غوث الدین بهروز؛ شاعر خوش‌قریحه 

سخنی به قاضی غوث الدین بهروز ! صدای بیداری در…

عنایت پژوهان گردانی

 سمنگان گنجینه‌ای از انسان‌های فرهیخته دارد. عنایت پژوهان گردانی شاعر برخاسته…

د سیستمونو ډولونه (دوهمه برخه): اصلي او فرعي سیستمونه او…

نور محمد غفوری سریزه سیستمونه د جوړښت، فعالیت، موخې او له چاپېریال…

هرات؛ جغرافیایی که تاریخ را به راهبرد پیوند می‌دهد

Wahidullah Noorzai از میراث تمدنی خراسان تا ساختار اجتماعی، قدرت منطقه‌ای…

 ابتکار ملی؛ یگانه راه گذار به صلح پایدار و حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید رهایی افغانستان در کرو ساز و کار ملی،…

سیاسي ګوند او داخليدموکراسي

لیکوال: نور محمد غفوری پیلامه: دا مقاله چې د ۲۰۱۶م کال د…

دومقاله

نویسنده: جمشید کو‌هستانی فرستنده: محمدعثمان نجسب Iwnd Maban Mbik ################### اول ساختار و مدلهای سیاست جنایی ! مقدمه…

ادب چیست؟

برهان الدین « سعیدی » از خدا جوییم  توفیق  ادب  ـــ …

وقتی اختلال به قدرت تبدیل می‌شود: چه کسی پس از…

Wahidullah Noorzai Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) مقدمه: هرمز؛ میدان سنجش قدرت،…

آلزایمر

آلزایمرم که بیدار می‌شود نمی‌دانم امروز، دیروز است! یا که دیروزم، فردا!!! به…

دوران خونین حفیظ‌الله امین و سرکوب رهبران حزب دموکراتیک خلق…

https://www.youtube.com/watch?v=pxhsNfqSXRE افغانستان پس از قیام ثور؛ دوران خونین حفیظ‌الله امین و…

افغانستان و بحران سیاست‌زدگی؛ جامعه‌ای گرفتار منازعه و محرومیت

 نویسنده: مهرالدین مشید سیاست‌زدگی در افغانستان؛ ریشه‌های ساختاری و پیامدهای انسانی سیاست…

نصیب الله سیماب

*** له پښتو ژبې او پښتني فرهنګ تکړه شاعر، ادبپوه، څېړونکی،…

دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

https://www.youtube.com/watch?v=2d326hWQtcQ&t=12s دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

از فرسایش دولت تا سرایت جنگ: زنجیرهٔ راهبردی بحران در…

Wahidullah Noorzai | Former Senior ANCOP/ANP Officer | Military and…

د سیستمونو ډولونه

نور محمد غفوری د سیستمونو د وېش عمده معیارونه سریزه په تېرو دوو…

سکوت پشتون‌ها در برابر طالبان؛ آتشی زیر خاکستر

 نویسنده: مهرالدین مشید تحلیلی دربارهٔ سکوت سیاسی، نارضایتی اجتماعی و امکان…

کابل چه زمانی می‌تواند ۹۹ درصد آب مورد نیاز خود…

نوشته : کریم پوپل مورخ ۲عقرب ۲۰۲۶ ** پیشنهاد کریم پوپل به…

ژورنالیست یا میکروفونِ خاموش؟

ژورنالیست واقعی نه سخنگوی قدرت، بلکه صدای مردم است؛ کسی…

«
»

د طالبانو رهبریت لار ورکی ښکاري

لیکنه؛ امین الله حقپال

د وساله والو طالبانو فعالیت چې کله له قندهار پیل شو ښه روان و یوه قومانده او یو رهبریت یې له ورایه ښکارېده.

وروسته تر دې چې پلازمینې کابل ته را نژدې شول ځینې غښتلي او لوستي قوماندانان یې د خارجي کړیو له خوا ووژل شول لکه ملا برجان اخوند او په ځای یې داسې کسان وګمارل شول چې په پایله کې یې ډېرې تېروتنې وکړې لکه د شمالي سیمو د انګورو د باغانو ویستل او یا په خلکو باندې د یوه وخت دوه ځلې یا درې ځلې لمونځونه کول او داسې نور؛ خو امنیت یې بیا بېساری و.

کله چې له دوی څخه د دسمبر 11 له پیښې وروسته امریکا متحده ایالاتو د اسامه بن لادن د نیولو او یا له افغانستان څخه د ویستلو غوښتنه رد کړه؛  نو  هماغه وخت د امریکا له پوځي غبرګون سره مخامخ شول او ډېر ژر یې له سحنې پښې سپکې کړې

د حامد کرزي د واکمنیو په اوایلو کې کله چې وسله والو طالبانو بیا خپل وسله وال فعالیتونه پیل کړل؛ نو بیا هم دوی خپل اکسراً طالب قوماندان لوستي یا له دیني زده کړو برخمن کسان وګمارل چې نسبتاً بیا هم د خلکو په منځ کې ښه وځلېدل؛ ځکه له خلکو څخه یې د عشر غوښتنې او د جهاد په نامه د پیسو راټولول په مرسته خپل اقتصادي اړخ څه نا څه غښتلی کړ.

اوس لکه څرنګه چې معلومېږي دا کار سرچپه شوی؛ نو ځکه له دوی سره د خلکو مرسته کمه شوې او کرکه زیاته ښکاري؛ خو له ویرې خپل غږ نه شي پرته کولای. په اصل کې خلک له روان حالت څخه ستړي شوي او د یوه آرامې او ډامنې فضا غوښتنکي دي.

لکه څرنګه مو چې مخکې ورته اشاره وکړه دوی په مخکې کلونو کې د خلکو له دیني باورونو د جوماتونو له وړیا لوډسپیکرونو ښه کار اخیست. تاند ځوانان به یې له همدې لارې جګړې ته رابلل له خلکو به یې د ذکات او عشر پیسې راټولولې؛ خو اوس چې دوی د دا ډول کړنو او لاسته راوړنه له خنډ او ځنډ سره مخ کړي یو علت یې همدا دی چې لوستي قوماندان او افراد اکثرو له دوی سره خدای په آمانی کړی دی، له دوی سره اوس یوازي پخواني کسان هغه پاته دي کوم چې په ډول نه په ډول یې په دښمني کړکړ کړي دي او د مجبوریت له وجې له دوی سره ولاړ دي.

اوس عام خلک په دې پوي شوي دي چې د همدې د عشر او ذکات په نامه چې کومې پیسې یادو وسله والو ته ورکوي د همدې کلي او یا سیمو خلکو له پاره چې کوم پلونه جوړ شوي همدا وسله وال ورانوي، د همدې سیمې د خلکو د بجو د تعلیم او تربیې مخه پرې نیسي یا ښوونځي د پردیو په اشاره سوځوي او یا د همدې کلیوالو بچيو ته موټر سایکل او مخابرې پرې رانیسي او جګړې ته یې تشویقوي او د تعلیم او پرمختګ له خواږه نعمته یې بې برخې کوي.

همدا نمک حرام بیا خپل کلیوال او هېواد وال په دې غولوي چې یو دینی علم دی او بل دنیایي.

دیني علم فرض دی او دا بل خو هسې خوشې وخت ضایع کول دي او بس.

خو خبره دا ده چې دا وسپنه چې خدای پاک یې غرونه پیدا کړي دا یې یوازي د کفارو او یا یهدانو په خاطر پیدا کړي نه داسې نه ده دا ټولو دپاره پیدا کړي دي چې لوتکې او یا د سورلي وسلې پرې جوړې کړي او یا جګړې وسلې او مهمات ترې جوړ کړي آیا دا ساینسي علیم سره کېږي که تش په دنیايي علم سره. دا سره زر یې یوازي د کفارو دپاره پیدا کړي او که د ټولو دپاره چې د برق په تارو کې ترې کار واخلي او یا هم د مېرمنو د زیب او ذینت په خاطر ذوب شي او ډېرې نورې ګټې ترې واخیستل شي دا ټول عصري علم ته اړتیا ده.  دا فولاد، یاقوت او مرجان یې چې پیدا کړي د څه په خاطر دي؟ آیا د یادو یهودو او یا کفار په خاطر دي که د ټولو دپاره آیا موږ مسلمانان یې یوازي د آخرت په خاطر پیدا کړي؟ موږ باید ښوونکي یا ښوونکې، ډاکټر یا ډاکټره ونه لرو؛ ځکه دا دنیایی علم دی که په ښځه، خور او مور مو نر معاینه وکړي دا به څنګه وي. بې ادبي دې ډېره معاف وي که نر پرې لاس ووهي یا یې معاینه کړي دا غیرت شو! په داسې حال کې چې اسلام د غیرت دین دی او نه اسلامي اساسات دې ډول کارونو ته اجازه نه ورکوي چې ستا په خور، مور او ښځه بل نارینه لاس ووهي او یې معاینه کړي او یا دې. د سینو د سرطان درملنه او معاینه وکړي؛ نو خدایه صبر او له دې بې منطقه اولار ورکی مخلوق مو یا خلاص کړې او یا ته په خپله هدایت ورته وکړه!

دوی که رهبریت درلودای داسې به نه وای دوی به خپلې تېروتنې نه تکرارولې؛ نو له دوی څخه رهبریت او قومانداني او واکسالاري پاته دي؛ دوی د افغان ولسمشر بې قیده او شرطه د سولې وړاندې او خبرې ونه منلې؛ خو د سره کافر یا شورويانو خبره یې وار دمخه ومنله دا په دې معنی ده چې دوی لار ورکي دي او د رهبریت یا لارښونې طریقه یې ړنګه ښکاري.

دوی باید هغه څه وکړي چې په هغه خدای پاک، د هغه رسول صلي الله علیه وسلم او خلک پرې خوشاله کېږي؛ نه د دوی بادار.

دوی باید سوله خوښوونکي وي؛ ځکه اسلام سوله خوښوونکی دین دی. نه شر پسند او خدایه موږ ټولو ته هدایت وکړې. امین.