از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

دستاوردهای خلاق چخوف، نویسنده برجسته رئالیست روسی 

برگردان. رحیم کاکایی پیشگفتار مترجم : رئالیسم بی‌رحمانه‌ی یک راوی غمگین  نویسنده ای…

لحاف مهربان کودکی

ساجده میلاد من به گذشته می اندیشم  من شب ها  در آغوش سبز…

نقش زنان مسلمان در جامعه اسلامی !

مقدمه . بی گمان یکی از مهم ترین مباحث در تبیین…

بدخشان؛ گره کور و پاشنه آشیل حاکمیت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید بدخشان؛ جرقه های بحران و احتمال خیزش تازه…

شیرۀ جان

رسول پویان شیرۀ جان ازدو چشم خون چکانم می چکد لـؤلــؤی لالا…

            و حدت خواهی 

در عاشقی ،  عشق   نمایی   نمیکنم گنج  ی  محبتیم…

«
»

احتیاط ودقت در شوخی ومزاح

تتبع ونگارش :

امین الدین «  سعـیـدی- سعيد افغاني »

مدیر مرکز مطالعات ستراتــیــژیکی افغان

ومسؤل مرکزفرهنگی د حق لاره- جرمنی

هستند كسانيكه در محافل ومجالس ، خود اگاه ویا هم ناخود اگاه، سخنی به زبان می آورند، که منجر به اذیت دیګران، کفر ویا هم فسق میشود. هست مواردیکه از روی رسالت و وجیبهء اسلامی و انسانی به وجه برایش توضیح می شود که این سخن مناسب نیست و یا افاده وسخن ګفته شده سخن کفری، سخن اذیت بی مورد ویا هم فسق  است که انسان خوب و هوشیار متوجه شده و تصحیح به عمل آورده ویا آنچه ممکن است نجات  می دهد واین حالت موجب مسرت نیز میشود. آنکس که نداند و بداند که نداند- او مركب خويش را ز افلاك براند.

اما هست موارديكه انسان غبی و شقی شده، لجاجت و مریضی جانکاهش سبب ایجاد مشکل به خود و سبب اذیت دیګران و به شقاوت ادامه میدهد. آنکس که نداند و نداند که نداند – در جهل مركب ابد الدهر بماند.

هست موارديكه چنین شخص تأګید دارد که شوخی ویا هم مزاق میکرد. بلی درست و بجاست که شوخی ومزاق جز از زندگی است ولی شوخی ومزاق که منتج به کفر ویا هم فسق  و اذیت دیګران شود مجاز نبوده و حرام میباشد. دین مقدس اسلام از همچو شوخی ها !؟ بطور جدی ممانعت بعمل  اورده است :
قرآن عظیم الشان می فرماید :«وَلَئِنْ سَأَلْتَهُمْ لَيَقُولُنَّ إِنَّمَا كُنَّا نَخُوضُ وَنَلْعَبُ قُلْ أَبِاللَّهِ وَآيَاتِهِ وَرَسُولِهِ كُنْتُمْ تَسْتَهْزِئُونَ ﴿۶۵سوره التوبه ﴾  ( اگر (نسبت به اعمال ناهنجار و گفتار باطلشان) از آنان بازخواست کنی، قاطعانه می گویند: فقط شوخی وبازی کردیم! ای پیامبر بگو: آیا الله و آیات او را و پیغمبرش را تمسخر می کردید ؟!

وباز می فرماید : «لَا تَعْتَذِرُوا قَدْ كَفَرْتُمْ بَعْدَ إِيمَانِكُمْ إِنْ نَعْفُ عَنْ طَائِفَةٍ مِنْكُمْ نُعَذِّبْ طَائِفَةً بِأَنَّهُمْ كَانُوا مُجْرِمِينَ » ( سوره التوبه 66 ) (بگو: نسبت به اعمال و گفتارتان) عذرخواهی نکنید که ( عذرخواهی شما را پایه واساسی نیست)  یقیناً شما پس از ایمانتان کافر شدید؛ اگر از گروهی از شما (که تابع و دنباله رو بودید) درگذریم، گروه دیگر را (که سردمداران برنامه های منافقانه بودند) به سبب آنکه همواره (در جامعه اسلامی) دست به جرم و خطا می زدند، قطعاً عذاب می کنیم.

خواننده محترم !

پروردگار  با عظمت ما از ارتکاب  همچو خطا ها وبخصوص از مزاق وشوخی های  بیجا وبیمورد  در آمان داشته ، وبه آنعده از انسان های که احیانا همچو شوخی ها ومزاق ها  را ناخود اگاه  بزبان نموده باشد خواستار عفه وبخشش هستیم ، امید است همچوانسانها به دربار خداوند  توبه واستغفارنمایند .


ربنا تقبل منا انك انت سميع العليم. آمین