افغانستان زخمی؛ نیازمند همدلی و همگرایی

نویسنده: مهرالدین مشید تنوع قومی و مدیریت آن در چارچوب هویت…

شکسپیر 

« آن ‌جا که انسان برای نخستین ‌بار خود را…

وحدت نیروهای مترقی در روشنی  اصول و بدون آن

وحدت، یکی از نیازهای اساسی و اجتناب‌ناپذیر نیروهای مترقی، ملی…

دین و دموکراسی؛ از سازگاری ها تا چالش ها

نویسنده: مهرالدین مشید پرسش سازگاری دین و دموکراسی یکی از مهم‌ترین…

سه‌ شعر کوتاه از لیلا طیبی

انسان کلام سبز ترحم، جاری از گلوی خدا بود.  از یاد برده…

شب

شب همین نزدیک‌هاست و  ستارگان  گیسویشان را بر صورت ماه افشانده‌اند، در سکوتی…

پیامد های منفی ،تثبیت رتبه نظامی در ساختار های کشفی…

مقدمه . خداوند ( ج) در قرآن کریم چنین می فرماید…

چند شعر کوتاه از لیلاطیبی

انسان کلام سبز ترحم، جاری از گلوی خدا بود.  از یاد برده…

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌های از دست‌رفته

نویسنده: مهرالدین مشید از اصلاحات امان‌الله خان تا چالش‌های پس از…

بیست سال امریکا غرب و ناتو درین سرزمین بساط خون…

افغانستان از تنگناهای خونین و ویرانگر عبور داده شده و…

تمنای رهایی

رسول پویان تبسـم حال خـوش در خاطر دل می کند جاری ولی…

بیکس محمد قادر

استاد "بیکس محمد قادر" (بێکەس حەمە قادر) شاعر و نویسنده‌ی…

عشق بود آن !

امین الله مفکر امینی                        2026-22-!06 در ایــن دهری ِ مجاز مجوییـــد ومگویید…

اسلام‌گرایی؛ از رستاخیز ضد استعمار تا چالش افراطیت و امکان…

نویسنده: مهرالدین مشید مطالعه‌ای در اندیشه متفکران مسلمان و تجربه افغانستان،…

لرمانتوف نابغه سرکش ادبیات روسیه

برگردان. رحیم کاکایی «خانه من هر جا که آسمانی باشد، آنجاست...» مترجم: همپای…

افغانستان در چهار راۀ رقابت های ژیوپلیتیک و ا ستراتیژی…

نویسنده: مهرالدین مشید از عمق استراتژیک پاکستان و هند تا عمق…

جنگ های فناورانه وفکری در عصر جدید ، بررسی جایگاه…

مقدمه . إِنْ يَنْصُرْكُمُ اللَّهُ فَلا غالِبَ لَكُمْ وَ إِنْ يَخْذُلْكُمْ…

خطر متافیزیگ نادیده گرفته شد

Metaphisiker. آرام بختیاری فلسفه متافیزیک؛ رونق دین، اعتراض سکولاریسم.  نوع تفکر متافیزیکی در…

مرگ چیست؟

برهان الدین « سعیدی »  به روز مرگ چو تابوت من…

وحدت ملی و حکومت مشروع؛ میان امیدهای فردا و چالش‌های…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان بر سر دو راهی؛ وحدت ملی یا…

«
»

ګران افغانستان تاريخى شملو وطن

انجنیر محمود صافی

 :د يما پاچا نه رانيول چه دلوى اريانا واکدار وه، تر مونږ پورى ميلاد نه تر وړاندى (3000)کاله ترنن پورى افغان وطن (5000) تاريخى وياړلرى ،او اريانا په زړه کى خونړى جګړى ترننه تيرشوى دى، دا هسى ساده خبره نده چه افغان وطن ددنيا داپراطوريو قبرستان وه، اودى، ميشه افغانانو، په خپل ملى لباس، شملى، لنګوتى، افغانى څادر، واسکت اوپکول، چه دافغان واورى آزادى سمبول دى دوطن آزادى اواستقلال ګټلى دى ټولى فتحى دوطن آزادى په همدى لباس شوى دى. تاريخى لنډه کتنه ښيى، داريانا وطن، بيا باختر دوره، ورپسى، هخامنشيانو، ساسانيانو، سامانيانو، سوريانو غوريانو، هوتکيانو، معا، صر افغانى دوره احمدشاه ابدالي دا ټولى افغانى امپراطورى په ملى لباس او پوښاک سمبال وى، همدغه معاصر افغانى لباس يى درلوده، ديادولو وړ ده، ديونان سکندر ماتول، دچنګيزى دورى اوتيمور لنګ شړل او ماتول، مغل دافغانى خاورى کى ماتول، دچنګيزى او هلاکو شړل، انګليس امپراتورى ماتول، اوله، دوهمه جګړه او افغانى بريالي توب د روس امپراطورى ماتو، او ناتو اوامريکا دشرم نه ډکه ماتى اوپه شپى دبګرام نه تيښته، ښه تاريخى مثالونه دى. ځکه په جګړايز ډګر کى افغان وطن برحق داستعمار امپراطوريو ګورستان دى دا ټولى فتحى په ملى لباس او ځادر اوشملو سرته رسيدلى دى. جنګونه تاريخونه اوږده دى، دقيق مطالعه يى په کار ده په زوړ بلخى تمدن کى، داوستا، په حواله زردشت دين، چه کردار نيک، ګفتار نيک، او پندار نيک مذهبى لار ښونى ويى. چه ميلاد نه 700کاله مخکى تاريخ لرى 

دزردشتى ددين اساسى شعار وه. دزردشتى مذهبى لارښوونو وکړى اوولس اوخلک ي زراعت ته تشويق کړه، خلکو مالدار کوله غوښى يى خوړلى او پوستکى يى اغوستل، غنم په يو روايت په اول ځل په  بلخ وکرل شول. تاريخ وايى دزردشتى دين ځينى نشانى او رواجونه تراوسه په خلکوکى پاتى دى دمړو شپى او خيراتونه دريمه اوڅلويشتى مجلسونه مونږ ته دزردشتى ددين اومذهب نه را پاتى دى، بيا وروسته بوډيزم په افغانستان کى نشونما وکړه، مرکز يى په باميانوکې جوړشو وه. دهن او آسيا فاسيف خلک دعبادت دپاره بتانو ته باميانو ته راتلل. دبتانو جګوالى 52متره نارينه، او 48متره ښځينه ولاړ وه، مخونه په لعل او جواهراتو پوښلى وه دلمر په ختو سره بتانو ته چاه کتلى نشوى  ډيروخارجى خلکو دبتانو تر څنک په مغارو کى شپى تيرولى او بتانو ته به يى سجدى کولى، جامعه رشد او تکامل وکړه په (7)قرن وروسته ميلاد نه دحضرت عثمان دريم خليفه په وخت کى افغانستان ته اسلام راغى اوخلک  په اسلام مشرف شول، نظام او اجتماعى حالت بردګى حاکمه وه عربن کور په کور جنګونه وکړه وخت يى ډي تير شووه چه شادوشمشيره زيارت يى په کابل ښه نمونه ده. دکابل شاهانو، زنبورک شاه او ردبيل شاه دکبل دغرو ديوالونه دځان ددفاع په خاطر جوړکړى وه چه تر اوسه يى اثار معلوميږى ټول افغانستان دجنګونو په زور مسلمان شووه، تنها نورستان دعبدالرحمن خان پاچأ په وخت کى مسلمان شووه. آزادى اواستقلال جنګونه دتورو په ميدان کى په شملو او افغانى ملى لباس کيده چه نن يى اوسنى تالبان په امارات اسلامى کى تمثيل کوى دامريکا او ناتو مقابله په شملو او افغانى لباس شوى ده. دجهاد او غازيانو دپاره کوم خاص لوژستيکي فورم موجود نووه. ملى لباس دافغانانو دوياړ اوملى قهرمانى لباس دى. افغانان دجنګ او تورو په ميدان کى اتلان دى، خداى وکړى چه دخبرو او سياسى ډګر کى ناکام نشووه. چه دبين المللى روند سره دقلم او کتاب، تخنالوژى په توره بريالى شووه. چه هوسى او برم نه ډک، په نس موړ افغان ولس او وطن ولرو. انشالله. وطنى شاعر غمخور صاحب داسى ويلى دى. دازمونږ دسترګو تور دى # دازمونږ دزړه رڼا ده. دازمونږ دشرف نښه #دازمونږ دژوند بقا ده. دازمونږ ننګ او ناموس دى # دازمونږ ملى حيا ده. مونږ ته خوږ دټول جهان دى #مونږ ته لوړ ددى اسمان دى #دازمونږ افغانستان دى #دازمونږ افغانستان دى. وسلام