از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

دستاوردهای خلاق چخوف، نویسنده برجسته رئالیست روسی 

برگردان. رحیم کاکایی پیشگفتار مترجم : رئالیسم بی‌رحمانه‌ی یک راوی غمگین  نویسنده ای…

لحاف مهربان کودکی

ساجده میلاد من به گذشته می اندیشم  من شب ها  در آغوش سبز…

نقش زنان مسلمان در جامعه اسلامی !

مقدمه . بی گمان یکی از مهم ترین مباحث در تبیین…

بدخشان؛ گره کور و پاشنه آشیل حاکمیت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید بدخشان؛ جرقه های بحران و احتمال خیزش تازه…

شیرۀ جان

رسول پویان شیرۀ جان ازدو چشم خون چکانم می چکد لـؤلــؤی لالا…

            و حدت خواهی 

در عاشقی ،  عشق   نمایی   نمیکنم گنج  ی  محبتیم…

«
»

روزی کم بغلان دست ودهان میباشد

حالت فوق العاده ناشی از مصیبت عام شمول وایرس کرونا درهمه کشورهای جهان باعث سکتگی در کار وتحرکات اقتصادی شده برزندگی اقتصادی مردم اثرات منفی به بار اورده است.
درکشور ما نیز این حالت اثرگذاربوده بخشهای مختلف مردم ازان متائثر شده اند . ازین میان قشریکه سروکارشان بابازاراست یعنی قوت لایموت روزمره خانواده هایشانرا ازمصروفیت روی سرکها ومندوی ها بدست می اورند بیشترین اسیب را متحمل میشوند .
قشریکه اصطلاحاتی چون پیشه وران ، اهل حرفه ، اصناف ، روزمزدان ومردکا ان برانها استعمال میشود ازلحاظ اقتصادی وتامینات روزمره زندگی اسیب پذیر ترین قشر جامعه اند ولی از لحاظ نقش شان بر حیات روزمره همشهری هامیتوان ایشانرا بزرگترین اثر گذاران
زندگی جامعه نامید . پیشه وران واهل حرفه چون مسگران، اهنگران، نانواها، دکانداران خرده پا، سلمانی ها ، مزدوران ، مردکاران ، گلکاران نجارها قصابان وسائر کسانیکه بصورت روزمزد پول بدست می اورند اگرروزی بصورت دستجمعی سربازارها ومندوی ها ومحلات کار حاضر نشوند زندگی روزمره جامعه درهمه عرصه ها ازتولیدات کوچک تا عرضه کالاهای مورد نیاز روز مره مردم وکارهای ساختمانی فلج میگردد. تناسب میان نقش با اهمیت این قشر وعاید روزمره شان بیانگر عدم وجود عدالت وعدم تضمین زندگی روزمره زن واولاد انها میباشد.
این قشر بنابرسیاست غلط پیش گرفته شده دولت درعرصه های اقتصادی وخدمات اجتماعی در ساختار سیستم سیاسی کشور باهمه اهمیت انها جایگاه معین ندارندو قشر از نظر افتاده هستند.
دولت در ایجاد اتحادیه ها برای انها کاری نکرده باوجود رفت وامد ملیاردها دالر درکشور روزی این مردم دست ودهان است کار یافتند میخورند ونیافتند گرسنه میباشند.
حالت نافذ شده برشهر کابل وبرخی شهرهای دیگر نشان میدهد که اداره امادگی ضد حوادث کوچکترین نقشی برای دستگیری این قشر محتاج وگرسنه انجام نداده اصلآ در جریان این حوادث نامی ازان اداره برده نمیشود.
سیل بیکار شدگان ناشی از حالت حفاظت مردم از خطر کرونا سوالی به میان می اورد که در صورت دوام این حالت این قشر ناتوان که صرف اززور بازوی شان نان میخورند چه خواهند کرد ؟
خانه چند ورزشکار اباد باشد که سه تن انها به مبلغ سه ملیون افغانی برای چند خاونواده محتاج خرچ ومصرف روزمره شانراتهیه کردند . اما خانه دزدان دالرها وربایندگان پولهای باد اورده وغاصبین خراب شود که حداقل همدردی وترحم در حق اینها نشان نداده اند.
به داکتران کشور سپاس تقدیم باید کرد که تا سرحد مبتلا شدن خود شان به این وایرس دست از خدمت مریضان برنداشتند وواقعآ حق ودین مسلک شریف شانرا دربرابر مردم ادا میکنند.
کمکهای انفرادی دردی را دوا نمیکند اصل مسئله مربوط به دولت است دولتی که ازهر لحاظ از خدمت به مردم بیچاره وناتوان است ، نه پول دارد ونه امکانات ذخایر بزرگ برای حالات اضطراری وبد تر انکه فاقد کادر وپرسونل باوجدان است که اگر چیزی بنام مردم داده شودحق را به حقدار برسانند، ازان دزدی نکنند وگل روی زور مندان را درمورد وابستگان شان رعایت نکنند.
اگر اقشار وطبقاتدجامعه اتحادیه های مربوط بخود شانرا میداشتند احصائیه های دقیق ازکارمندان هر حرفه وپیشه وجود میداشت کار کمک رسانی به مستحقان شفاف تر واسانتر صورت میگرفت.
رژیمی که روز وماه وسال ان به زدوخوردهای قدرت سپری شود کجا میتواند جامعه را از پائین ترین اقشار تا اقشار متوسط که ازبزرگترین وموثرترین بخش جامعه است به شکل سازمان یافته ، پلان شده و پیشبینی شده حمایت کند، سمتدهی نماید ودستگیری بعمل اورد.
هرروز وهر حادثه ایکه برکشور مستولی میگردد ناکارگی نظام را برملا میسازد .ناکارگی بی مسئولیتی وبی عاطفگی کسانی را که بر سرنوشت ملت حاکم اند نشان میدهد.
جامعه یک تحول عمیق در عرصه های سیاسی ، اجتماعی واقتصادی میطلبد که باید برای آغاز ان کار صورت گیرد . اما توسط کی وبرهبری کی ؟