انعکاس هستی در هستی

رسول پویان هست وخواهدبودوژرفای شدن عریان کنید دانـش و انـدیـشـه و تحـقـیـق…

افغانستان؛ جایی که خطاهای راهبردی از مرزها عبور می‌کنند

ناهم‌زمانی تصمیم‌های سیاسی، رقابت قدرت‌ها و پیامدهای امنیتی در نظم…

فریتس هابر؛ دانشمندی میان نجات زندگی و صنعتی‌کردن مرگ

بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  مقدمه تاریخ علم، تاریخ پیشرفت‌های بزرگ انسانی است؛ اما در…

که سیاست نه کوئ، سیاست به درباندې کېږي!

نور محمد غفوري یادونه: دا مقاله د لومړي ځل لپاره د…

 تونل‌های زیرزمینی، دکترین دفاعی یا گسترش زیرساخت‌های پنهان؟

 نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و گسترش شبکه‌های زیرزمینی؛ پیامدهای منطقه‌ای و…

پوهاند محمد بشیر دودیال

د نړېوال او پښتو داستاني ادبیاتو په تړاو له پوهاند…

      اسرار هوش طبیعی یا خالق طبیعت

نوشته : کریم پوپل مورخ ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ مقالهٔ علمی ـ فلسفی…

۵. د سیاسي سیستم د غبرګون او اصلاح بهیر

نور محمد غفوری  (د لومړي څپرکي، سیاسي سیستم- شپږمه برخه) سیاسي سیستم…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (4)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...عشق و نفرت گاهی به…

د سیاسي سیستم د فعالیت څرنګوالی

نور محمد غفوری (پنځمه برخه) ۴.  د سیاسي سیستم (د سیاسي نظام)…

جهان در آستانهٔ سرنوشت ساز ترین و بی ثباتی بزرگ

 نویسنده: مهرالدین مشید  آیندهٔ انسان در گرو رقابت قدرت‌ها و بحران…

پَسیخانیان؛صدای «اصالت انسان»

علی میرفطروس اَسْتَعِنْ بِنَفْسِكَ الَّذِي لَا إِلٰه إِلَّا هُوَ از خویشتن یاری…

د سیاسي سیستم سرچينې او اداري وړتیا

نور محمد غفوری (د سیاسي سیستم په تیر پسې- څلورمه برخه) ۳.۴.…

!  (   K   ) چگونگی اتخاذ سیاست جنایی…

چکیده : استفاده از مواد مخدر تحت نام تابلیت (k )…

محمد اقبال محمدی

استاد "محمد اقبال محمدی" شاعر، ترانه‌سرا، هایکویست، دبیر بازنشسته و…

افغانستان؛ چهارراه قدرت و معادلات پنهان منطقه‌ای

از جغرافیای راهبردی تا کنترل حرکت، کریدورها و شبکه‌های نفوذ Wahidullah…

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌ های ازدست‌ رفته و توطئه‌های پی‌درپی

 نویسنده: مهرالدین مشید از کودتای داوود تا بازگشت طالبان؛ افغانستان در…

سیاسي سیستم– سیاسي فعالان او ډلې

نور محمد غفوری (دریمه برخه) ۳.۳ . سیاسي فعالان او ډلې سیاسي فعالان…

سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه

نور محمد غفوری د لومړي څپرکی: سیاسي سیستم(دوهمه برخه) ۳.  د سیاسي…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (3)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...انسان تنها موجودی نیست که…

«
»

ټرمپ؛ پاکستان ته د خطر زنګ

په داسې حال کې چې د امریکا نوي ولسمشر ډونالډ ټرمپ د ټاکنيزو کمپاینونو په لړ کې په د پاکستان خلاف سختې او توندې څرګندونې کولې؛ اوس د ولسمشرۍ څوکۍ ته د نوموړي له رسيدو سره سم له پاکستانه هم وار و پار خطا دی. داسې معلوميږي چې واک ته د ډونالډ ټرمپ رسېدل به پاکستان ته سخت تمام شي نو یاد هېواد سر له همدا اوسه هڅې پیل کړې، چې ټرمپ ته نیږدې شي.  پاکستان اوس د دې لپاره چې د امريکا نوی ولسمشر ټرمپ هم له خپل مکارتوب او مداريتوب لاندې راولي يا يې کم تر کمه له خطره ځان وژغوري؛ ورته سياسي چرخه نيسي. اوس پاکستان ويلي ، غواړي د امریکا له نوي ولسمشر ډونالډ ټرمپ سره د شریکو ګټو پر بنسټ ولاړې ښې اړیکې ولري او په ګډه له ترهګرۍ سره مبارزې ته دوام ورکړي. د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت ویاند نفیس ذکریا ویلي، چې په سیمه کې له ترهګرۍ سره د مبارزې په برخه کې د امریکا او پاکستان اړیکې ډېرې مهمې دي. ذکریا ټینګار کړی، چې په ځينو مسایلو د دواړو هېوادونو ترمنځ اختلافات موجود دي، خو ښايي ژر حل شي.

د امريکا د نوي ولسمشر په توګه واک ته د ډونالډ ټرمپ رسيدل د پاکستان لپاره ستر سرخوږی جوړولی شي. ځکه ټرمپ هغه شخص دی چې د ديپلوماسۍ په پرتله زور ته لومړيتوب ورکوي. که څه هم په وروستيو کې د پاکستان او امريکا اړيکې ترينګلې شوې وې خو د ټرمپ په راتګ سره به په پاکستان نور هم فشار زيات شي. مخکې له دې چې ډونالډ ټرمپ ولسمشرۍ څوکۍ ته ورسيږي؛ نوموړي د ټاکنيزو کمپاينونو پر مهال پاکستان د ترهګرو په ملاتړ تورن کړی دی، ټرمپ همداراز ويلي چې پر پاکستان به خپلې نظامي او مالي مرستې بندې کړي، له دې نه پرته بله خطرناکه خبره يې دا کړې وه چې له پاکستانه به اټومې وسلې له دې امله واخلي چې پاکستان کې ترهګر پټن ځايونه لري او امکان لري چې دغو وسلو ته يې لاسرسی وشي. نوموړي ويلي له همدې امله بايد د  پاکستان اټومي وسله خنثی کړلی شي.

د ټرمپ له ولسمشرۍ نه افغانستان هم غير مستقيم ګټه پورته کولی شي. په دې معنا چې په امريکا کې د نويو ټاکنو په پايله کې ډونالډ ټرمپ په کانګرس او سنا مجلسونو کې ګڼې څوکۍ ګټلې دي. په دغه دواړو مجلسونو کې د ډيرو څوکيو ګټل؛ ټرمپ په دې توانولی شي چې د امريکا عمومي سياست او ستراتيژۍ ته بدلون ورکړي. لکه څنګه چې د امريکا په سنا او کانګرس کې جمهوري غوښتونکي له وړاندې نه پاکستان سره د امريکا په مرستو نيوکې کولې نو اوس چې يي ډیری څوکۍ ترلاسه کړي دي نو دا کار کولی شي چې پر پاکستان د امریکا د فشار د زياتيدو لامل شي. پاکستان به له ټرمپ څخه د ويرې چې د پاکستان اټومې وسلې ته يې هم ګواښ کړی دی؛ د ترهګرو له ملاتړه لاس واخلي او طالبان به بې سرنوشته پاتې شي. پر پاکستان د امريکا فشار ممکن له روسيې او سره د پاکستان د نيږدې کيدو سبب شي خو روسيې ته له پاکستانه د امريکا دوستي ډیر ارزښت لري او د دغو اړيکو له پاللو لپاره ټرمپ له وړاندې نه ويلي چې له روسيې سره به ښې اړيکې وپالي.

په ورته مهال د ټرمپ په ولسمشر کيدو سره د امريکا په ستراتيژۍ کې احتمالي بدلون کولی شي د افغانستان په جګړې هم اغيز ولري. ټرمپ لکه څنګه چې له وړاندې ويلي چې په افغانستان کې د زرګونو امریکایانو د وینو له بهېدو او د ملیاردونو ډالرو له مصرفېدو سره سره د افغانستان وضعیت ښه شوی نه دی؛ نو ډیر احتمال ددې شته چې له افغانستانه په تدريجي ډول د ناټو ځواکونه اوباسي او په افغانستان کې وسله طالبانو هم د سولې لپاره لومړنی شرط له افغانستانه د بهرنيو ځواکونو وتل ياد کړي دي. د ټرمپ له پاليسۍ داسې معلوميږي چې امريکا نه غواړي نور په نورو هيوادونو کې پوځي حضور ولري. ځکه ټرمپ له وړاندې نه ويلي چې د امريکا ولسمشر بايد د امريکا ولسمشر وي، نه دا چې د نړۍ ولسمشر.

لیکنه : خوشحال آصفي