انعکاس هستی در هستی

رسول پویان هست وخواهدبودوژرفای شدن عریان کنید دانـش و انـدیـشـه و تحـقـیـق…

افغانستان؛ جایی که خطاهای راهبردی از مرزها عبور می‌کنند

ناهم‌زمانی تصمیم‌های سیاسی، رقابت قدرت‌ها و پیامدهای امنیتی در نظم…

فریتس هابر؛ دانشمندی میان نجات زندگی و صنعتی‌کردن مرگ

بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  مقدمه تاریخ علم، تاریخ پیشرفت‌های بزرگ انسانی است؛ اما در…

که سیاست نه کوئ، سیاست به درباندې کېږي!

نور محمد غفوري یادونه: دا مقاله د لومړي ځل لپاره د…

 تونل‌های زیرزمینی، دکترین دفاعی یا گسترش زیرساخت‌های پنهان؟

 نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و گسترش شبکه‌های زیرزمینی؛ پیامدهای منطقه‌ای و…

پوهاند محمد بشیر دودیال

د نړېوال او پښتو داستاني ادبیاتو په تړاو له پوهاند…

      اسرار هوش طبیعی یا خالق طبیعت

نوشته : کریم پوپل مورخ ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ مقالهٔ علمی ـ فلسفی…

۵. د سیاسي سیستم د غبرګون او اصلاح بهیر

نور محمد غفوری  (د لومړي څپرکي، سیاسي سیستم- شپږمه برخه) سیاسي سیستم…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (4)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...عشق و نفرت گاهی به…

د سیاسي سیستم د فعالیت څرنګوالی

نور محمد غفوری (پنځمه برخه) ۴.  د سیاسي سیستم (د سیاسي نظام)…

جهان در آستانهٔ سرنوشت ساز ترین و بی ثباتی بزرگ

 نویسنده: مهرالدین مشید  آیندهٔ انسان در گرو رقابت قدرت‌ها و بحران…

پَسیخانیان؛صدای «اصالت انسان»

علی میرفطروس اَسْتَعِنْ بِنَفْسِكَ الَّذِي لَا إِلٰه إِلَّا هُوَ از خویشتن یاری…

د سیاسي سیستم سرچينې او اداري وړتیا

نور محمد غفوری (د سیاسي سیستم په تیر پسې- څلورمه برخه) ۳.۴.…

!  (   K   ) چگونگی اتخاذ سیاست جنایی…

چکیده : استفاده از مواد مخدر تحت نام تابلیت (k )…

محمد اقبال محمدی

استاد "محمد اقبال محمدی" شاعر، ترانه‌سرا، هایکویست، دبیر بازنشسته و…

افغانستان؛ چهارراه قدرت و معادلات پنهان منطقه‌ای

از جغرافیای راهبردی تا کنترل حرکت، کریدورها و شبکه‌های نفوذ Wahidullah…

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌ های ازدست‌ رفته و توطئه‌های پی‌درپی

 نویسنده: مهرالدین مشید از کودتای داوود تا بازگشت طالبان؛ افغانستان در…

سیاسي سیستم– سیاسي فعالان او ډلې

نور محمد غفوری (دریمه برخه) ۳.۳ . سیاسي فعالان او ډلې سیاسي فعالان…

سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه

نور محمد غفوری د لومړي څپرکی: سیاسي سیستم(دوهمه برخه) ۳.  د سیاسي…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (3)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...انسان تنها موجودی نیست که…

«
»

په سپين بولدک کې تور پنجابيان؛ اتل سرتيرو خپل مېړانه وښوده

تيره جمعې ورځ د کندهار سپين بولدک ولسوالۍ کې يو ځل بيا د افغان امنيتي ځواکونو او د پاکستاني مليشو تر منځ نښته ترسره شوې چې له امله یې دواړو لوریو ته مرګ ژوبله اوښتې ده. پاکستان پړه پر افغانستان اچوي چې ګواکې تاوتریخوالی دوی پیل کړ او د پاکستان په سویل لوېديځ کې یې د سرشمېرنې پر مهال د دوی پر پوځیانو ډزې وکړې، خو افغان چارواکو پر پاکستان تور لګولی چې ځواکونه یې افغانستان ته ورننوتي چې بیا د دوی ځواکونو له غبرګون سره مخامخ دي. دواړو هېوادونو د یو بل ډیپلوماتان وربللي او په دې اړه یې ورته اعتراض کړی دی. د پاکستان لومړي وزیر پر پېښې خواشیني ښودلې او د افغانستان د بهرنیو چارو وزارت دا د پاکستان یو پارونکی اقدام بللی دی.

بل لور ته راپورونه وايې چې پاکستانیو ځواکونو تر سپین بولدک وروسته د ننګرهار ولایت پر تورخم ښارګوټي هم توغندویي بریدونه کړي دي. د ننګرهار دوالي ویاند عطا الله خوږیاڼی وايې پاکستانیو ځواکونو پرون په تورخم کې د بار وړونکو موټرو پر تم ځاى او ځېنو نورو سيمو د ډيورنډ کرغېړنې کرښې اخوا څخه توغنديز بريدونه کړي وو. هغه زیاته کړه، چې په دې بریدونو کې  څلور کانټينرې سوزيدلي، يو تن د اور لګيدنې پېښه کې شهيد شوى او يو بل ټپي دى .

دا لومړی ځل نه دی چې په دغه سيمه کې افغان او پاکستاني امنيتي ځواکونه يو و بل ته په مورچو کې کيني بلکې له وړاندې هم څو ځلي ورته پيښې تکرار شوې دي. د تير کال د دلوې په مياشت کې هم د سپين بولدک او ښورابک ولسواليو ترمنځ د سرو څاهانو په سيمه کې د افغان ځواکونو او پاکستاني مليشو تر منځ نښته شوې وه. همداراز له دې وړاندې د عقرب په مياشت کې د سپين بولدک ولسوالۍ اړوند په امروت سيمه کې هم وروسته له هغې نښته رامنځته شوې وه چې پاکستاني ملېشو د وسله والو مخالفينو په دفاع کې پر افغان پوله ساتو ځواکونو بريدونه وکړل.

د دوو ګاونډيو هيوادونو تر منځ په سرحدي سيمو کې نښتې طبيعي خبره ده. د نړۍ د ډيرو ګاونډیو هيوادونو تر منځ په صفري ساحو کې نښتې ترسره کيږي خو ستونزه د دواړو هيوادونو تر منځ ډيپلوماټان او يا پوځي چارواکي په اسانۍ حل کوي. خو په افغانستان کې دا ستونزه نه يوازې دا چې حل کيږي نه بلکې له يو ځل وروسته بل ځل يې تر لومړني ځل ډير او سخت تيری کوي. يواځې په همدې سپين بولدک سيمه کې د افغان او پاکستاني مليشو لخوا يواځې په تير کال کې درې څلور ځلي نښتې وشوې چې د افغان اتلو سرحدي ځواکونو لخوا يې غاښ ماتوونکی جواب ليدلی دی. هر ځل د پيښې وروسته د افغانستان او پاکستان له لوري پلاوی ټاکل کيږي او موضوع څيړي خو له څيړلو څه موده وروسته بيا هم د پاکستان لخوا په افغان خاوره تيری ترسره کيږي.

نه پوهيږو چې نړيواله ټولنه په ځانګړې توګه ملګري ملتونه؛ د افغانستان په خاورې د پاکستان يرغل نه ويني او که يې ويني؛ تيری يې نه بولي؟ دلته خبره په افغان خاوره د پاکستان د تيري په مساله کې په افغان حکومت هم غبرګه کيږي. افغان حکومت هم چندان غبرګون ورته نه ښيې. يواځې دومره کوي چې کله په کابل کې د پاکستان سفير او کله يې شارزدافير احضار کوي. خو هغه کار چې پر اساس يې د تل لپاره د پاکستان له تيري خلاصيدلی شو چې هغه له پاکستان سره په زغرده خبرې کول او په ملګرو ملتونو کې د افغانستان غږ اوچتول دي؛ نه ترسره کيږي.

سمه ده چې هر ځل د پنجابي دښمن په مقابل کې زمونږ اتل سرتيري خپله ميړانه ښيي او آن خپل سرونه پرې قرباني کوي خو دا د ستونزې حل نه دی چې هر ځل دې پاکستان تيری کوي او زمونږ اتل سرتيري دې ځانونه په خپلې خاورې قربانوي. د خپلې خاورې ساتل فرض دي خو دا په دې معنا نه ده چې حکومت دې لاس تر ځنې ناست وي او د خاورې ساتونکي مو دې قربانوي ورکوي. د امنيتي ځواکونو قربانۍ او سرښندنې د قدر وړ دي خو حکومت هم بايد خپل مسوليت ادا کړي. حکومت هم بايد په زغرده له شرير پاکستان سره خبرې وکړي او که له پاکستان سره په خبرو مساله نشي حل کولی نو بيا دې پر ملګرو ملتونو کې له افغانستانه سمه استازولي وکړي. هلته دې د افغان ملت غږ پورته او د پاکستان د تيريو په مقابل کې د عدالت غوښتنه وشي. نور نه بايد زمونږ اتل سرتيري د هغو پيښو قرباني شي چې حل يې شونی وي.

يو ځل بيا هم د خپلو اتلو سرتيرو ميړانه او سرښندنې ستا یم او په هر ډګر کې يې د دښمن د شرميدلو او د ماتې غوښتنه کوم. وياړم پر خپلو اتلو افغان امنيتي سرتيرو.

لیکنه : خوشحال آصفي