طالبان، تی‌تی‌پی و چرخش به سوی هند؛ رمز یک رقابت…

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از پرسش‌های مهم و پیچیده در تحولات…

میدان، فشار و خطای پیروزی: چه زمانی هزینه به قدرت…

Wahidullah Noorzai | Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) تز مقاله در منازعات…

سیستم څه ته وایي؟

نور محمد غفوری سریزه سیستم (System) د انسان د ژوند، طبیعت، ټولنې،…

آیا زمان همگرایی نیروهای سیاسی افغانستان فرا نرسیده است؟

 نویسنده: مهرالدین مشید از راست و چپ تا طالبان؛ ضرورت توافق…

آته ایسم؛ ضرورت انقلاب و روشنگری است؟

Atheism: خدا ناوری  آرام بختیاری 2600 سال بحث و جدل خونین؛ آته…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواریهای عصر ساسانی

(بخش۳)،علی میرفطروس -«من فرزندِ جامم؛ از آن شیر می‌نوشم  و تا روز رستاخیز،…

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

زورا سورونبایوا  شاعر، نویسنده و نمایشنامه‌نویس قرقیزی شوروی

برگردان. رحیم کاکایی زورا سورونبایوا  نخستین نویسنده زن در قیرقیزستان شوروی،…

افغانستان؛ وقتی دخالت خارجی سرنوشت یک انقلاب را تغییر داد

https://www.youtube.com/watch?v=cX5Rlj8weaA از ورود شوروی تا فاجعه نجیب‌الله؛ چه بر سر افغانستان…

خاطرات امین الله مفکر

خاطرات اینجانت امین الله مفکر امینی شاعر و نویسنده درچـــاربــــــخش مختصرا…

افغانستان در دوراهی تاریخ؛ تداوم بحران یا گذار به حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان امروز در نقطه‌ای حساس از تاریخ معاصر…

بی تفاوتی جهان در برابر تروریزم جهادی در افغانستان!

القاعده و طالبان دو رویی یک سکه اند! جهان در برابر…

اخلاق و تمدن

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیـطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

مشروعیت‌زدایی قومی طالبان؛ خلع سلاح قومی این گروه

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از مهم‌ترین موانع در مسیر حل بحران…

آن کارسون، برنده نوبل ادبیات ۲۰۲۶؛ از ادبیات کلاسیک تا…

      بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  آکادمی سوئد روز پنج‌شنبه ۸ اکتبر ۲۰۲۶، جایزه نوبل…

رمانتیسم؛ عطر شانل آیدا، یا سیگار اشنو شهلا ؟

Romantik . آرام بختیاری رمانتیک، مکتبی چند وجهی؛ خردگریز، اتوپیستی، هومانیستی. رمانتیک واژه…

رساله‌ای در باب تخیل (3)

« آزادی و هراس انسان از خلوت خویش » تهیه و…

جنگ ایران، محاسبات ترامپ و بازتعریف آسیب‌پذیری در جغرافیای منطقه

وحیدالله نورزی جنگ‌ها را نمی‌توان تنها با شمار حملات، میزان خسارات…

دو یاداشت !

1-- افغانستان و اثرات موقعیت جغرفیایی ان . 2-- چاره اساسی…

تعلق بر انسانیت بجا است !

امین الله مفکر امینی              2026-08-10! بــه هر طرف مینگرم بوی تعلقات…

«
»

د برښنا پايې ولې شهيدانې کيږي؟

څو ورځې وړاندې د بغلان په دوشي کې وسله والو طالبانو د برښنا پايه چپه کړې چې له امله يې د کابل ښار پنځه ميلونه وکړي د يو شمېر نورو ولايتونو په مليونونه وګړي په تورو تيارو کې شپې سبا کوي. کابل ښاریان وايي، په ورځنيو چارو سربېره د دوی صنعتي، تولیدي او نورې سواداګریزې چارې برښنا پورې تړلې دي او د برښنا نشتون يې په ژوند منفي اغېز کړی. څو اوونۍ وړاندې هم د برښنا یوه بله پایه په بغلان کې د وسله والو له لورې ویجاړه شوې وه. اوس طالبانو وايې چې دوی د برښنا د پایو په ویجاړولو سره غواړي، په حکومت فشار راوړي چې د دوی په سیمه کې برښنا موجوده وي.

که څه هم طالبان وايې چې د برښنا د پایو په ویجاړولو سره غواړي، په حکومت فشار راوړي چې د دوی په سیمو کې هم برښنا ورکړي؛ خو په پاکستان کې له موجوده حالاتو داسې ښکاري چې پاکستان له طالبه په استفادې او د برښنا پايو په چپه کولو سره د حکومت په مقابل کې د خلکو غبرګون راوپاوري چې نه يې د سر او مال ساتنه کولی شي او نه يې د برښنا ستنې ساتلی شي. اوس په پاکستان کې د کوزې پختونخواه د مبارزو ځوانانو او له کابله د بر افغانانو د ننګې له امله د پاکستاني حکومت وضعيت کرکېچن شوی دی. اوس چې له کابله او پيښوره په يوه غږ د «لر او بر يو افغان» ناره پورته کيږي نو د پاکستان په نس کې درد شوی او په سر کې تشويش پيدا شوی چې ګويا د لوی افغانستان خبره يو ځل بيا په واقعیت بدليدونکې ده.

د لر او بر يو افغان نارې پاکستان دومره وارخطا کړی دی چې د دغې غږ د بندولو لپاره له هرې ممکنې لارې استفاده کوي. پاکستان د همدې هدف لپاره لومړی په پښتون ژغورنې غورځنګ د هندوستان د استخباراتو او د افغانستان د ملي امنيت لخوا د ملاتړ تورونه ولګول، بيا يې د ملا فضلو په وسيله هڅه وکړې چې د پښتون ژغورنې غورځنګ ته اسلامي رنګ ورکړي او وښيې چې دوی د پرديو لپاره په پاک ارمي پسې بد رد وايې او بايد ملاتړ يې ونه شي. بيا يې په کونړ راکټي بريدونه پيل کړل چې د مقابل لوري غبرګون له ځانه سره ولري او بيا پاکستاني ولس ته وښيې چې افغانستان له پاکستان سره دښمني کوي او دا چې منظور پښتين د لر او بر يو افغان ناره وهي نو تر شاه يې د افغانستان لاس دی. خو له نيکه مرغه په دې برخه کې د پاکستان هره شومه هڅه ناکامه شوې او ولس مو تر هر بل وخت د لر او بر يو افغان ناره لا هم په شور او ځوږ پورته کړې ده.

بيا پاکستان دلته په افغانستان کې له موجوده طالب جانه استفاده وکړله او ورته يې په غوږ کې وڅڅول چې د برښنا پايو په چپه کولو سره تاسې په افغان دولت او امریکا فشار راوړلی شئ. طالب جان هم په پوره اخلاص او پرته له دې چې تفکر وکړي د پاکستان امر ته لبيک وويلو او د برښنا پايې شهيدانې کړلې. طالبانو ته پاکستاني مشرانو يې ويلي چې په دغې کار سره به دوی وکولی شي چې دولتي ادارې فلج کړي، د کار خانو کارونه له خنډ سره مخ کړي، ولس به د حکومت په مقابل کې راپاڅوي او يا کم تر کمه به د ولس او دولت تر منځ واټن نور هم زيات کړي، همدراز په ضمن کې وسله والو طالبان هم بوخت وساتي څو له افغان دولت سره د سولې وړانديز شويو شرايطو باندې فکر ونه کړي او ورته منفي ځواب ورکړي.

همدا شان ولس په وړ مسايلو بوخت وساتي او له کوزې پختونخواه له پښتون ژغورنې غورځنګه يې مخ واړوي. يا هم کوزو پښتنو ته وښيې چې بر افغانان ستاسې دښمنان دي او په پښتنو قبايلي سيمو کې بريدونه کوي. دا نظر ځکه قوي ښکاري چې همدا تيره ورځ هم د خوست په ځاځي ميدان کې له افغان امنيتي ځواکونو او ولسي ملاتړ کوونکو سره له مقابلې او پاکستاني ملیشې ته له درنې مرګ ژوبلې وروسته، د پاکستان استخباراتو او پوځ په جوماتونو کې د اعلانونو له لارې هڅه کړې چې بنګښ او توري قبیلې د خپلو پوځیانو ملاتړ ته وهڅوي. دوی د جوماتونو په لوډسپیکرونو کې په خلکو ږغ وکړ چې د پوځ مرسته وکړي خو داسې ښکاري چې د کورمې ایجنسۍ قومونو، چې هغوی هم پښتانه دي، دې غوښتنې ته ځواب ونه وایه.

لیکنه : خوشحال آصفي

اوس د خوښۍ ځای دا دی چې د کرښې دواړو غاړو ته پښتون ولس پوه شوی دی او د پاکستان استخباراتي ادارې او پوځ د هر دول تيري په مقابل کې لازم غبرګون ښيې. اوس دې کوز او بر افغانان او پښتانه هيڅ اندېښنه نلري ځکه ډېر له وخته دواړو غاړو ولسونو د پاکستاني پوځ او استخباراتو تيري او ظلمونه تحمل کول او يواځې د منظور پښتين په شان د سر سړي په انتظار و. اوس چې خدای په کوزو پښتنو کې د سر سړی پيدا کړی دی نو ان شاالله د عدالت غوښتنې نارې به يې رنګ راوړي او کوز او بر دواړه ولسونه دي د پاکستاني پوځ او استختباراتو لخوا د پښتون ژغورنې غورځنګ د کمرنګه کولو هر ډول هڅې ته لازم ځواب ورکړي.

بر پښتون او ټول افغانان دې د وسله والو طالبانو لخوا د برښنا پايو چپه کېدلو ته نه اندېښمن کيږي ځکه دا ورانکاري په اصطلاح د دغو مجاهدينو (وسله والو طالبانو) پخوانۍ ځانګړتيا ده. پخوا يې د مجاهدينو په نوم له برښنا پايو سره جهاد کولو او له بيخه به يې نړولې او پاکستان ته به يې کباړ کولې او نن يې د طالب په نوم چپه کوي او د تخريب هڅه يې کوي.