دومقاله

نویسنده: جمشید کو‌هستانی فرستنده: محمدعثمان نجسب Iwnd Maban Mbik ################### اول ساختار و مدلهای سیاست جنایی ! مقدمه…

ادب چیست؟

برهان الدین « سعیدی » از خدا جوییم  توفیق  ادب  ـــ …

وقتی اختلال به قدرت تبدیل می‌شود: چه کسی پس از…

Wahidullah Noorzai Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) مقدمه: هرمز؛ میدان سنجش قدرت،…

آلزایمر

آلزایمرم که بیدار می‌شود نمی‌دانم امروز، دیروز است! یا که دیروزم، فردا!!! به…

دوران خونین حفیظ‌الله امین و سرکوب رهبران حزب دموکراتیک خلق…

https://www.youtube.com/watch?v=pxhsNfqSXRE افغانستان پس از قیام ثور؛ دوران خونین حفیظ‌الله امین و…

افغانستان و بحران سیاست‌زدگی؛ جامعه‌ای گرفتار منازعه و محرومیت

 نویسنده: مهرالدین مشید سیاست‌زدگی در افغانستان؛ ریشه‌های ساختاری و پیامدهای انسانی سیاست…

نصیب الله سیماب

*** له پښتو ژبې او پښتني فرهنګ تکړه شاعر، ادبپوه، څېړونکی،…

دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

https://www.youtube.com/watch?v=2d326hWQtcQ&t=12s دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

از فرسایش دولت تا سرایت جنگ: زنجیرهٔ راهبردی بحران در…

Wahidullah Noorzai | Former Senior ANCOP/ANP Officer | Military and…

د سیستمونو ډولونه

نور محمد غفوری د سیستمونو د وېش عمده معیارونه سریزه په تېرو دوو…

سکوت پشتون‌ها در برابر طالبان؛ آتشی زیر خاکستر

 نویسنده: مهرالدین مشید تحلیلی دربارهٔ سکوت سیاسی، نارضایتی اجتماعی و امکان…

کابل چه زمانی می‌تواند ۹۹ درصد آب مورد نیاز خود…

نوشته : کریم پوپل مورخ ۲عقرب ۲۰۲۶ ** پیشنهاد کریم پوپل به…

ژورنالیست یا میکروفونِ خاموش؟

ژورنالیست واقعی نه سخنگوی قدرت، بلکه صدای مردم است؛ کسی…

فوتوریسم ادبی؛ میان توفان انقلاب و هورای فاشیسم

Futurism.   آرام بختیاری فوتوریسم؛ جنبشی ادبی هنری، آینده گرا اعتراضی، و شورشی…

انوره دو بالزاک

هغه د (۱۹)مې پېړۍ د فرانسوي ادبیاتو د مخکښانو په…

سیستم څنګه کار کوي؟

نور محمد غفوری د سیستم د فعالیت څرنګوالی - دوهمه برخه سریزه په…

طالبان، تی‌تی‌پی و چرخش به سوی هند؛ رمز یک رقابت…

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از پرسش‌های مهم و پیچیده در تحولات…

میدان، فشار و خطای پیروزی: چه زمانی هزینه به قدرت…

Wahidullah Noorzai | Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) تز مقاله در منازعات…

سیستم څه ته وایي؟

نور محمد غفوری سریزه سیستم (System) د انسان د ژوند، طبیعت، ټولنې،…

آیا زمان همگرایی نیروهای سیاسی افغانستان فرا نرسیده است؟

 نویسنده: مهرالدین مشید از راست و چپ تا طالبان؛ ضرورت توافق…

«
»

بم زنده است

                تقدیم به فریبرز رئیس دانا

حامی کودکان یتیم در زلزلۀ بم 

سگی ندیدم… گربه ای ندیدم

مردم در شهر نبودند

دکان ها بسته بود …

خیابان ها تعطیل

شهر متروکه

آنجا و آنجا…

گهگاه در دکه ای

کسی چیزی می فروخت

شهر غرق در سکوت

شهر بی جوش … بی خروش 

هر از چند گاهی … 

لرزشی خفیف … در زیر پاهایم

می گفت در بم هستم

باد … شاخ وبرگ نخل ها را 

این سو می برد … 

آن سو می برد

چمن ها سبز بودند 

و شاخۀ نخل ها ….پر از خرما

زرد …خرمایی…قرمز و عنابی

دستی نبود …

                 تا بچیندشان

مینی بوسی  کهنه 

بس به خاک آلوده… و در حرکت 

 با شعاری بر شیشۀ پشت

بم زنده است

خانه های گلی دیگر نبودند 

خانه های گلی با ساکنانش …

                                دیگر نبودند

اینجا و آنجا 

بچه های تکیده …

                     سیاه چرده 

از ویرانه ها …

                 بالا و پایین 

                                 می دویدند

مردان تکیده بلوچ

با شلوار چین دار 

با پیراهن گشاد … 

                      تا به زیر زانو

کارگران مهمان بودند

چه شده ؟…

چه شده بلوچ ها در بم

بمی ها کجا 

کارگر روزی پنج هزار

                           شش هزار 

تریاک مثقالی دو هزار

چه شده؟

           خروار خروار تریاک

از کجا می آمد …

                  به کجا می رفت

سادمان گمارا 

              تکرار نبود

سادمان گمارا … نبود

زمین زیر پایم می لرزید 

می گفت

در بم ام 

در کمپ ها چه شده

خودی ها چه کردند

دختران و پسران 

فریاد شان را… تجاوز ها را…در نامه ها

به سنگ صبوری … 

به روانشناس آمده برای یاری به کودکان 

فرستادند

ان سنگ چه شد

دیوانه شد

دیوانه شد … خود را کشت

فریاد دخترکان را … فریاد پسرکان را 

کسی نشنید

اشک هایشان را کسی ندید

ولی آن ها نوشتند…

                       و نوشتند 

و او که می خواند

                        دیوانه شد

                        دیوانه شد  

و خود را کشت

ما کجاییم

           کجای زمین

           کجای زمان

زمین می لرزد

ما در بم ایم

در بم می گرییم

خزان می آید

بادها شدید تر

باد گیر ها ریخته

دیگر گربه ای نمی آید

سگی نمی رود 

                  موشی و وهوشی

                                        جنبی و جوشی

بی بی جان می گفت

هر وقت به ارک می روم می گریم

پرسیدم چرا 

گفت … چون تنها جایی بود که داشتیم

و حال فرو ریخته

آفتاب تند است

نگهبان پیر ارک دیگر کسی را ندارد

پنج نفر عائله داشت… و حالا دیگر هیچ

سرش را میان دو دست می فشارد

دیگر کسی را ندارد

لرزش خفیف زمین…

زخم صورت محمد 

زخم عجیبی ست

محمد این زخم چیست

عفونت پوستی خانم

                       از زمان زلزله

کوچه ها خاکی

                محوطه ها 

                             و فاصلۀ خانه ها 

خاک ولو … لغزان… پودر

چرا … چرا پاهایم در خاک فرو می رود 

زمین می لرزد

می فهمم که در بم ام

شهر بسته است

شعر تعطیل است

هتل آزادی با چند ترک

                           با چند ترک کوچک

                           با چند ترک بزرگ

                                                 برجا و بر پاست

ساختمان های کوچک آجری

بناهای بزرگ اجری…

تریاک کیلویی چند

در بم هر وقت زلزله می آید 

قیمت تریاک فرو می ریزد

برج و بارو فرو می ریزد

مردم در بم چگونه کار می کردند

مردم در بم چه کار می کردند

چرا بم تریاک

چرا بم هرویین

بم معدن تریاک است خانم

بم معدن تریاک

اول این جا … بعد همه جا

زمین زیر پایم می لرزد

می فهمم در بم هستم

نه جغد و نه کلاغ

نه سگ و نه واق

چرا بادمجان بم  آفت ندارد

چرا در بم طلاق کم است

چرا در بم کار کم است

چرا بم بزرگ است

آب از کجا می آید

نان از کجا می آید

مهریه دختران چیست

حامی دختران کیست

زمین می لرزد

                 زمین می لرزد

من هنوز در بم

بم هنوز در من

می گریم… می گریم

پسران ده ساله

پسران دوازده ساله

پسران سیزده ساله

چرا پسران بم در پرخاش

چرا پسران گلاویز

چرا پسران عاصی

چه شده … چه شده 

پدرانشان در چه کارند ؟

پدرانشان در چه کارند !

پدرانشان در زندان اند

آه بم …آه بم… آه بم

چقدر قصه داری

آه بم  … آه بم … آه بم

چقدر غصه داری

دندان هایش سیاه بود

دندان هایش کم بود

موهایش رو به سفیدی

موهایش زیاد بود

تکیده بود… تکیده بود

دنیا دنیا غم … از گلویشان آویزان

ای سرزمین سوخته

                        ای سرزمین سوخته

چه بر سرت آمده

چه برسرت خواهد آمد

آب نیست… نان نیست

کار نیست… تریاک هست

زمین می لرزد 

                  زمین می لرزد 

بم در من است

فرح نوتاش      

بم  مهر ماه 1383 

کتاب شعر فارسی 5 

www.farah-notash.com