پنج سال پس از بازگشت طالبان به قدرت،…

جوهر عشق

رسول پویان دلی از جـوهـر عشق آفریدند سری در پیکـر عشق آفریدند سفر…

۱۵ اگستروزی که نه‌تنها جمهوریت؛ بلکه رویاهای یک ملت فرو…

نویسنده: مهرالدین مشید ۱۵ اگست ۲۰۲۱ را نباید صرف به‌عنوان روز…

آیازبان پارسی گویشی مردم کابل و تهران  ویا گویش هزارگی …

نوشته: دکتر حمیدالله مفید در این پسین روز ها برخی ماجراجویان…

آسیب شناسی  استقلال افغانستان آن در بعد های سیاسی، اقتصادی،…

نوشته از بصیر دهزاد   روابط بین المللی و تکنالوژی معاصر…

کمدی الاهی یا کمدی انسانی؟ بالزاک و دانته

Balzak, Honore de (1799- 1850) آرام بختیاری بلبشو و شهر فرنگ جامعه…

         پنجساله گی چیره گی تاریکی درافغانستان       

    نوشته ی :اسماعیل فروغی                                                            پنجسال ازفاجعه ی تسلیم دادن…

میرزا تورسون‌زاده شاعر صلح و دوستی تاجیکستان

 برگردان. رحیم کاکایی زویا عثمانووا میهن‌دوستی پرشور که هرگز چیزی را بر…

 افغانستان ؛ در چنبره افراطیت دینی و تندروی قومی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در طول تاریخ معاصر خود، به‌ویژه در…

از دیدگاه علم سیاست !

تلاش و سعی چه به شکل مسلحانه باشد یا غیر…

افغانستان در بن‌بست؛ راه‌های برون‌رفت و چشم‌انداز آیند

نویسنده: مهرالدین مشید فردای افغانستان و چگونگی عبور از وضعیت موجود در…

فرانس مهرینگ؛ تئوریسین ژورنالیست، ژورنالیست صاحبنظر

France Mehring (1846- 1919 ) آرام بختیاری مهرینگ؛ کوشش در راه روشنگری…

افغانستان در آستانه یکخطر وبحران جدید ( تداوم بحران نیم قرنه) 

نوشته از بصیر دهزاد  آغاز جنگ ها و حملات پراگنده گروه…

«
»

د نړۍ دويم متفکر؛ نه ښه سياستمدار او نه ښه مدير دی

هر ښه ښوونکی؛ ښه سياستمدار نه شي جوړيدای، د نظر هر ښه خاوند او تيوريسن؛ ښه لوبغاړی نه شي جوړيدای او هر ښه کارپوه؛ ښه مدير نه شي جوړيدای.

ښاغلي غني ثابته کړه چې يو ښه ښوونکی، د نظر خاوند او کارپوه دی، خو په بهرني سياست او نړیوال نظام کې يو ښه سياستمدار، مدير او ښه لوبغاړی نه دی.

لومړی خو یو بريالی مدير نه دی ځکه يو بريالی مدير هغه چا ته ويل کيږي چې یو بريالی کاري ټيم ولري؛ نه دا چې ټول کارونه په خپله په یوازې توګه پر مخ يوسي، هم پلان او پاليسي جوړه کړي، هم يې په خپله عملي کړي او لږ تر لږه پنځه اساسي دندې په ښه توګه ترسره کړي. لکه پلان جوړونه، د چارو سمون، رهبري، ګمارنه او کنټرول.

دويم دا چې يو ښه سیاستمدار نه دی. ځکه د يو ښه سياستمدار ځانګړنې نه لري. یو ښه سياستمدار بايد په بهرنيو اړيکو کې د خپل هيواد د توان ثابتولو په موخه؛ له کوچني تر ستراتيژيکو اقداماتو پورې مسايل په نظر کې ونيسي، پلان جوړونه او مديريت يي د ټولنې له واقعيتونو او برخليک سره اړخ ولګوي، لږ تر لږه دوې ودانيزې چارې او او دوه لوی فکري خوځښتونه؛ چې د ولس د ژوند په ګټه وي؛ ولس ته په ميراث پریږدي، د ده تر لاس لاندې کسان له ذهني، عاطفي او ټولنيز هوښ څخه برخمن وي، د خاموشۍ يا چوپتيا له وسلې څخه نهايي ګټه واخلي، له نويو معلوماتو یو منسجم فکري نظام ولري، د خپل فکر د اصلاح او تعديل چمتووالی ولري، د واک مسووليت وپيژني او خلکو ته ځواب ويل جدي، حقوقي او سپيڅلي وبولي، په دايمي توګه ټول خلک راتلونکې او د چاپيريال د مسايلو تحقق ته متوجه کړي، خپل انرژي د هيواد پر فکري، توليدي او ټکنالوژۍ برخو متمرکزه کړي او همداشان په لسګونو نورې ځانګړنې.

دريم دا چې په بهرني سياست او نړيوال نظام کې يو ښه لوبغاړی نه دی. ځکه يو ښه لوبغاړی بايد ريالیست و اوسي او د خپل هيواد د بهرني سياست په چوکاټ کې د ملي موخو او ګټو د ساتلو په هڅه کې وي، ځکه ډيپلومات هغه څوک دی چې وکولای شي په بيلابيلو حالاتو لکه جګړه، اقتصادي راکړه ورکړه، کلتوري موضوعاتو، سيمه يزو اختلافاتو او نورو برخو کې خپلې ملي ګټې د خبرو او مذاکراتو له لارې تامين کړي، او همداشان خپل هر حرکت او خبرې ته بشپړه پاملرنه ولري.

د بيلګې په توګه : ښاغلی غني؛ کله هندوستان ته دوست وايې او کله هم پاکستان ته، کله په چټکه او بې فکره او تعقله؛ د عربستان پر لوري ځي او کله بیا له نيکټايي او تسبیح سره ايران ته ورځي. او په هندوستان کې لا بيا وايی چې «ملګري ملتونه دوه توته واک هم نه لري».

د غني د سياست نورو بيلګو ته نه ورځو او يوازې د افغان سولې  اړوند وروستي سياست ته يي اشاره کوو چې په وروستيو کې د سولې جلب يي له لاسه ووتو او واحد ادرس ترې څو ټوټې او وپاشلی شو. ښاغلي غني د سولې بهير ښه مديريت ونشو کولای. همدا اوس هم په کور دننه او بهر ځينې مغرضې کړۍ هڅه کوي چې د سولې ادرس په څو برخو وويشي. په کور دننه هغه کسان، ډلې او ټپلې د سولې واحد ادرس ويشي چې هغوی خپل سياسي ژوند او ګټې په جنګ کې ويني او په سوله کې د انصاف او عدالت ميز ته له راکشولو ډاريږي. او له هيواده بهر هم د پاکستان په شمول نور لوی قدرتونه د سولې د واحد ادرس د ويشلو هڅې کوي.

اوس تاسې په خپله قضاوت وکړئ چې يو بريالی لوبغاړی په يوويشتمه پيړۍ کې داسې فکرونه او کړنې لري…!؟

نه ، هيڅکله

نو د تکرار احسن په توګه دا چې هر ښه ښوونکی؛ ښه سياستمدار نه شي جوړيدای، د نظر هر ښه خاوند او تيوريسن؛ ښه لوبغاړی نه شي جوړيدای او هر ښه کارپوه؛ ښه مدير نه شي جوړيدای.

لیکنه : خوشحال آصفي