ماتریالیسم دیالکتیکی و ماتریالیسم تاریخی

(بخش۳ و پایانی) ماتریالیسم تاریخی نوشته: جوزف استالین برگردان: آمادور نویدی ۳) ماتریالیسم تاریخی اکنون…

۶. د سیاسي سیستم اړیکې له اقتصادي، ټولنیز او کلتوري…

نور محمد غفوری (اوومه برخه)  سیاسي سیستم (یا سیاسي نظام) د ټولنې…

انعکاس هستی در هستی

رسول پویان هست وخواهدبودوژرفای شدن عریان کنید دانـش و انـدیـشـه و تحـقـیـق…

افغانستان؛ جایی که خطاهای راهبردی از مرزها عبور می‌کنند

ناهم‌زمانی تصمیم‌های سیاسی، رقابت قدرت‌ها و پیامدهای امنیتی در نظم…

فریتس هابر؛ دانشمندی میان نجات زندگی و صنعتی‌کردن مرگ

بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  مقدمه تاریخ علم، تاریخ پیشرفت‌های بزرگ انسانی است؛ اما در…

که سیاست نه کوئ، سیاست به درباندې کېږي!

نور محمد غفوري یادونه: دا مقاله د لومړي ځل لپاره د…

 تونل‌های زیرزمینی، دکترین دفاعی یا گسترش زیرساخت‌های پنهان؟

 نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و گسترش شبکه‌های زیرزمینی؛ پیامدهای منطقه‌ای و…

پوهاند محمد بشیر دودیال

د نړېوال او پښتو داستاني ادبیاتو په تړاو له پوهاند…

      اسرار هوش طبیعی یا خالق طبیعت

نوشته : کریم پوپل مورخ ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ مقالهٔ علمی ـ فلسفی…

۵. د سیاسي سیستم د غبرګون او اصلاح بهیر

نور محمد غفوری  (د لومړي څپرکي، سیاسي سیستم- شپږمه برخه) سیاسي سیستم…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (4)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...عشق و نفرت گاهی به…

د سیاسي سیستم د فعالیت څرنګوالی

نور محمد غفوری (پنځمه برخه) ۴.  د سیاسي سیستم (د سیاسي نظام)…

جهان در آستانهٔ سرنوشت ساز ترین و بی ثباتی بزرگ

 نویسنده: مهرالدین مشید  آیندهٔ انسان در گرو رقابت قدرت‌ها و بحران…

پَسیخانیان؛صدای «اصالت انسان»

علی میرفطروس اَسْتَعِنْ بِنَفْسِكَ الَّذِي لَا إِلٰه إِلَّا هُوَ از خویشتن یاری…

د سیاسي سیستم سرچينې او اداري وړتیا

نور محمد غفوری (د سیاسي سیستم په تیر پسې- څلورمه برخه) ۳.۴.…

!  (   K   ) چگونگی اتخاذ سیاست جنایی…

چکیده : استفاده از مواد مخدر تحت نام تابلیت (k )…

محمد اقبال محمدی

استاد "محمد اقبال محمدی" شاعر، ترانه‌سرا، هایکویست، دبیر بازنشسته و…

افغانستان؛ چهارراه قدرت و معادلات پنهان منطقه‌ای

از جغرافیای راهبردی تا کنترل حرکت، کریدورها و شبکه‌های نفوذ Wahidullah…

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌ های ازدست‌ رفته و توطئه‌های پی‌درپی

 نویسنده: مهرالدین مشید از کودتای داوود تا بازگشت طالبان؛ افغانستان در…

سیاسي سیستم– سیاسي فعالان او ډلې

نور محمد غفوری (دریمه برخه) ۳.۳ . سیاسي فعالان او ډلې سیاسي فعالان…

«
»

پاکستان د زوال په څنډه

وروسته له هغې چې په افغانستان کې د ملي يووالي حکومت رامنځته شو او ولسمشر غني د افغانستان په اړه د پاکستان د نيت د بدلولو په خاطر له هندوستانه ليرې او پاکستان ته ډير نیږدې شو، پاکستان لکه د تيرو حکومتونو په شان د ولسمشر غني د تيرايستلو لپاره هم لاس واچولو. ولسمشر غني د پاکستان د منافقانه سياست د بدلولو په خاطر دغې هيواد ته په يو شمېر يو طرفه امتيازونو هم قايل شو لکه دغې هيواد ته د پوځي زده کړو لپاره د نظامي افسرانو استول، له پاکستان سره د پټو استخباراتي معلوماتو د شريکولو توافق، دغې هيواد ته د غني سفر، د پاکستانيو چارواکو پر مخ د کابل دروازې خلاصول او دلته يې د چارواکو راتلل، او له هندوستان سره د پخواني ولسمشر کرزي د مهال د وسلو د قرارداد لغوه کول.

خو سره د دغو امتيازاتو چې پاکستان ته ورکړل شوي ول؛ بيا هم پاکستان د سپي لکۍ وه،سيده نه شوه او کومه تمه چې ولسمشر غني ترې لرله؛ ترلاسه نه شوه. پاکستان بيا هم د خپلو اجيرو وسله والو طالبانو پر مټ په کابل او بيلابيلو ولايتونو کې خونړي بريدونه وکړل. د بېلګې په توګه يې تر ټولو خونړی د شاه شهيد سيمې بريد يادولی شو چې له امله يې ولسمشر غني پاکستان له افغانستان سره په ښکاره دښمنۍ تورن کړ او د کابل او اسلام آباد اړيکې په ټپه ودرېدلې.

له هماغه ورځې ولسمشر غني درک کړله چې پر پاکستان باور کول د وخت ضايع کول او لور په لوټه تيره کول دي. له هماغه وخته غني په نړيواله کچه د پاکستان د منزوي کولو او نړۍ ته يې د منحوسې څېرې ښکاره کولو لپاره ملا وتړله. په هر کورني او نړيوال ټریبيون به يې داسې چيغه اوچتوله چې پاکستان به يې په لړزه راوستلو، په وارسا کنفرانس کې، آسيا زړه کنفرانس کې، د ناټو په غونډه کې او په ټولو نړيوالو غونډو کې ولسمشر غني پاکستان ته داسې سياسي ګوزارونه ورکړل چې له پښو يې وغورځاوه. ښه بېلګه يې د آسيا زړه کنفرانس کې د پاکستان ۵۰۰ ميلوني مرسته ردول يادولی شو.

د هند په امریتسر کې د اسیا زړه کنفرانس ته په وینا کې افغان ولسمشر محمد اشرف غني پر پاکستان نیوکې وکړې او وویل پاکستان د افغانستان د بیارغونې لپاره ۵۰۰ میلیون ډالره مرستې اعلان کړي، خو ښه به دا وي، چې دغه هیواد “له موږ سره د دغو مرستو پر ځای هلته د ترهګرو فعالیت له منځه یوسي.”

د دغو ټولو هڅو نتيجه دا شوه چې پاکستان په نړيواله کچه خپل اعتبار له لاسه ورکړ، د امریکا په شان ستراتيژيک ملګري يې له لاسه ورکړل او آن د غني پاکستان ضد هڅو دومره کار ورکړ چې پخپله پاکستاني سياستوال او چارواکي اړ شول چې په خپله کړې ګناه او منحوسې څېرې اعتراف وکړي. په امريکا کې د پاکستان پخواني سفير حسين حقاني څو ځله پخپله په پاکستان وربلوسلي دي. همدا اوس په تازه کې يو ځل بيا د پاکستان پخواني سفیر په واشنګټن کې د خاقان عباسي وروستۍ خبرې رد کړي او پاکستان یې د سخت دریځو ځاله بللې چې افراطیانو ته یې پناه ورکړې ده.

همداراز تر ټولو غټ کار چې د پاکستان د منزوي کيدو او زوال زيری راکوي هغه د پاکستان په اړه د امريکا د دريځ بدلون دی چې د افغانستان او سيمې لپاره د ټرمپ په نوې ستراتيژۍ کې ليدل کيږي. په دغه ستراتيژي کې امریکا له هندوستانه غوښتي څو په افغانستان کې خپل سياسي او اقتصادي رول زيات کړي او پاکستان ته بيا اخطار ورکړل شوی امریکا نور په پاکستان کې د ترهګرو د پناه ځايونو پر وړاندې غلې نه شي کېناستلی. ټرمپ ويلي چې امريکا په ميلياردونو ډالره د پاکستان په واک کې ورکړي خو نوموړي هيواد په خپله خاوره کې ترهګرو ته خوندي پناه ځايونه جوړ کړي دي.

په ټوله کې ويلی شو چې ولسمشر غني نړیوال قانع کړي چې د ترهګرۍ پر وړاندې جګړه کې جدي شي او پر خپلو تګلارو له سره غور وکړي. د ولسمشر غني د هڅو په نتيجه کې اوس نړيوال په دې ډاډمن شوي چې په سيمه کې ترهګري خپرونکی هيواد پاکستان دی او بايد چې پر ضد يې ګامونه پورته شي. اوس تر ټولو اړينه دا ده چې ولسمشر غني د بهرني پاليسي تر څنګ بايد په کور دننه اصلاحاتو ته هم پاملرنه ډيره او د قدرت هغه جزيرې وچې کړي چې د حکومت له منځه د حکومت د نړولو هڅه کوي. تر ټولو اړين فکتور همدا دی چې په کورني سياست پاملرنه ډيره شي څو د حکومت دننه د پنځم ستون موقف لرونکي چارواکي په نښه او د خپل عمل په سزا ورسول شي.

لیکنه : خوشحال آصفي