افغانستان در آستانه بحران چند لایه؛ ابتکار خروج از جنگ

 نویسنده: مهرالدین مشید چه کسی باید ابتکار خروج از جنگ را…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت دوم: از هویت تا قدرت؛ چگونه یک سازمان خود…

نیهلیسم؛ محصول شکست سیاسی یا فردی؟

Nihilism. آرام بختیاری نیهلیسم یعنی پوچی، انفعال، زوال، بطالت، و فاقد هدف.  نیهلیسم…

گزیده‌ی اشعار شرمین ولی

اشعار کتاب اندوه ارغوانی یک سیب گزیده‌ی اشعار شرمین ولی مترجم: زانا کوردستانی (۱) پاییز…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت اول: مسئله فقط امیر نیست وقتی درباره طالبان صحبت می‌کنیم،…

بعد از ضربه چه می‌ماند؟

افغانستان و منطقه در عصر جنگ‌های فرسایشی Wahidullah Noorzai — Former…

دل دادن و دل بردن!

امین الله مفکر  امینی                2026-25-09 دلـــــدادن ودل بردن ودل بستن نباشد…

ایدئولوژی سایه ای سنگین برفراز اندیشه ها

 نویسنده: مهرالدین مشید              زنجیر های ناپیدای ایدئولوژی  انسان موجودی معناجو است. او…

علم ګل سحر

له ګران علم ګل سحر سره، چې د علم او…

فاصله میان قدرت و اثر

Wahidullah Noorzai — Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist…

چند شعر کوردی با ترجمه 

چوون خەم و پەژارە  وڵاتمی داگیرکرد دەسوری داکوو دڵخۆشیان خەسان. ◇ در این سرزمین  غم حاکم…

نورستان؛ از خاطره یک جنگ تا آغاز یک دوره تاریخ

 نویسنده: مهرالدین مشید آغاز دوباره درگیری‌ها در منطقه کامدیش نورستان، خاطره…

افغانستان میان مهندسی قدرت و بازی امنیتی طالبان و پاکستان

 نویسنده: مهرالدین مشید درگیری طالبان  با مردم؛ فرار از حل بحران…

اتهامات جرایم جنگی توسط بریتانیا

طرح دوسیه ۹۷ ملیونی اتهامات جرایم جنگی توسط بریتانیا شامل…

ابو نواس اهوازی؛ نمایندۀ شادخواری های عصر ساسانی

(بخش 1)، علی میرفطروس ۳۱٫ شهریور ۲۵۸۵ شاهنشاهی هم باده، گوارا وُ هم…

نگاهی هنری و زیبایی‌شناختی

به آثار آیبک (موسی تاش‌محمدوف)  نویسنده بزرگ ازبکستان دوران شوروی برگردان. رحیم…

افغانستان؛ وقتی دخالت خارجی سرنوشت یک انقلاب را تغییر داد؛…

https://www.youtube.com/watch?v=cX5Rlj8weaA از ورود شوروی تا فاجعه نجیب‌الله؛ چه بر سر افغانستان…

دیوانگان نفت و ثروت

رسول پویان از خواب بخیز که دشمنان بیدار اند غافل منشین که…

میان مبارزه طبقاتی- و هنر عشق ورزیدن

Erich Fromm (1900- 1980 ). آرام بختیاری اریش فروم؛ التقاط مکاتب جهت…

  تاریخ در آینهٔ نویسنده؛ از حقیقتِ روایت تا روایتِ حقیقت

 نویسنده: مهرالدین مشید باور بر این بوده است که نویسندگان داستان‌ها…

«
»

د مصریانو د فبرورۍ انقلاب، د اسلامي امت حال او د افغان وطن د خوږ جاج!

لیکنه: قاضي نجیب الله جامع

د مصر د تحریر میدان په همداسي یوه ورځ له هغو خلګو ډک وو چې د نیمي پیړۍ دیکتاتور یې په یوه سولیز ګام کې له واکه لری کړل.
د ۲۰۱۱ ز کال د فبرورۍ په ۱۱ نیټه، دیکتاتور حسنی مبارک له واکه استعفا ورکړه، نظامیانو د یوی ویناپاڼې له لاري د یوی ولسواکي ټولني د رامنځته کولو په موخه ژمنتیا وکړله.
هغه چې بیا ټاکني وشوی، مصری ملت د اخوان المسلمین ګوند نوماند ډاکتر محمد مرسي د پوځ نوماند په خلاف د بریاه رایه وکاروله.
لویدیځه نړۍ چې کله په مصر کې د سیاسي اسلامپالو دا عظیمه بریاه او د ډاکتر محمدمرسي تاریخی ګامونه د مصر او اسلامي نړۍ د بیا یوالي او الګو کېدلو په لار کې ولیدی، نو اسلامي ویښتابه ته یې د عربي ( پسرلي ) اصطلاح وکاروله، د پردی تر شا یې مستبدو او د دوی ابن غلامو نظامیانو ته چې د خپلو ولسوونو په ټکولو، څملولو او ماتولو کې د بلواکۍ او وحشت تیاره مخېنه لرله، ملاتړ وکړل او د اخوان المسلمین په مشرتابه لومړی سیاسي اسلامي حکومت یې په وروستي ظلم، جنایت او ربړونو سره نسکور کړل.

د کودتاه څخه وروسته د اخوان المسلمین د ولسي حکومت د اغیزی او ځواک د ختمولو په لار کې امریکا، اسرائیلو او د ال سعود د وهابی ـ تکفیری مورثی حکومتونو په ملاتړ السیسي مصری ملت خوراه وټکول، سختي ربړي یې ورکړې او د دغه جریان د بنسټیز ماتولو په لار کې یې له هېڅ ډول وحشت او درندګۍ څخه دریغ ونه کړل.
د یادونې وړ دی چې اروپایی ټولني یوازی د غربی ارزښتونو د تمثیل په پاره هسي درواغجن او نمایشي دریځونه نیول او تر پایه یې داسي ګام اوچت نه کړل چې کودتاچی نظامیان دی وډاروی.
د شهید ډاکتر محمد مرسي په مشرتابه د اخوان المسلمین د لومړی سیاسي اسلامي حکومت له نړولو او ټکولو څخه د غرب موخه دا وه چې اسلامي خوځښتونه، مسلمان متفکرین او په ټوله کې اسلامي امت ته پیغام ورکړی چې که تاسو زموږ له مخامخ پرستښ څخه د ډیموکراسي په پوښ کې لاس واخلي، ولو چې ټول شکلیات مو غربی هم وی، موږ ته د منلو نه دی او کولای شو په ډیره اسانه مو د مرګ، تباهۍ او دربدرۍ تر دم ځایه ورسوو.
بل لور ته زموږ په ګران هېواد کې د سیاسي اسلام په اروونو د ایډیال اسلامي حکومت د رامنځته کولو دوه ځله هڅې چې یوځل د مجاهدینو د اسلامي حکومت تر چتر لاندی وشوی او بل ځل د طالبانو د اسلامي آمارت په دریځ کې په لاره واچول شوی، له همدغسي ګواښوونکي برخلیک سره مخ شول.
له دې داسي ښکاری چې د اسلام او لویدېځ ترمنځ د تمدني ټکر جګړه په شدت روانه دی، هغه چې غرب غواړی د داعش په څېر د وحشتکارو او تکفیری ډلو په رامنځته کولو او د سعودیانو په څیر د مذهبي متعصبینو د ملاتړ او همکارۍ په ایتلاف کې د سیاسي اسلام ریښتوني او ملتپاله موډلونه چې اخوان المسلمین، د ترکیی د عدالت او پراختیا ګوند یا د اندونیزیا اسلامپالو رهبرانو لکه مهاتیر محمد چې وړاندې کړلي پیکه، بی سېکه او د سیاسي، ټولنیزو او نظامي فشارونو په ترڅ کې یې یو مخ ماتي کړي.

داځکه چې لویدیځ د چومسکي، ډیک چینې، هنری کسینجر او سامویل هانټینګټون په څیر د ځیرکو تیوری پالانو او د خپلو استخباراتي ـ تحلیلي مطالعاتو او شننو په پایله کې پدې باور رسیدلي چې د چین او روسیې ګواښ د تمدنونو او نړيوالۍ مشرتابه په دریځ کې دومره ورته چلینج پارونکي او ګواښوونکی نه دی، لکه د یوه بشپړ امت سره ټکر.

دوی پوهیږی چې که د مسلمانو ملتونو او پرګنو په منځ کې د یوالي، ځواک رامنځته کول او بیا د دی ټولو پوټانیشلونو ګنډونکي څرکونه چې هوښیار او د معاصری نړۍ په نبض او رواج پوهیدونکي سیاسي اسلامپاله خوځښتونه دی پخپل متن او بطن ک‌ ایل، بېل او مات نه کړي، نو نشي کولای چې د سترو لښکرو، غټو عسکری مارشونو او حتا بشر ټولوژونکو وسلو دی هم دا ستر امت کنټرول کړای شي.
په همدې پاره دوی د ال سعود وهابیان او د سعودی په محور خلیجی افراطی، مستبد نظامونه ساتی او د هغوی له لاری له ایران سره د سني او شیعه جګړې ته لمن وهی او په نوری اسلامی نړۍ کې د څلورو اهل سنتو مذهبونو ترمنځ بی ارزښتو فتنو ته منظم او هدف محوره کار کړي.
همدارنګه دوی د داعش، بوکوحرام او دیته ورته توندلاری ـ تکفیری ډلی رامنځته کوی چې د سیاسي اسلام رنګ پیکه او مسلماني ټولني له دننه څخه ماتی، ټوټه ـ ټوټه او په پای کې وپاشي.
بل لور ته له فاسدوو سیکولارو، ملحدو او مستبدو واکمنو او دولتونو د ډیموکراسی او حکومتونو په عنوان ملاتړ کړې، تر څو په یو وخت مسلمانه ټولنه د خپل ټولنیز امنیت او ځانساتني په دریځ کې ترخپل منځ ښکېله، په شخړو کې راګیر او په لویه کې د ثبات او آمن ټول څرکونه پکې چې د اسلامي ژوندانه او د یوه ایډیاله سیاسي اسلامي نظام لارې ته رسېدل دی په بنسټیزه توګه مات کړې.
د دې ډوله ټولنو ښې بېلګي سوریه، عراق، لبنان، افغانستان او د افریقا یوشمیر مسلمان ملتونه او هېوادونه دي.

په پای کې داچې اسلامي نړۍ په وروستۍ ناهیلۍ سره د مصنوعی او ډراماتیکو ټکرونو او توپانونو په یوه سخت امتحانی ګرداب کې راګیر دی، د مصر، عراق او سوریی له حالاتو د زدکړې او عبرت تر ټولو ښه لاره په افغان وطن کې د اسلامپاله او ملتپاله تعریف په سیوری کې سولې ته کار، د بهرنیو ځواکوونو له شړلو ملاتړ، ملي او مذهبي زغم ته کار، د ټولنیزو لږکیو د معقولو او ممکنو حقونو د ساتلو باور ورکول او په ټوله کې د سولې، آمن او افغانستان ژغورنې له رامنځته شوی تاریخی فرصت او چانس څخه هوښیارانه ګټه پورته کول دی.
افغانستان د اسلامي امت او نړۍ یوه اغیزمنونکي برخه ده، د افغان وطن د ښې ورځی، سیالي سبا او آمن نن لپاره کار کول د اسلامي آمت د ګډ آرمان، ایډیال دریځ او تاریخی عزتمندی ته د ژمنتیا او پاللو تر ټولو ښه بېلګه ده.