۶.۴.د اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونو متقابل اغېز

نور محمد غفوری (اتمه برخه) که څه هم پورته درې اړیکې (د…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (5)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی "...انسان باید با یکی از…

افغانستان؛ از رؤیای دولت-ملت تا واقعیتِ گسست ملی

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان؛ فاصله‌ای به درازای تاریخ تا دولت-ملت تأملی بر…

در غیبت ما چه گذشت؛ ادبیات مدرن غرب

Impressionism.  آرام بختیاری ایمپرسیونیسم ادبی؛ زشتی کلان شهر، زیبایی طبیعت. ایمپرسیونیست های ادبی…

ماتریالیسم دیالکتیکی و ماتریالیسم تاریخی

(بخش۳ و پایانی) ماتریالیسم تاریخی نوشته: جوزف استالین برگردان: آمادور نویدی ۳) ماتریالیسم تاریخی اکنون…

۶. د سیاسي سیستم اړیکې له اقتصادي، ټولنیز او کلتوري…

نور محمد غفوری (اوومه برخه)  سیاسي سیستم (یا سیاسي نظام) د ټولنې…

انعکاس هستی در هستی

رسول پویان هست وخواهدبودوژرفای شدن عریان کنید دانـش و انـدیـشـه و تحـقـیـق…

افغانستان؛ جایی که خطاهای راهبردی از مرزها عبور می‌کنند

ناهم‌زمانی تصمیم‌های سیاسی، رقابت قدرت‌ها و پیامدهای امنیتی در نظم…

فریتس هابر؛ دانشمندی میان نجات زندگی و صنعتی‌کردن مرگ

بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  مقدمه تاریخ علم، تاریخ پیشرفت‌های بزرگ انسانی است؛ اما در…

که سیاست نه کوئ، سیاست به درباندې کېږي!

نور محمد غفوري یادونه: دا مقاله د لومړي ځل لپاره د…

 تونل‌های زیرزمینی، دکترین دفاعی یا گسترش زیرساخت‌های پنهان؟

 نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و گسترش شبکه‌های زیرزمینی؛ پیامدهای منطقه‌ای و…

پوهاند محمد بشیر دودیال

د نړېوال او پښتو داستاني ادبیاتو په تړاو له پوهاند…

      اسرار هوش طبیعی یا خالق طبیعت

نوشته : کریم پوپل مورخ ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ مقالهٔ علمی ـ فلسفی…

۵. د سیاسي سیستم د غبرګون او اصلاح بهیر

نور محمد غفوری  (د لومړي څپرکي، سیاسي سیستم- شپږمه برخه) سیاسي سیستم…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (4)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...عشق و نفرت گاهی به…

د سیاسي سیستم د فعالیت څرنګوالی

نور محمد غفوری (پنځمه برخه) ۴.  د سیاسي سیستم (د سیاسي نظام)…

جهان در آستانهٔ سرنوشت ساز ترین و بی ثباتی بزرگ

 نویسنده: مهرالدین مشید  آیندهٔ انسان در گرو رقابت قدرت‌ها و بحران…

پَسیخانیان؛صدای «اصالت انسان»

علی میرفطروس اَسْتَعِنْ بِنَفْسِكَ الَّذِي لَا إِلٰه إِلَّا هُوَ از خویشتن یاری…

د سیاسي سیستم سرچينې او اداري وړتیا

نور محمد غفوری (د سیاسي سیستم په تیر پسې- څلورمه برخه) ۳.۴.…

!  (   K   ) چگونگی اتخاذ سیاست جنایی…

چکیده : استفاده از مواد مخدر تحت نام تابلیت (k )…

«
»

ولي د افغانستان خلک په لر او بر وويشل شول

ولي زموږ هيواد وال تل داستعمار چيانو تر لاس لاندي ژوند وکړو اوکوي يي

هر پاد شاه يا امير چي د افغانستان د خاوري او خلکو مشري يا زعامت په لاس کي نيولي ،

هرو مرو يي په اول قطار کي ( غدار ، خونخوار ، بيسيواده ، ظالم ، بيرحمه ، قاتلين ، زورمندان ، غله ، رشوت خواره ، چپاولګران ، زنکه بازان او بچه بازان ، پيسه دوسته حرام خواره ، مقامپرسته ، ملان ، آخوندان ، طالبان ، روحانيون ، خانان ، بايانو  غونته ) کسان معاونين ، وزيران ، معينان ، ريسان ،او مديران ، ولسوالان او واليان تعينول سيواد مهم نه وو ، ټاپه يا مهر يي د امضا په ځاي استعمالولو ؟؟

په دغو تعيناتو کي د انګريزانو نقش ډير مشهود وو ، بلي يوه ډيره جالبه خبره ياد ته راغله ، ۵ کاله پخوا د انګلستان سفارت په پذيرايي دفتر کي د راجستر کولو په خاطر ناست وم ، چي د سفارت يوه پکتيا وال يو جهادي ګوډ سړي د “” بدرکي “” په نامه چي قواره  او لباس يي سقو ته ورته وو او يوه پښه يي داوسپني وه او ما هم پيژندو ځکه غياث وردک ماته معرفي کړي وو د ځدرانو يا منګلو د قوم نه وو ، دايي مهمه نه ده زموږ وزير دفاع رحيم وردک هم د ( آي اس آي )، اجنټ وو ، خير هدف مي داوو چي د انګريزانو وظيفه تل دا وه چي شاه او ګدا د افغانستان د ځان نوکر او مزدور وګرزوي او په ډير آساني افغانان هر قوم او مليت ته چي مربوط وي د ډالرو او مقام په خاطر د ناموس نه هم تيريژي ، البته يو ه ډير ه کمه فيصدي يعني ۱۰٪ مستثني دي چي د هيڅ شي په مقابل کي ځان نه خرڅوي  ؟؟؟؟؟؟

زموږ خلک په دي په لر او بر وويشل شول چي د سر سړي نه په بر او نه په لر افغانستان کي موجود وو ، دوه سره خانان ، سپينګيري ، متنفذين ، بايان ، وو خو هر يو يي د مقام او څوکي شايق وو ، اصلي علت يي عموما بيسيوادي او تحصيلاتو نه شتون وو ، زموږ د خلکو واکداران او خوله ور او فيصله کونکي نسل (( آخندان ، طالبان ، ملان او موليان ، روحانيون ، دهزاره طايفي سيدان ، خليفه ګان ، ميران ، مقتداصاحبان ، مياګل خيلان ، ميران ، خواجګان وو ))، چي د جوماعت نه يي سپاره بغدادي ، پنج کتاب ، خواجه حافظ ، خلاصه ، قدري ، کنځ ، مستخلص ، مراح ، صرفه مير زده کړي او لوستي وو؟؟؟

تاسي ته معلومه ده چي هغه وخت چي انګريزانو (هند برطانوي )،په هندوستان پوره حاکميت لرلو ، انګريزانو تل د افغانانو له تعرض او حملاتو نه ډيره ويره لرله نو څو واري يي د افغانستان سره جګړه وکړه اول جنګ په ۱۸۳۹-۱۸۴۲ پوري دري کاله دوام وکړو چي ۴۵۰۰ انګريزي سربازان او ۱۲۰۰۰ د انګريزانو دکورنيو غړي ووژل شول ، خو د کابل په جنګ کي انګريزان بريالي شول او دوست محمد خان هند ته لاړو او شاه شجاه په بالا حصار کي پادشاه شوو ، دا جنګ د بازي بزرګ په نوم هم ياديزي چي د تزاري روسيي او انګريزانو مقابله وه د اسياي مرکزي له پاره ؟؟

——-

دوهم جنګ د لومړي جنګ ادامه وه چي د ۳۵ کالو متارکي په موده کي دواړو خواوو د جنګ د پاره تياري نيوله ، دلته انګريز ته د ستلج د ساحله تر قندهاره ۴۰۰ مايله په اوشانو تګ او راتګ سخت وو نو په دريمه د سپتامبر ۱۸۷۹ کي چي کيوناري د هملتن په مشري کابل ته راغي او په بالا حصار د کابل کي د يعقوب خان له خوا بدرقه شو ، خو دوي هم د مکناتن غونته د افغانانو په کارو کي مداخله کوله چي د کابل خلکو قيام وکړو او مداخله يي رد کړه ، لکه نن چي  د کرزي او اشرف غني په کارو کي ټول فرامين د امريکا تطبيقيزي عين باد شاهي د يعقوب خان ده ، شاه شجاه اشرف غني به ډير زر مردار شي ؟؟

دريم جنګ هم د انګريزانو سره په څلورم د مي ۱۹۱۹ شروع شو او تر ۲۶ م د مي ۱۹۱۹ دوام وکړو او د ( ټل )، د جنګ په نامه مشهور دي او انګريزانو د افغانستان ازادي او استقلال د امان الله خان په مشري په رسميت و پيژندو ؟؟؟؟

يعني چي که يي خلاصه کړو زموږ د هيواد پادشاهان – اميران – سلاطين – جمهور ريسان – اميرالمومنين ، ديوه سره “” خود خواه ، د سياسي سيواده محروم – چوکي او مقام پرست – زباني ، سمتي ، قومي ، مذهبي ، خانواده ګي تعلقاتو لرونکي کسان وو ، چي وطن ( لوي افغانستان)  پا برجا پاتي نه شو او زموږ خلک د ( طالب ، اخوند ، ملا ، روحاني ، خليفه او پير ، دوه سره خانانو )، تر امر او فرمان لاندي پاتي شول او نتيجه يي لراو بر پاتي شول او تر ننه پوري د اسلامي او ديني ټيکه دارانو خاصتا مجاهدينو او طالبانو دغه د پاکستان سربازانو اسير او غلامان د برده غونته ژوند کوي او اشغالګران به تل ورباندي حکومت کوي .