از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

دستاوردهای خلاق چخوف، نویسنده برجسته رئالیست روسی 

برگردان. رحیم کاکایی پیشگفتار مترجم : رئالیسم بی‌رحمانه‌ی یک راوی غمگین  نویسنده ای…

لحاف مهربان کودکی

ساجده میلاد من به گذشته می اندیشم  من شب ها  در آغوش سبز…

نقش زنان مسلمان در جامعه اسلامی !

مقدمه . بی گمان یکی از مهم ترین مباحث در تبیین…

بدخشان؛ گره کور و پاشنه آشیل حاکمیت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید بدخشان؛ جرقه های بحران و احتمال خیزش تازه…

شیرۀ جان

رسول پویان شیرۀ جان ازدو چشم خون چکانم می چکد لـؤلــؤی لالا…

            و حدت خواهی 

در عاشقی ،  عشق   نمایی   نمیکنم گنج  ی  محبتیم…

«
»

مسايل اجتماعي

ملی باش نه ملی گرا…!

ملی از ملت گرفته شده است. و ملت پدیداری نبوغ فکری مردم یک سرزمین در تاسیس دولت مردمی می باشد. ملی گرایی برای انسان مدرن همینقدر قابل پذیرش استکه: در بازی فوتبال بین فرانسه و جرمنی٬ مردم فرانسه طرفدار تیم ملی خودشان باشند – و ملی گرایی افراطی برگشت دوباره انسان٬ از هویت ملی به هویت های قومی چون:…

بیشتر بخوانید

ملي ځواکونه

نور محمد غفوری ما د ملي، دموکراتو او ولسي ځواکونو په اړه څو کاله د مخه او څو وارې مفصلې لیکنې کړې او نشر کړې دي چې ورپکې د هغوی په ماهیت، ورته والي او ځانګړنو باندې تماس نیول شوی. اوس دادي بیا دا مسئله د افغانستان د سیاسي ټولنیزو فعالینو ترمنځ را پورته شوې…

بیشتر بخوانید

برمی‌گردند و امتیاز می‌گیرند

کسانی بنام شخصیت‌های رزیم گذشته بوطن بر می‌گردند، کار نیک است ، حق دارند به مهاجرت و دوری از وطن خاتمه دهند . اما! ‐پذیرایی با تشریفات بلند یعنی چه ؟ عفو عمومی اعلان شده است،همه کس می‌تواند در کشور بدون مشکل زندگی کند . — امتیازات مانند محافظین ، موتر و دریور چرا ؟…

بیشتر بخوانید

فرهنگ مطالبه گری برای افغان ها در مبانی عدالت اداری

(تحلیل موردی چرایی تداوم مهاجرت) فرهنگ مطالبه گری عبارت از نبوغ سیاسی اعضا جامعه استکه دولت را٬ به هدف منافع عمومی ضمانت بر عدالت اداری می بخشد. یعنی رسیدن به عدالت اجتماعی را٬ در بستر ثبات سیاسی حقوقی٬ از آرمان واقعیت عینی می بخشد. در فقدان فرهنگ مطالبه گری از دولت چون خدمات عامه٬ اکثریت مردم افغانستان در جستجوی…

بیشتر بخوانید

راځئ چې فکرونه او لاسونه سره یو کړو!

نور محمد غفوری له هغه وخته چې ملي دولتونه رامنځته شوي، هر هېواد د خارجی دښمنانو په وړاندې د خپلو پولو ساتنه او د ځمکنۍ بشپړتیا، ملي حاکمیت او سیاسي آستقلال د حفاظت له پاره هڅې او هاند کوي. د تاریخ په اوږدو کې د هر هېواد په داخل کې هم د مختلفو ټولنیزو ډلو،…

بیشتر بخوانید

ریشه های زن ستیزی در تاریخ 

فرشید یاسائی پیشگفتار : در طول تاریخ ، بشر به‌ طور مدام در جستجوی عدالت و برابری بوده است، اما در این مسیر، زنان اغلب نادیده گرفته شده و با نابرابری‌های عمیق مواجه بوده‌اند. زن‌ستیزی، یا همان تبعیض و بی‌توجهی سیستماتیک به زنان، پدیده‌ای است که ریشه‌های آن به دورانی بسیار دور برمی‌گردد و به‌طور…

بیشتر بخوانید

طرح آشتی

محمدعثمان نجیب  بخش دو: برای نهایی شدن طرحی به چنین بزرگی، نیاز است تا ایجاد یک کارگروه در دستور کار نخبه‌های علمی و مسلکی قرار گیرد که من اساسات آن را در این طرح گذاشته ام. البته پراکنده‌گی‌ها‌ی انسجامی این طرح را بعد از تکمیل شدن آن مرفوع کرده و به عنوان یک جزوه به…

بیشتر بخوانید

طرح آشتی‌ 

بخش نخستمحمدعثمان نجیببرای هر برگردی هیچ‌گاهی دیر نیست. همه می‌دانیم که در سرزمین ام‌روز مشترک مان زنده‌گی اجباری، ناگزیری، ذاتی و بدون ‌خواست خود، داشته و محکوم به بودن در همین جغرافیای معیوب می‌باشیم. تاریخ نشان داده و ‌‌می‌دهد که سرزمین ما، سکوی پرتاب تیر برای یک قوم و یک گروه نه بوده و هم‌چنان…

بیشتر بخوانید

جامعه توده و مدعیان احترام!

در جامعه سیاسی افغانستان٬ با ماهیت برتری جوی٬ تعداد مدعیان که محترم اند تا احترام کنندگان توده٬ در سیر صعودی است. اساساً‌ تضرع و فروتنی نبوغ دانش می باشد٬ زیرا امام ابو حنیفه به اساس قرآن چنین استدلال می کند: که خداوند در مقابل جاهل امر به سلام کرده است همانا: اذا خاطبهم الجاهلون قالوا سلاما … سلام کردن…

بیشتر بخوانید

د جلا وطنه حکومت ټولنیزه- کلتوري خوا

نور محمد غفوری د خبرونو او مطبوعاتو له مخې داسې ښکاري چې په افغانستان کې د جلاوطنه حکومت د جوړولو موضوع ورځ تر بلې مهمه بلل کيږي او دادي همدا اوس دریو نفرو ځانونه په تبعید کې د افغانستان د حکومت ولسمشران بللي دي. له دې کبله ګټوره ده چې زموږ وطنوال ددې موضوع په…

بیشتر بخوانید

سه حکومت در تبعید !!!

در فزیک صنف یازدهم مکتب خوانده بودیم که ” شتاب عبارت است از سرعت دم افزون جسم متحرک در فی واحد وقت” . درست هفته آوازه تشکیل حکومت در تبعید پوره نشده که سه مرجع با سرعت دم افزون در فی واحد هفته اعلان کردند حکومت در تبعید می‌سازند. گروهی از مفسدین جهادی و غربی…

بیشتر بخوانید

د جلا وطنه حکومت اقتصادي اړخ

نور محمد غفوری په پرونۍ د «جلا وطنه حکومت څه شی دی؟» لیکنه کې مو د هغه عام تعریف، د جوړېدو اړتیا او شرایط، د حقوقي حیثیت او سیاسي مشروعیت او فعالیت په اړه خبرې وکړې. څرنګه چې د جلاوطنه حکومت موضوع په مطبوعاتو کې هنوز هم توده ده، غواړم چې په دې لیکنه کې…

بیشتر بخوانید

جلا وطنه حکومت څه شی دی؟

نور محمد غفوری «جلا وطنه حکومت» چې په انګلیسي کې (Exile Government)، په جرمنی کې  (Exilregierung) او په دری کې (حکومت در تبعید) ورته ویل کیږي، له هغه حکومت څخه عبارت دی چې د خپل اصلي هیواد له پولو څخه بهر، په یو بل هیواد کې جوړ او فعالیت وکړي. دا ډول حکومت عموماً هغه…

بیشتر بخوانید

اوج آزادی انسان در متعهد شدن نهفته است!

آزادی عمل و بیان را٬ علم بنیادست٬ و موضوع بیان در علوم انسانی ارتباط و نزدیک ساختن مردم٬ که اتحاد مردمی عبارت از شکل گیری ملت به هدف تاسیس نمودن حکومت قانون٬ که ماهیت قانون بالای دولت و ملت تعهدی می باشد از ریشه وجدان٬ تا توسعه را نفع عمومی یا به تک تک اعضاء جامعه نفع و امتیاز رسد.…

بیشتر بخوانید