اخلاق و تمدن

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیـطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

مشروعیت‌زدایی قومی طالبان؛ خلع سلاح قومی این گروه

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از مهم‌ترین موانع در مسیر حل بحران…

آن کارسون، برنده نوبل ادبیات ۲۰۲۶؛ از ادبیات کلاسیک تا…

      بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  آکادمی سوئد روز پنج‌شنبه ۸ اکتبر ۲۰۲۶، جایزه نوبل…

رمانتیسم؛ عطر شانل آیدا، یا سیگار اشنو شهلا ؟

Romantik . آرام بختیاری رمانتیک، مکتبی چند وجهی؛ خردگریز، اتوپیستی، هومانیستی. رمانتیک واژه…

رساله‌ای در باب تخیل (3)

« آزادی و هراس انسان از خلوت خویش » تهیه و…

جنگ ایران، محاسبات ترامپ و بازتعریف آسیب‌پذیری در جغرافیای منطقه

وحیدالله نورزی جنگ‌ها را نمی‌توان تنها با شمار حملات، میزان خسارات…

دو یاداشت !

1-- افغانستان و اثرات موقعیت جغرفیایی ان . 2-- چاره اساسی…

تعلق بر انسانیت بجا است !

امین الله مفکر امینی              2026-08-10! بــه هر طرف مینگرم بوی تعلقات…

از قهرمان‌سازی تا نقد تاریخی؛ بازخوانی کارنامه رهبران در شش…

 نویسنده: مهرالدین مشید بزرگ‌نمایی رهبران؛ ناسپاسی به آرزو های مردم افغانستان رخدادهای…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواری های عصر ساسانی(بخش۲)

علی میرفطروس -« عربِ بادیه نشین را رها کن و او…

پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب

له ښاغلي پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب سره، چې د…

پیام هستی

رسول پویان ز قلب هستی پیامی بـه گوش دل گفتند چه خوش…

افغانستان در آستانه بحران چند لایه؛ ابتکار خروج از جنگ

 نویسنده: مهرالدین مشید چه کسی باید ابتکار خروج از جنگ را…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت دوم: از هویت تا قدرت؛ چگونه یک سازمان خود…

نیهلیسم؛ محصول شکست سیاسی یا فردی؟

Nihilism. آرام بختیاری نیهلیسم یعنی پوچی، انفعال، زوال، بطالت، و فاقد هدف.  نیهلیسم…

گزیده‌ی اشعار شرمین ولی

اشعار کتاب اندوه ارغوانی یک سیب گزیده‌ی اشعار شرمین ولی مترجم: زانا کوردستانی (۱) پاییز…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت اول: مسئله فقط امیر نیست وقتی درباره طالبان صحبت می‌کنیم،…

بعد از ضربه چه می‌ماند؟

افغانستان و منطقه در عصر جنگ‌های فرسایشی Wahidullah Noorzai — Former…

دل دادن و دل بردن!

امین الله مفکر  امینی                2026-25-09 دلـــــدادن ودل بردن ودل بستن نباشد…

ایدئولوژی سایه ای سنگین برفراز اندیشه ها

 نویسنده: مهرالدین مشید              زنجیر های ناپیدای ایدئولوژی  انسان موجودی معناجو است. او…

«
»

يو بل ستر شرم؛ مرګونې چوپتیا پاکستان زړور کړ

په وروستيو څو ورځو کې : ۱ــ پاکستان په دغه هيواد کې د لعل شهباز قلندر په زيارت کې د ترسره شوي خونړي بريد پړه په داسې حال کې پر افغان لوري واچوله؛ چې د بريد د ترسره کولو مسوليت داعش ډلې پر غاړه اخيستی او داعش هغه بې رحمه ترهګره ډله ده چې له پاکستان يې په افغانستان کې له خلکو ‌ډيره قرباني اخيستې ده. د پاکستان د پوځ مشر د دغې بريد د غچ اخيستلو ګواښ وکړ.

۲ــ پاکستان له افغانستان سره د تورخم لاره د مسافرو پر مخ وتړله چې له امله يې په سلګونو هغو افغانانو ته چې له مجبورۍ پاکستان ته تلل، ناروغان ورسره و، سپين ږيري ورسره و او ميرمنې او کوچنيان ورسره و. له تيرو څو ورځو راهيسې په سلګونو افغانان د کرښې هاخوا او دېخوا بند پاتې دي.

۳ــ د پاکستاني ملېشو لخوا د افغانستان په خيتځ ننګرهار او کونړ کې د راکټي بريدونو باران وشو چې له امله يې د  ۳ سوو څخه زیاتې کورنۍ بې ځایه شوي او څلور ګلالي کوچني ماشومان ټپیان شوي دي. په ځينو راپورونو کې راځي چې يوه مور او دوه ماشومان د دغو راکټي بريدونو له امله شهيدان شوي دي.

۴ــ د پاکستان د کودتايې ولسمشر پرويز بې شرمانه اعتراف وکړ چې په افغانستان کې د پخواني ولسمشر حامد کرزي د حکومت د تضعيف لپاره يې وسله واله ډله طالبان وروزل. مشرف دا اعتراف هم کړی چې له ۲۰۰۱ کال وروسته د پاکستان پوځ او استخباراتو يو ځل بيا طالبان سره متحد، منسجم او مسلح کړل. دی وايې مونږ ته د داسې چا اړتيا وه چې د افغان حکومت پر خلاف وجنګيږي او همدلته وه چې زمونږ کار نتيجه ورکړه.

۵ــ تر ټولو بد او افغان حکومت ته ستر شرم دا چې دپاکستان د نواز شریف حکومت په رسمي ډول دهغه هیواد پوځ ته په افغان خاوره کې دننه د عملیاتو کولو اختیار ورکړی دی. دا خبره د هغه هیواد د خزانې وفاقي وزیر اسحق ډار کړې ده. ډار د پاکستان د سنا مجلس ته ویلي چې په پاکستان کې په اوسنیو ترهګریزو پیښو کې د افغانستان خاوره استعمال شوی ده او د ټولو ثبوتونو د ترلاسه کولو وروسته پوځ ته د ترهګرو پر ضد په افغانستان کې، د عملیاتو اختیار ورکړل شوی دی. که څه هم افغان حکومت د پاکستان د ياد ا قدام په اړه تر دې مهال مناسب غبرګون نه دی ښوولی خو ولس ټول د يو داسې شخص په تمه دي چې پر پاکستان د ولسي بريد غږ وکړي او ټول ولس په ګډه پاکستان ته په خپله ځواب ورکړي.

که څه هم پاکستان تل پر افغان خاوره ښکاره تيری کړی او افغان حکومت يې په اړه مرګونې چوپتيا غوره کړې ده خو پورته ياد شوي پنځه موارد هغه څه دي چې پاکستاني حکومت يواځې په تيرو څو ورځو کې د افغانستان اړوند ترسره کړي دي. اوس اساسي پوښتنه دا ده چې دغه هيواد چا او څه شي دومره زړور کړ چې آن په افغان خاوره کې د عملياتو کولو هوډ يې کړی دی؟

د حکومت ناغيړي او د پاکستان په ښکاره تيريو مرګونې چوپتيا، د افغانستان له لوري په ملګرو ملتونو کې له افغانستانه سمه استازولي نه کيدل، په داسې حال کې چې له افغانستان سره امريکا امنيتي هوکړه ليک هم لري چې پر اساس يې امريکا مکلفه ده چې پر افغانستان د تيري پر مهال له افغانستان سره ودريږي او پيدا شوی ګواښ له منځه یوسي خو بيا هم افغانستان کې د پاکستان په تيريو د امريکا سترګې پټول؛ دا ټول هغه موارد دي چې پاکستان ته يې دا جرأت ورکړ چې په افغانستان سور سترګی شي او په پوره بې شرمۍ په دغه خاوره خپلو تيريو ته دوام ورکړي. که چيري افغان حکومت په لومړيو کې د پاکستان کږه خوله په سوک سمه کړی وای او د هر تيري په مقابل کې يې زغرده ځواب ويلی وای نو نن به پاکستان په افغان خاوره کې عمليات نه کول. که چيري په ملګرو ملتونو کې د افغانستان استازي له افغانستانه سمه استازولي کړی وای نو نن به پاکستان ته په افغانستان کې پاکستان لاسوهنو ته زړه نه وای ښه کړی. که چيري امريکا له افغانستان سره ترسره شوي هوکړه ليک ته ژمنه پاتې شوې وای او پر افغان خاورې د پاکستان په تيري يې سترګې پټې کړې نه وای نو اوس په پاکستان پر افغان خاورې توغنديز بريدونه نه ترسره کول.

اوس افغان حکومت ته په کار دي چې خپلې تيرې تيروتنې جبران کړي او د پاکستان په مقابل کې قاطع دريځ غوره کړي. په افغان خاوره کې د پاکستاني مليشو د عملياتو ترسره کولو په اړه وضاحت وغواړي. حکومت بايد په جدي ډول د پاکستانيو عملياتو په اړه خپل دريځ روښانه کړي. او همداراز حکومت بايد په ملګرو ملتونو کې د افغانستان په استازي ټاکلو له سره غور وکړي او داسې يو قوي ديپلومات خپل استازی وټاکي چې چالاکه وي، د پاکستان او ايران په خلاف ښه لابي ګري وکولی شي او په ملګرو ملتونو کې له افغانستانه سمه استازولي وکولی شي.

لیکنه : خوشحال آصفي