جهان در آستانهٔ سرنوشت ساز ترین و بی ثباتی بزرگ

 نویسنده: مهرالدین مشید  آیندهٔ انسان در گرو رقابت قدرت‌ها و بحران…

پَسیخانیان؛صدای «اصالت انسان»

علی میرفطروس اَسْتَعِنْ بِنَفْسِكَ الَّذِي لَا إِلٰه إِلَّا هُوَ از خویشتن یاری…

د سیاسي سیستم سرچينې او اداري وړتیا

نور محمد غفوری (د سیاسي سیستم په تیر پسې- څلورمه برخه) ۳.۴.…

!  (   K   ) چگونگی اتخاذ سیاست جنایی…

چکیده : استفاده از مواد مخدر تحت نام تابلیت (k )…

محمد اقبال محمدی

استاد "محمد اقبال محمدی" شاعر، ترانه‌سرا، هایکویست، دبیر بازنشسته و…

افغانستان؛ چهارراه قدرت و معادلات پنهان منطقه‌ای

از جغرافیای راهبردی تا کنترل حرکت، کریدورها و شبکه‌های نفوذ Wahidullah…

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌ های ازدست‌ رفته و توطئه‌های پی‌درپی

 نویسنده: مهرالدین مشید از کودتای داوود تا بازگشت طالبان؛ افغانستان در…

سیاسي سیستم– سیاسي فعالان او ډلې

نور محمد غفوری (دریمه برخه) ۳.۳ . سیاسي فعالان او ډلې سیاسي فعالان…

سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه

نور محمد غفوری د لومړي څپرکی: سیاسي سیستم(دوهمه برخه) ۳.  د سیاسي…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (3)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...انسان تنها موجودی نیست که…

هرات؛ جغرافیایی که تاریخ را به راهبرد پیوند می‌دهد

وحیدالله نورزی بنیان‌گذار NIDA | افسر ارشد سابق ANP/ANCOP | استراتژیست…

سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه

نور محمد غفوری ځانګړتیاوې، داخلي جوړښت او د فعالیت څرنګوالی سریزه انسانان په…

مهاجرت سیاسی ایرانیان به افغانستان؛ روایت ورود، اسکان، زندگی و…

https://www.youtube.com/watch?v=4VlvDEplC-8 گفت‌وگوی سیزدهم رسانه ما با اسدالله کشمند، از رهبران حزب…

پا شیده گی وحدت!

امین الله مفکر امینی                      2026-04-11 ســالها رنج کشیــدیم ز پاشیده گی…

محمد بشیر دودیال

د ښاغلي پروفیسور استاد محمد بشیر دودیال د یو خوندور…

کتابی در خدمت ایمان یا ابزاری برای تحکیم قدرت

 نویسنده: مهرالدین مشید  از ادعای حقیقت دینی تا بهره‌برداری سیاسی و…

ادبیات مدرن، شعار " هنر برای هنر " نیست

Modernism . آرام بختیاری ادبیات مدرن؛ پیش از انقلاب و قبل از…

 اندیشهٔ روشن، قلم آگاه و رسالت روشنگری

داکتر سید احمد جهش؛ داکتر سید احمد جهش از نویسندگان و…

غوث الدین بهروز؛ شاعر خوش‌قریحه 

سخنی به قاضی غوث الدین بهروز ! صدای بیداری در…

عنایت پژوهان گردانی

 سمنگان گنجینه‌ای از انسان‌های فرهیخته دارد. عنایت پژوهان گردانی شاعر برخاسته…

«
»

دور ديگر “ملا كراسى”!

میر عبدالواحد سادات

تداوم خلاى بزرگ حقوقى در افغانستان

با سقوط دولت “جمهوری اسلامی افغانستان” در پانزدهم اگست 2021 خلاى بزرگ سياسى و حقوقى در افغانستان ايجاد گرديده است؛ تسلط گروه طالبان بقول خودشان از راه  “تغلب”، با زور و در نتیجۀ یک معامله مرموز و پیچیدۀ استخباراتی و به کمک پاکستان، مشروعيت داخلى و  خارجى را تا حال ايجاد نكرده است. 

بعد از بيست و سه روز با نشر اعلاميه از آدرس  “امارت اسلامى افغانستان” ( نه امیر که  خود شک بر انگیز است) فهرست ٣٣ ) تن بحيث سرپرست رياست الوزرا، وزارت‌ها و معيینان اعلام گرديد، تا برطبق اعلاميه به «حقوق قانونى، اقتصادى و اجتماعى ملت» رسيدگى گردد. 

بدينترتيب خلاى بزرگ حقوقى كماكان رفع نگرديده است، در اعلاميه  «حقوق قانونى» ذكر گرديده  و اما در مورد  سرنوشت قوانين افغانستان از جمله قانون اساسی دولت قبلی، هيچ صراحت وجود ندارد. 

آشكار است كه تحريك اسلامى طالبان در مضيقه خاص ناشى از فشار جامعه جهانى، متحدان منطقوى و حتى حامى اصلى شان پاكستان قراردارند. 

اكنون بزرگترين مشكل در برابر طالبان اين است كه: 

– صدور اعلامیه مبنی بر تعیینات از نام امارت اسلامی افغانستان و همچنان ایجاد وزارت جدید «دعوت و ارشاد، امر بالمعروف و نهی‌المنکر» مبین این پیام به افغانان و جهانیان است که امارت اسلامی در افغانستان برقرار و شریعت من‌درآوردی طالبان تطبیق می‌گردد. 

بدینرو شناخت بين‌المللى شان با مشکل جدی مواجه می‌گردد، زیرا طی دوسال گذشته شورای امنیت سازمان ملل متحد  و همچنان کشورهای مسمی به ترویکای (سه گانه) توسعه یافته، ضمن مصوبات  ( ۲۵۱۳ مورخ چهارم اگست سالجاری ) و اعلامیه‌های متعدد (مارچ ۲۰۲۱م) خاطرنشان نموده است که با ایجاد امارت اسلامی  مخالف و آنرا برسمیت نمی‌شناسند.

– اكثريت اين افراد بشمول ملا محمد حسن آخوند رییس الوزرا در فهرست سياه سازمان ملل متحد  و دولت امریکا قرار دارند و بر سر تعداد از آنان جوايز تا پنج مليون دالر از طرف دولت ايالات متحده امريكا تعين گرديده و حتى از سرپرست وزارت داخله سراج الدين حقانى بعد از تعیین شدندنش به حیث وزیر داخله دو برابر گرديده است. 

– اسماى تعداد اين افراد در (ICC – محكمه جزايى بين المللى) و  انترپول ثبت مى باشد. 

در چنين حالت كميته تحريم‌هاى شوراى امنيت سازمان ملل متحد با سوالات جدى مواجه مي‌گردد ، كه در بسيارى موارد لاجواب مى باشد. 

اينكه در جامعۀ بشدت پر التهاب افغانستان اين اقدام تک گروهی (مربوط صف و صنف ملاها)، زن ستیز  ، غیر تخصصی فاقد معیارهای تحصیلی  و … چه نتايج خواهد داشت، بحث ديگر است كه جداگانه بايد به آن پرداخته شود. 

آشكار است كه قربانى اصلى دور جديد ملا كراسى، زنان اند كه از سرنوشت اداره مربوط به تنظیم آنان خبرى نيست. 

البته این تعیینات با تمام عیوب، به “شرکت سهامی” دو دهۀ اخیر نقطه پایان گذاشت و بروی  فرصت طلبان، باجگیران تنظیمی و مثلث ارواح خبیثه (اآقایان کرزی، عبداله و حکمتیار) که مذبوحانه بخاطر تداوم  “شرکت سهامی” تلاش داشتند، قفاق مایوسی را حواله نمود. 

و از بوالعجبى‌هاى تاريخ اينكه: 

مردم نگون بخت افغانستان با گذشت يك قرن و تقبل تمام قربانى و تحمل مصايب،  تجربۀ هشت قانون اساسى و انواع رژيم‌هاى سياسى، با سقوط “ديموكراسى طراز امريكايى” و كليپتوكراسى، كماكان با همان سوال تاريخى قراردارند كه: 

ملا عبدالرشيد (ملاى لنگ) در عصر امانى و در مظاهرۀ كه به تحريك انگليس و بر اساس دستور مدرسه ديوبند، در ولايت پكتيا براه انداخته بود  و در حالي كه در يك دست قران كريم و در دست ديگر قانون اساسى را گرفته بود ، از مردم عمدتاً بي‌سواد مى پرسيد كه: كدام یکی را قبول داريد؟ 

البته در اسلامی بودن آن قانون اساسی و تمام هشت قانون افغانستان مابعد آن در طی این صد سال شک وجود ندارد. 

مصداق حال ما كلام شاعر است كه: 

ترقيات عالم روبه بالاست 

ما از بالا به پايين “مى‌ترقيم” 

با حرمت