از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

دستاوردهای خلاق چخوف، نویسنده برجسته رئالیست روسی 

برگردان. رحیم کاکایی پیشگفتار مترجم : رئالیسم بی‌رحمانه‌ی یک راوی غمگین  نویسنده ای…

لحاف مهربان کودکی

ساجده میلاد من به گذشته می اندیشم  من شب ها  در آغوش سبز…

نقش زنان مسلمان در جامعه اسلامی !

مقدمه . بی گمان یکی از مهم ترین مباحث در تبیین…

بدخشان؛ گره کور و پاشنه آشیل حاکمیت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید بدخشان؛ جرقه های بحران و احتمال خیزش تازه…

شیرۀ جان

رسول پویان شیرۀ جان ازدو چشم خون چکانم می چکد لـؤلــؤی لالا…

            و حدت خواهی 

در عاشقی ،  عشق   نمایی   نمیکنم گنج  ی  محبتیم…

«
»

گزیده مقالات

وقتیکه تبصره وتحلیل از جمهوریت می نماید دقت کامل داشته باشید 

در این روز ها تحلیل های سیاسی پیرامون سقوط ویا فروپاشی جمهوریت در رسانه ها نشرو پخش میگردد . اما سوال اساسی اینجاست که چگونه میتوان تحلیل های سیاسی ، امنیتی ،استخباراتی را مورد ارزیابی قرار داد تا صحت وسقم تحلیل ها ومیزان انطباق آنها با وقعیت ها را سنجید شده باشد برای پاسخ این…

بیشتر بخوانید

فروپاشی شرم آور در اوجی از فساد و خیانت  و رسوایی تاریخی حکومت غنی

نویسنده: مهرالدین مشید بازخوانی یک سقوط و روایت های دردناک آن  ۱۵ اگست سال ۲۰۲۱ سیاه ترین روز در چرخش تحولات نیم قرن اخیر افغانستان و نقطه ی عطفی در تاریخ خونبار این کشور است. در این روز نبض زنده گی در کابل از تپش افتاده و این شهر به یک گروه ی سیاه کار،…

بیشتر بخوانید

ردپای خراب‌کاری آلمان برای کشور ما و حمایت از فروپاشی کشور، به نفع طالبان

ره‌بران طالبان خواهان پناهنده شدن به آلمان بودند. مولوی دلاور حتا می‌‌خواسته قاچاقی به آلمان بیاید. محمدعثمان نجیب پیش‌نوشت: ما که از رژیم‌های آمریکا گلایه نه‌داریم، چون دشمن ماستند. مگر آلمان چرا؟ المان تاریخ بهینه و پیشینه‌ی رابطه‌ی مردانه و انسانی مردم ما در جنگ دوم جهانی، برای تسلیم‌ نه دادن دیپلمات‌های آلمان به متفقین…

بیشتر بخوانید

اسباب و عوامل سقوط جمهوری تحت اشغال

ماه اسد ماه به زانو در آمدن دو قدرت امپریالیستی جهان درفاصله۱۰۳ سال و تفاوت های ۲۸ و ۲۴ اسد . چرا رژیم‌دست نشانده با همه عرض و طول حمایتی ناتو — آمریکا و ۴۵ کشور ، دولت ، حکومت ، شبکه های احزاب سیاسی و به اصطلاح خوشان جامعه مدنی با ساختار های مجهز…

بیشتر بخوانید

چهارساله گی حاکمیت طالبان

نوشته ی : اسماعیل فروغی      امروز پانزدهم اگست 2025 ، چهارسال ازفاجعه ی تسلیم دادن افغانستان به گروه افراطی طالبان توسط امریکاییان گذشت . این فاجعه ، عمق و پهنای بی حد وحصری دارد . شاید هیچ کشورومردمی درجهان ، سرنوشت و تاریخی اینچنین فاجعه بار وغم انگیز نداشته باشند .       چهارسال حضورطالبان درقدرت به…

بیشتر بخوانید

آخرین نگاه و آخرین لبخند؛ جرقه ای سوزنده و بغضی گلوگیر

نویسنده: مهرالدین مشید سنگ صبور من! خدا‌ نگهدارت؛ روایت یک سفر خاطره انگیز  قسمت نخست خانه ی ما سال‌ها بود که در سکوتی غم‌ زده فرو رفته بود؛ دیوارهایش خاطره می‌گریستند و پنجره‌هایش، هر صبح، چشم به راه خورشیدی بودند که گویی فراموش کرده بود از اینجا طلوع کند. در این خانه، واژه «مهمان» دیگر…

بیشتر بخوانید

افغانستان د نړۍ په شطرنج کې یوه ډېره مهمه مهره!

حميدالله بسيا په نړیوال سیاست کې هر هېواد د شطرنج یوه مهره ده. ځینې هېوادونه لکه امریکا، چین او روسيه د شطرنج شاهان او وزیران دي، ځینې د قوي فيل یا اس رول لوبوي، خو افغانستان هغه مهره ده چې که څه هم له بده مرغه اوسمهال خپله ډېر ځواک نه لري، خو د خپل ځای او موقعیت له کبله د…

بیشتر بخوانید

افغانستان در پرتگاۀ مثلث جدال‌های قومی، تروریسم طالبانی و رقابت‌های ژئوپولیتیکی

نویسنده: مهرالدین مشید وقتی قومیت سلاح می‌شود، ترور حکومت می‌کند و ژئوپولیتیک تماشا ! افغانستان، سرزمینی با تاریخ هزارساله و موقعیت ژئوپولیتیکی بی‌نظیر، در دهه‌های اخیر، بویژه پس از حاکمیت طالبان به صحنه‌ای از بحران‌های پیچیده و پی در پی تبدیل شده است. بحران‌هایی که فقط سیاسی یا امنیتی نیستند، بلکه ریشه در ساختارهای عمیق…

بیشتر بخوانید

صنف کوچک؛ اما مکانی مشهور و سرشار از معنویت

نویسنده: مهرالدین مشید صنفی ساده و بی آلایش؛ اما نمادی از همدیگر پذیری مکتب و‌ مدرسه سخن بر سر صنف کوچک به روزگاری بر میگردد که هر چند فقر و تنگدستی در کشور بیداد می کرد و خوان تلخ فقر در بیشتر خانواده ها دامن گسترده بود و بسیاری از مردم تنها با خوردن غذای…

بیشتر بخوانید

واکاوی فرصت های از دست رفته و امکان رهایی افغانستان از چنگال تروریسم

نویسنده : مهرالدین مشید از سایه‌ی ترور تا افق رهایی؛ بررسی راه‌های گمشده و آینده‌ی ممکن افغانستان افغانستان امروز در آستانه‌ی یکی از بحرانی ترین، شکننده ترین  و تاریک ترین دوران های تاریخی خود بسر می برد؛ بحرانی که نه‌ تنها  از لحاظ سیاسی، مردم را سخت زمینگیر کرده است؛ بلکه در عمق روان، فرهنگ…

بیشتر بخوانید

مرگ‌اندیشی و مرگ‌آگاهی

اغاز زیستن در آینه‌ی فنا، بیداری در افق حقیقت مقدمه مرگ، یکی از کهن‌ترین و بنیادی‌ترین دغدغه‌های بشر است. هرچند تجربه‌ی مرگ به‌صورت شخصی برای ما ناشناخته باقی مانده است، اما آگاهی از آن، تجربه‌ای بس عمیق انسانی است که در دل فلسفه، دین، هنر و روان‌شناسی حضور دارد. آنچه «مرگ‌آگاهی» نامیده می‌شود، تنها شناختن…

بیشتر بخوانید

آزادی، برابری، و برادری

تتبع و نگارش  میرعبدالواحد سادات   آزادی، برابری، و برادری آرمان تاریخی  پر تاثیر گزار ترین رستاخیز تاریخ ( انقلاب کبیر فرانسه ) که : کماکان بحیث  آرزو ، و  یک سراب درین کسوف تاریخ  و تأثیرات آن بر مدرنیته سیاسی ( 14 جولای 1789م )روز فتح باستیل آغاز انقلاب کبیر فرانسه است که  باعث  سقوط استبداد…

بیشتر بخوانید

  افغانستان کشور واحد وتجزیه ناپذیراست

         ما یان گل یک باغ  وبری این گلشن  فا میل بزرگ و زاده ی  یک  میهن  تبعیض نفاق،رنگ و بومحکوم است  همخون  برادریم  و یک  گور وکفن وحدت ملی وتحکیم جغرافیای واحد هر کشور به موقعیت جغرافیایی ومواقف  اجتماعی ، اقتصادی ، سیاسی وفرهنگی آن بستگی داردکه هرکدام آن در جوشش توانایی وچگونگی رشد…

بیشتر بخوانید

دمیدن صور در نفخ خاطره ها

نویسنده: مهرالدین مشید از سنگ بابه کلان تا سنگ های سوخته ی آنسوی اوقیانوس ها قسمت دوم یاسر پس از آشنایی مختصر با خانواده ی نها جان و شهیر جان، با گفتن خدا حافظی  با دل نادل، قدم قدم از آنان دور شد. او هر قدری که از آنان دور گردید، گویی او فکر می‌کرد…

بیشتر بخوانید

مانور های سیاسی طالبان در غیاب یک اوپوزوسیون قدرتمند

نویسنده: مهرالدین مشید دورنمای ثبات و بحران در افغانستان؛ سکوت سنگین یا خاموشی پیش از توفان افغانستان پس از بیست سال تجربه نظام جمهوری، بار دیگر تحت سلطه گروهی قرار گرفته که از نظر فکری، سیاسی و اجتماعی به جهان‌بینی اسلام افراطی و آمیخته با باور های قلیله ای پایبند است. بازگشت طالبان به قدرت…

بیشتر بخوانید