غوث الدین بهروز؛ شاعر خوش‌قریحه 

سخنی به قاضی غوث الدین بهروز ! صدای بیداری در…

عنایت پژوهان گردانی

 سمنگان گنجینه‌ای از انسان‌های فرهیخته دارد. عنایت پژوهان گردانی شاعر برخاسته…

د سیستمونو ډولونه (دوهمه برخه): اصلي او فرعي سیستمونه او…

نور محمد غفوری سریزه سیستمونه د جوړښت، فعالیت، موخې او له چاپېریال…

هرات؛ جغرافیایی که تاریخ را به راهبرد پیوند می‌دهد

Wahidullah Noorzai از میراث تمدنی خراسان تا ساختار اجتماعی، قدرت منطقه‌ای…

 ابتکار ملی؛ یگانه راه گذار به صلح پایدار و حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید رهایی افغانستان در کرو ساز و کار ملی،…

سیاسي ګوند او داخليدموکراسي

لیکوال: نور محمد غفوری پیلامه: دا مقاله چې د ۲۰۱۶م کال د…

دومقاله

نویسنده: جمشید کو‌هستانی فرستنده: محمدعثمان نجسب Iwnd Maban Mbik ################### اول ساختار و مدلهای سیاست جنایی ! مقدمه…

ادب چیست؟

برهان الدین « سعیدی » از خدا جوییم  توفیق  ادب  ـــ …

وقتی اختلال به قدرت تبدیل می‌شود: چه کسی پس از…

Wahidullah Noorzai Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) مقدمه: هرمز؛ میدان سنجش قدرت،…

آلزایمر

آلزایمرم که بیدار می‌شود نمی‌دانم امروز، دیروز است! یا که دیروزم، فردا!!! به…

دوران خونین حفیظ‌الله امین و سرکوب رهبران حزب دموکراتیک خلق…

https://www.youtube.com/watch?v=pxhsNfqSXRE افغانستان پس از قیام ثور؛ دوران خونین حفیظ‌الله امین و…

افغانستان و بحران سیاست‌زدگی؛ جامعه‌ای گرفتار منازعه و محرومیت

 نویسنده: مهرالدین مشید سیاست‌زدگی در افغانستان؛ ریشه‌های ساختاری و پیامدهای انسانی سیاست…

نصیب الله سیماب

*** له پښتو ژبې او پښتني فرهنګ تکړه شاعر، ادبپوه، څېړونکی،…

دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

https://www.youtube.com/watch?v=2d326hWQtcQ&t=12s دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

از فرسایش دولت تا سرایت جنگ: زنجیرهٔ راهبردی بحران در…

Wahidullah Noorzai | Former Senior ANCOP/ANP Officer | Military and…

د سیستمونو ډولونه

نور محمد غفوری د سیستمونو د وېش عمده معیارونه سریزه په تېرو دوو…

سکوت پشتون‌ها در برابر طالبان؛ آتشی زیر خاکستر

 نویسنده: مهرالدین مشید تحلیلی دربارهٔ سکوت سیاسی، نارضایتی اجتماعی و امکان…

کابل چه زمانی می‌تواند ۹۹ درصد آب مورد نیاز خود…

نوشته : کریم پوپل مورخ ۲عقرب ۲۰۲۶ ** پیشنهاد کریم پوپل به…

ژورنالیست یا میکروفونِ خاموش؟

ژورنالیست واقعی نه سخنگوی قدرت، بلکه صدای مردم است؛ کسی…

«
»

جامعه توده و مدعیان احترام!

در جامعه سیاسی افغانستان٬ با ماهیت برتری جوی٬ تعداد مدعیان که محترم اند تا احترام کنندگان توده٬ در سیر صعودی است.

اساساً‌ تضرع و فروتنی نبوغ دانش می باشد٬ زیرا امام ابو حنیفه به اساس قرآن چنین استدلال می کند: که خداوند در مقابل جاهل امر به سلام کرده است همانا: اذا خاطبهم الجاهلون قالوا سلاما … سلام کردن عبارت از تضرع در برابر جهل و تضاد جهل یعنی علم٬ پس دانشمند و عالم٬ قدرت ماهیت و ضمیر اش٬ که برتری جوی و مدعی احترام شدن را٬ با نور عقل که از منشاء جهل می باشد٬ محو می کند. حاصل دانش خدمت به بشریت تبیین می شود و در علوم انسانی عبارت از استنتاجات٬ که ماهیت قانون در مقابل جنگ و ستیز٬ سازنده حکومت قانون گردد است. 

با رویکرد تحقیقی و بیطرفانه٬ اگر وارد تاریخ معاصر سیاسی افغانستان شویم٬ به مجموعه افکار منفی و مبتذل که مسبب نقض حقوق بنیادین انسانی گردیده و می گردد٬ مقابل می شویم. که چند نمونه آن را٬ بطور اجمال فهرست می کنیم:

·      مرزگذاری در گونه های زبان فارسی که از لحاظ لهجه تنوع دارد: تنوع از لحاظ لهجه قوت و قدرت زبانی محسوب می گردد٬ نه نقطه ضعف آن … بطور مثال زبان انگلیسی هم در آسترالیا و آمریکا و انگلستان و سایر نقاط جهان به لهجه های متنوع بکار می رود – که هیچ زبان شناس یا دانشمندی مدعی زبان های مختلف در بین انگلیسی زبانان نشده اند٬ قسمی که در افغانستان عده ای فاقد استدلال منطقی و علمی مدعی اند٬ که زبان دری و فارسی دو زبان جداگانه است.

·      تکنوکراسی و عوام فریبی:‌ تکنوکراسی بصورت فشرده اگر بیان شود٬ عبارت از افرادی که با مدارک دانشگاهی با قدرت شهرت تصاحب امتیاز می کنند – ماهیت اعضاء جامعه توده استکه فاقد بصیرت با دید سطحی٬ فریب حالت عامه را٬ می گیرد. بطور مثال: اکثر نوشته های نویسندگان افغانی اکنون٬ فاقد نتیجه عملی هستند. زیرا سیر تحقیقی دانشگاهی در جامعه آکادمیک افغانستان٬ بصورت باید آن٬ واقعیت پژوهشی نگردیده است. بنده زیادی وقت که نوشته های باری جهانی را٬ مطالعه می کنم فاقد درک علمی٬ از پدیده ها می نویسد. و همیشه در نوشته های شان از کتب و نظریات سایرین استفاده می کند٬ که انتظار هر مخاطب از اثر نویسنده این می باشد٬ تا تراوشات ذهنی یا تولید فکری نویسنده که جان کلام وی نیز محسوب می گردد٬ دریافت کند. و همچنان جایگاه سیاسی آقای جهانی در حدی می باشد٬ که قبل از ۲۰۲۱ وزیر کابینه جمهوریت بودند که شهادت ناکارآمدی رییس جمهور غنی را٬ در ۲۰۲۴ در یکی از رسانه ها چون نمک پاشیدن بر زخم مردم عریان می کند٬ پس این عریان سازی می توان جای طلبی سیاسی نیز محسوب گردد.

·      رسانه ای شدن فاقد فرهنگ:‌ فرهنگ اجتماعی ماهیت ثبات سیاسی در امر تداوم قدرت مردمی نهادینه شده است٬ که جامعه شناسان معاصر ربط سیاست و فرهنگ را٬ به درستی ترسیم کرده اند. هرچند ابعاد فرهنگ بسیار زیاد است. که بطور فشرده می دانیم٬ فرهنگ عبارت از مجموعه رفتار وکردار اعضاء جوامع که تنوع فرهنگی٬ قدرت همبستگی آنست٬ اکتفا می کنیم. ولی آنچه از گونه های فرهنگی چون شعر٬ موسیقی و سینما اکنون در رسانه ای های جمعی افغانی پدیدار شده است٬ مصداق مغلوب بودن و سیر نزولی مدرنیته در برابر افراطیت تحلیل می شود.

محمدآصف فقیری