توانایی پیروزی بهترین راه اطمینان از عدم وقوع جنگ
ویکتور پیروژنکو (VIKTOR PIROZHENKO)
ا. م. شیری
نظری به عملیات نظامی احتمالی در تایوان
جمهوری خلق چین در حال تسریع آموزش نظامی در همۀ زمینهها است و تلاش میکند تا پتانسیل عظیم اقتصادی، علمی و فنی خود را به طور کامل به ایجاد ارتشی با فنآوری پیشرفته و آمادۀ جنگ تبدیل کند.
ساخت و ساز نظامی-فنی در مقیاس بزرگ در حال توسعه است. برنامهها برای ایجاد الگوهای جدید تجهیزات نظامی و سلاحهای پیچیده در حال افزایش است. فرماندهی و کنترل نیروها به روشی جدید سازماندهی شده است. با در نظر گرفتن تجربه عملیات ویژۀ نظامی روسیه، تعامل بین انواع مختلف نیروها به طور همزمان در زمین، دریا و هوا انجام میشود.
در میان رویدادهای اخیر، مایلم روی بازدید اخیر شی جینپینگ، رئیس جمهور چین از مرکز فرماندهی عملیاتی مشترک شورای نظامی مرکزی تمرکز کنم. مرکز فرماندهی عملیات مشترک یک ساختار نسبتاً جدید در ساختار فرماندهی و کنترل نظامی چین است. این نهاد در سال ۲۰۱۶ ایجاد شد تا بخشاً جایگزین ستاد کل ارتش آزادیبخش خلق شود.
شی جینپینگ که رئیس کمیسیون مرکزی نظامی نیز است، با نمایندگان افسران و سربازان مرکز فرماندهی دیدار کرد. وی بر عزم راسخ چین برای حفاظت از امنیت ملی و منافع خود در مواجهه با تحریکات و فشارهای نیروهای خارجی در مواجهه با هرج و مرج فزاینده در جهان تأکید کرد.
کارشناسان چینی خاطرنشان کردند که بازدید از فرماندهی عالی عملیات نیروهای مسلح چین نشان دهندۀ تقویت کار برای اطمینان از آمادگی رزمی است. همانطور که در چین تأکید شد، «بهترین راه اطمینان از اینکه جنگی رخ نخواهد داد، داشتن توانایی پیروزی در آن است».
اصلاحات نظامی در جمهوری خلق چین و افزایش آمادگی رزمی ارتش آزادیبخش خلق چین مستقیماً با تهدیدات امنیتی ناشی از ایالات متحدۀ آمریکا مرتبط است. چین توجه خود را به این نکته متمرکز میکند که اولین استراتژی رسمی امنیت ملی دولت بایدن منتشره در ماه اکتبر، چین را «مهمترین چالش ژئوپلیتیکی» میداند. پکن پیشبینی میکند که نتایج انتخابات میان دورهای آمریکا منجر به تشدید سیاست سختتر آمریکا در قبال چین خواهد شد.
علاوه بر این، تهدید ایالات متحده تنها به تحریکات در تنگۀ تایوان ختم نمیشود. آمریکا دریای چین جنوبی و کل غرب اقیانوس آرام را هدف قرار داده است. نکتۀ قابل توجه در این مورد تصمیم وزارت دفاع ایالات متحده در اوایل نوامبر برای استقرار شش بمب افکن استراتژیک ب- ۵۲ با قابلیت حمل بمب اتم در پایگاه نیروی هوایی تیندال در استرالیا است.
پایگاه نظامی استرالیا بین اقیانوسهای آرام و هند واقع است و به گفته ناظر نظامی لیانگ یونچون، فرماندهی ارتش آمریکا قصد دارد از آن برای اتصال پایگاه آمریکایی گوام در اقیانوس آرام به پایگاه دیگو گارسیا در اقیانوس هند استفاده کند. بنابراین، توانایی بمب افکن های ب- ۵۲ برای گشتزنی در منطقۀ وسیع جنوب چین بین دو اقیانوس در حال گسترش است.
استرالیا نسبت به پایگاه نظامی ایالات متحده در گوام که از چین دورتر است، به فرماندهان آمریکایی در منطقه اجازه میدهد تا مخفیانهتر عمل کنند. با توجه به مشارکت استرالیا در پروژۀ اوکوس، این موضوع به طور فزایندهای نگرانکننده است که این کشور به سرعت در حال تبدیل شدن به یک پایگاه نظامی مهم ایالات متحده در منطقۀ هند و اقیانوس آرام است.
جمهوری خلق چین شاهد وخامت شدید وضعیت نظامی-سیاسی در بخش غربی اقیانوس آرام است و این امر را در برنامهریزیهای دفاعی و نظامی-فنی به ویژه در زمینۀ ساخت هواپیما در نظر میگیرد. بسیاری از آخرین دستاوردهای چین در این زمینه در تاریخ ۸ تا ۱۳ نوامبر در چهاردهمین نمایشگاه بینالمللی هوایی در شهر جوهای (استان گوانگدونگ) به نمایش گذاشته شد.
نمونههای سریال نوین هواپیماسازی و پیشرفتهای نوآورانه را نشان میدهد. بیش از ۷۴۰ شرکت از ۴۳ کشور و منطقه در این نمایشگاه شرکت میکنند. حدود ۵۰ گونه سلاح و تجهیزات چینی از جمله هواپیماهای نظامی به نمایش گذاشته شده است.
قبل از همه، توجه به تجهیزات پیشرفته، اما در حال حاضر در خدمت با تجهیزات نیروی هوایی ارتش آزادیبخش جمهوری چین جلب میشود. ج-۲۰ (J-20) معادل سو-۵۷ (Su-57) روسی و اف- ۲۲ (F-22) آمریکایی است، یک جنگنده رادارگریز نسل جدید که برای اولین بار در سال 2016 یک پرواز نمایشی در ایرشو چین انجام داد. در سال های اخیر، این هواپیما نقش مهمی را ایفا کرده است. در آموزش نظامی برای خلبانان همچنین هواپیماهای حمل و نقل بزرگ ی-۲۰ (Y-20) و هواپیماهای سوختگیر هوایی نسل جدید یی-۲۰ (YY-20) که به طور مؤثر توانایی نیروی هوایی ارتش آزادیبخش جمهوری چین را برای مانور در فواصل طولانی افزایش میدهد، به نمایش گذاشته شده است.
بالگرد ترابری جالب زد-۸ ال (Z-8L) قادر است وسایل نقلیۀ زرهی سبک را حمل کند. توانایی نیروهای هوابرد برای تحویل سریع در مسافتهای طولانی را بهبود میبخشد.
توسعۀ مجتمع نظامی-صنعتی چین با فنآوری پیشرفته به تجربۀ عملیات رزمی نیروهای روسی در عملیات ویژۀ نظامی روسیه نظر دارد که در طیف گستردهای از وسایل نقلیۀ هوایی مختلف بدون سرنشین به کار رفته است. در این رابطه دهها گونۀ جدید هواپیماهای بیسرنشین شناسایی و ضربتی از نوع هواپیما و بالگرد را در نظر میگیرد، که برای گشت مرزی و عملیات ضد تروریستی، کسب برتری هوایی، سرکوب پدافند هوایی و مشایعتهای هوایی و همچنین برای حمل و نقل کالا طراحی شدهاند.
مقدار متنابهی سلاح گرم برای تحویل به ارتش آزادیبخش چین، از جمله تفنگهای رزمی و تکتیرانداز، تپانچه، مسلسل، نارنجکانداز، مسلسلهای دستی و سلاحهای غیر کشنده آماده میشود. نسل بعدی سلاحهای گرم- تفنگ سری تایپ ۲۰ (Type 20)، که به گفته سازندگان، توانایی رزمی نیروهای مسلح چین را به میزان قابل توجهی افزایش میدهد، یک توسعۀ جدید خواهد بود.
چین با ارزیابی درسهای عملیات ویژۀ نظامی روسیه در اوکراین به این نتیجه میرسد که قالب مشترک عملیات در درگیریهای نظامی آینده به اصلیترین قالب تبدیل خواهد شد. کارشناسان به تقویت هماهنگی و ارتباط بیوقفۀ تمامی شاخههای نیروهای مسلح و خدمات به منظور دستیابی به اثربخشی رزمی بالا توسط نیروها توجه ویژه دارند. کارشناسان نظامی چین بر این باورند که درگیری روسیه و اوکراین نیاز چین به افزایش بیشتر آمادگی رزمی خود را در همه مناطق زمینی، دریایی، هوایی و فضایی ضروری ساخته است.
در پس زمینۀ افزایش آمادگی رزمی ارتش آزادیبخش چین، که تواناییهای آن در سال جاری نشان داده شد، ایالات متحدۀ آمریکا در تلاش است تا تماسها را با طرف چینی در امتداد خط نظامی بازگرداند. جیک سالیوان، مشاور امنیت ملی ایالات متحده، روز گذشته گفت که ایالات متحده میخواهد مذاکرات دفاعی با چین را از سر بگیرد. جمهوری خلق چین خاطرنشان کرد که بیانیۀ سالیوان آخرین مجموعه از «هشدارهای مثبت» اخیر مقامات ارشد آمریکایی در مورد چین پس از افزایش تنشها در روابط چین و ایالات متحدۀ آمریکا از ماه اوت است. در اوایل ماه اوت، چین به عنوان بخشی از اقدام متقابل پس از سفر تحریکآمیز نانسی پلوسی به تایوان، تمامی تماسهای نظامی خود با ایالات متحده را به حالت تعلیق درآورد. چین هنوز واکنشی نشان نداده و به نظارت بر اوضاع ادامه میدهد.
در واشنگتن در بارۀ چشمانداز دیدار شخصی بایدن و شی جینپینگ در جریان نشست گروه ۲۰ در بالی در ماه نوامبر اظهار نگرانی میکنند. طرف چینی در این زمینه هنوز تصمیم نهایی نگرفته است.
نقل از تارنمای بنیاد فرهنگ راهبردی
۲۴ آبان-عقرب ۱۴۰۱
