بی تفاوتی جهان در برابر تروریزم جهادی در افغانستان!

القاعده و طالبان دو رویی یک سکه اند! جهان در برابر…

اخلاق و تمدن

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیـطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

مشروعیت‌زدایی قومی طالبان؛ خلع سلاح قومی این گروه

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از مهم‌ترین موانع در مسیر حل بحران…

آن کارسون، برنده نوبل ادبیات ۲۰۲۶؛ از ادبیات کلاسیک تا…

      بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  آکادمی سوئد روز پنج‌شنبه ۸ اکتبر ۲۰۲۶، جایزه نوبل…

رمانتیسم؛ عطر شانل آیدا، یا سیگار اشنو شهلا ؟

Romantik . آرام بختیاری رمانتیک، مکتبی چند وجهی؛ خردگریز، اتوپیستی، هومانیستی. رمانتیک واژه…

رساله‌ای در باب تخیل (3)

« آزادی و هراس انسان از خلوت خویش » تهیه و…

جنگ ایران، محاسبات ترامپ و بازتعریف آسیب‌پذیری در جغرافیای منطقه

وحیدالله نورزی جنگ‌ها را نمی‌توان تنها با شمار حملات، میزان خسارات…

دو یاداشت !

1-- افغانستان و اثرات موقعیت جغرفیایی ان . 2-- چاره اساسی…

تعلق بر انسانیت بجا است !

امین الله مفکر امینی              2026-08-10! بــه هر طرف مینگرم بوی تعلقات…

از قهرمان‌سازی تا نقد تاریخی؛ بازخوانی کارنامه رهبران در شش…

 نویسنده: مهرالدین مشید بزرگ‌نمایی رهبران؛ ناسپاسی به آرزو های مردم افغانستان رخدادهای…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواری های عصر ساسانی(بخش۲)

علی میرفطروس -« عربِ بادیه نشین را رها کن و او…

پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب

له ښاغلي پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب سره، چې د…

پیام هستی

رسول پویان ز قلب هستی پیامی بـه گوش دل گفتند چه خوش…

افغانستان در آستانه بحران چند لایه؛ ابتکار خروج از جنگ

 نویسنده: مهرالدین مشید چه کسی باید ابتکار خروج از جنگ را…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت دوم: از هویت تا قدرت؛ چگونه یک سازمان خود…

نیهلیسم؛ محصول شکست سیاسی یا فردی؟

Nihilism. آرام بختیاری نیهلیسم یعنی پوچی، انفعال، زوال، بطالت، و فاقد هدف.  نیهلیسم…

گزیده‌ی اشعار شرمین ولی

اشعار کتاب اندوه ارغوانی یک سیب گزیده‌ی اشعار شرمین ولی مترجم: زانا کوردستانی (۱) پاییز…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت اول: مسئله فقط امیر نیست وقتی درباره طالبان صحبت می‌کنیم،…

بعد از ضربه چه می‌ماند؟

افغانستان و منطقه در عصر جنگ‌های فرسایشی Wahidullah Noorzai — Former…

دل دادن و دل بردن!

امین الله مفکر  امینی                2026-25-09 دلـــــدادن ودل بردن ودل بستن نباشد…

«
»

تعصب غریزه فوق أراده – پدیدار در زهر آفرینی ها

اراده و نتیجه عمل آن٬ از مبانی بینیش عمیق انسانی یا وصل روحی عقلی انسان از ربوبیت رب٬ که قطعا نتیجه دنیای تمدن و اخروی آن معنویت است. و تضاد اراده سالم از ریشه منفوریت و غریزه خودی و قاطعیت در برابر تغییر و خویش را محکوم کردن به مرگ٬ که حتی اضطراب و استرس و اوج آن تا خودکشی را٬ در عدم تغییرست که از این منفوریت تنزل پیدا کرده٬ می توان دید. 

اما با این غریزه فوق اراده فرد متعصب که از بد شانسی یا از علت سطح پاین آگاهی تام جامعه توده٬ به قدرت برسد٬ و در پی این غریزه سرنوشت ملتی به جهت که به زعم خودش می پندارت درست است٬ بکشاند چیست؟ 

حالا اگر انتقال قدرت در ۲۰۲۱ توسط اشرف غنی به طالب در حیطه روحیه قومی مطالعه شود – روی دیگر سکه طالبان پاکستانی و غریزه پشتون های آنسوی سرحد است. و این را در ادبیات آصف کاکر در مورد پشتون پاکستانی که اخیراً اظهار داشت می توان دید. 

رویکرد حقوقی و حقوق معاهدات بر مشکل سرحدی ما: 

که اگر به مرجع بی طرف یعنی دیوان دادگستری بین المللی لاهه سپرده شود٬ ماقبل ارجاع دادن به دادگاه در روی متن معاهده٬ طبق گزارشات٬ مسئله حل است. یعنی ضرورت ابطال معاهده دیده نمی شود. چون در تذکره شهروندان آنسوی سرحد نوشته نشده: شما به مدت معین تا این تاریخ شهروند پاکستان هستید. یعنی معاهده سرحدی در محدوده زمانی از لحاظ ماهیت رابطه ملت و دولت که می شود= ملیت به دور از خرد است٬ چون دولت زاده طبعی انسان ها است و قطع این رشته ناممکن است٬ مگر عناصر سازنده جز تجزیه راه دیگر نداند٬ هرچند تجزیه گزینه در حقوق بین الملل بوده٬ در افغانستان باورم اینست:‌ که وضعیت را بدتر از اکنون می کند.

رویکرد سیاسی: 

قطعا و مکرراً پشتون های آنسوی سرحد اتصال شانرا با افغانستان با ادبیات قاطعانه رد کرده اند. 

در نتیجه:

بحث اکثریت و حرص اکثریت شدن بصورت تام٬ و به تقویت آن و غریزه فردی تعصبی سرنوشت چهل میلیون انسان را به کجا کشانید؟ هر چند افکار و اهداف ملی غریزه های منفوریت اکثریت سلطه گرای بر اقلیت را٬ به توسعه کشوری مبدل ساخته است٬ اما افغانستان و با این نوع رویکرد ها در سیر نزولی و تنزل نقض بشری خواهد ماند.

راه حل: 

در صورت تاسیس حاکمیت ملی و دولت مقتدر و با ثبات٬ در روابط کشوری منطقه وی مردم با مردم بیدون سرحد٬ چون اتحادیه اورپا٬ روابط فرهنگی و قومیت که در حیطه حقوق بین المللی فرهنگی قابل هضم است در اوج رسانید. با فرهنگ و باور مشترگ با همسایگان ما حتی شاهد ازداج های خواهیم بود که از فیض وحدت منطقه وی و فرامنطقه وی٬ افغانستان را به حالت مطلوب یا ایده حال رسانید.

محمدآصف فقیری

نویسنده و پژوهشگر