انعکاس هستی در هستی

رسول پویان هست وخواهدبودوژرفای شدن عریان کنید دانـش و انـدیـشـه و تحـقـیـق…

افغانستان؛ جایی که خطاهای راهبردی از مرزها عبور می‌کنند

ناهم‌زمانی تصمیم‌های سیاسی، رقابت قدرت‌ها و پیامدهای امنیتی در نظم…

فریتس هابر؛ دانشمندی میان نجات زندگی و صنعتی‌کردن مرگ

بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  مقدمه تاریخ علم، تاریخ پیشرفت‌های بزرگ انسانی است؛ اما در…

که سیاست نه کوئ، سیاست به درباندې کېږي!

نور محمد غفوري یادونه: دا مقاله د لومړي ځل لپاره د…

 تونل‌های زیرزمینی، دکترین دفاعی یا گسترش زیرساخت‌های پنهان؟

 نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و گسترش شبکه‌های زیرزمینی؛ پیامدهای منطقه‌ای و…

پوهاند محمد بشیر دودیال

د نړېوال او پښتو داستاني ادبیاتو په تړاو له پوهاند…

      اسرار هوش طبیعی یا خالق طبیعت

نوشته : کریم پوپل مورخ ۱۴ نوامبر ۲۰۲۶ مقالهٔ علمی ـ فلسفی…

۵. د سیاسي سیستم د غبرګون او اصلاح بهیر

نور محمد غفوری  (د لومړي څپرکي، سیاسي سیستم- شپږمه برخه) سیاسي سیستم…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (4)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...عشق و نفرت گاهی به…

د سیاسي سیستم د فعالیت څرنګوالی

نور محمد غفوری (پنځمه برخه) ۴.  د سیاسي سیستم (د سیاسي نظام)…

جهان در آستانهٔ سرنوشت ساز ترین و بی ثباتی بزرگ

 نویسنده: مهرالدین مشید  آیندهٔ انسان در گرو رقابت قدرت‌ها و بحران…

پَسیخانیان؛صدای «اصالت انسان»

علی میرفطروس اَسْتَعِنْ بِنَفْسِكَ الَّذِي لَا إِلٰه إِلَّا هُوَ از خویشتن یاری…

د سیاسي سیستم سرچينې او اداري وړتیا

نور محمد غفوری (د سیاسي سیستم په تیر پسې- څلورمه برخه) ۳.۴.…

!  (   K   ) چگونگی اتخاذ سیاست جنایی…

چکیده : استفاده از مواد مخدر تحت نام تابلیت (k )…

محمد اقبال محمدی

استاد "محمد اقبال محمدی" شاعر، ترانه‌سرا، هایکویست، دبیر بازنشسته و…

افغانستان؛ چهارراه قدرت و معادلات پنهان منطقه‌ای

از جغرافیای راهبردی تا کنترل حرکت، کریدورها و شبکه‌های نفوذ Wahidullah…

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌ های ازدست‌ رفته و توطئه‌های پی‌درپی

 نویسنده: مهرالدین مشید از کودتای داوود تا بازگشت طالبان؛ افغانستان در…

سیاسي سیستم– سیاسي فعالان او ډلې

نور محمد غفوری (دریمه برخه) ۳.۳ . سیاسي فعالان او ډلې سیاسي فعالان…

سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه

نور محمد غفوری د لومړي څپرکی: سیاسي سیستم(دوهمه برخه) ۳.  د سیاسي…

انسان؛ در جست‌وجوی خویشتن (3)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی ...انسان تنها موجودی نیست که…

«
»

افغان حکومت د بروکسل ناستې ته کومې لاسته راوړنې لري؟

ټاکل شوې په راتلونکو څو اونيو کې د ملي يووالي د حکومت مشران په لندن کې د بروکسل په کنفرانس کې ګډون وکړي. افغان حکومت بايد په ياد کنفرانس کې نړيوالو مرستندویه هيوادونو ته د هغه څه په اړه چې د ملي يووالي حکومت مشرانو ورسره ژمنه کړې وه؛ قناعت ورکړي تر څو په راتلونکې کې د نورو مرستو جلب و جذب ته زمينه برابره شي. د ملي يووالي د حکومت مشران بايد په ياد کنفرانس کې نړيوالو ته د کړيو ژمنو لکه د ټاکنيز نظام اصلاح، د هيواد د امنيت ښه والي، د هيواد د اقتصادي وضعيت ښه والي، له فساد سره د مبارزې او ښې حکومتولۍ ترسره کولو اړوند قناعت ورکړي څو نړيوال له افغانستان سره په راتلونکې کې هم همکار پاتې شي. خو پوښتنه دا ده چې حکومت څومره له افغان ولس او نړيوالو سره خپلې کړې ژمنې پوره کړې دي او په ياد کنفرانس کې به له کومو لاسته راوړنو سره ګډون وکړي؟

ښه حکومتولي

په هغو ژمنو کې چې حکومت له نړيوالو سره کړې وې تر ټولو مهم يې د کار اهل ته د کار سپارل او د خلکو لپاره د ښه حکومتي خدماتو وړاندې کول دي. دا په داسې حال کې ده چې اوس هم په وزارتونو کې په زرګونو پوستونه خالي پراته دي او بل طرف ته په ټول هيواد کې د بيکارۍ کچه اوج ته رسيدلې ده. د ښې حکومتولۍ په برخه کې هم د حکومت کار له صفر سره ضرب دی. حکومتي مشران په خپل منځي شخړو اخته و او له ولس او نړيوالو سره کړې ژمنې يې هيرې کړې وې. د ملي يووالي حکومت د جوړيدو راهيسې هيڅ کار تر اوسه د کار اهل ته نه دی سپارل شوی بلکې حکومت ځينې داسې کارونه کړي چې د حکومتولۍ په لمن يې تور داغ ايښی دی. ښه بيلګه يې د حکومت له دوه کلنې دورې وروسته د هيواد پلازمينې لپاره د ښاروال نه ټاکل او برعکس د هلمند لپاره دوه ښاروالان ټاکل يادولی شو.

د ملي يووالي د حکومت له جوړيدو راهيسي کابو دوه کاله تيريږي خو په دغه موده کې د ملي يووالي د حکومت شريکان په دې نه دي توانيدلي چې د هيواد پلازمينې لپاره د ښاروال په ټاکلو سلاح شي. خو بل پلو د حکومت په راس کې د واک د دوه جزيرو د شتون او د پنځوس ـ پنځوس سلنې واک ويش له امله د هلمند لپاره په يوه وخت دوه ښاروالان ټاکل کيږي. څه د پاسه پنځه مياشتې وړاندې رسنيو داسې راپورونه خپاره کړل چې ولسمشر اشرف غني د سیمه ییزو ارګانونو د خپلواکې ادارې په وړانديز د انجنیر مطیع الله بهیر په نوم یو کس د هلمند د ښاروال په توګه ټاکلی و . دغه راز اجرایه رییس د یوه مکتوب له لارې د سیمه ییزو ارګانونو خپلواکې ادارې ته سپارښتنه کړې وه چې د حسیب الله سلطاني په نوم کس د هلمند د ښاروال په توګه وګماري. دا د ملي يووالي د حکومت د ښه حکومتولۍ يوه بيلګه ده. قضاوت يې تاسې وکړئ.

له فساد سره مبارزه

د ملي يووالي حکومت مشرانو د افغان ولس تر څنګ نړيوالو ته هم ژمنه ورکړې وه چې په افغانستان کې به د فساد جرړې باسي خو له بده مرغه چې د نورو کلونو په پرتله د ملي يووالي د حکومت په دوه کلنه موده کې د فساد کچه لوړه شوې ده. د ملي يووالي د حکومت له فساد سره د مبارزې يوه بيلګه يې د کابل له ميلوني پوروړي خليل الله فيروزي سره د سمارټ سيټي ښارګوټي د تړون لاسليکول دي. خليل الله فيروزي هغه څوک و چې د محکمې له لوري د کابل بانک په ديوالو کې پړ او په پنځلس کاله بند محکوم شو. خو د ملي يووالي حکومت مشرانو ورسره لکه د يو ازاد شخص په شان د سمارټ سيټي ښارګوټي د بيارغاونې تړون لاسليک کړ. کله چې د حکومت ياد کار په پراخه کچه د خلکو له غبرګون سره مخ شو نو بیا ولسمشر اړ شو چې ياد تړون لغوه اعلان کړي. دا هم د ملي يووالي حکومت د فساد سره د مبارزې يوه بيلګه وه. قضاوت تاسې وکړئ.

ټاکنيز نظام اصلاح

د ملي يووالي د حکومت د جوړيدو په سياسي هوکړه ليک کې هم همدا خبره راغلې وه چې د ملي يووالي حکومت مشران به ټاکنيز کمیسيونونه اصلاح کوي. په همدې موخه د ولسمشر او اجرايه رياست تر منځ د ټاکنيزو کميسيونونو د اصلاح کميسيون د مشر او غړو په ټاکلو څو وارۍ ناندرۍ ترسره شوې. آن دا چې ولسمشر یو ځل شکريه بارکزۍ د دغې کميسيون مشره وټاکله خو د اجرايه رياست د مخالفت له وجې رد شوه او اوس هم د ټاکنيز نظام د اصلاح پر سر وخت ناوخت د ملي يووالي د حکومت د دواړو مشرانو تر منځ ناندرۍ رسنيزي کيږي.

د اقتصاد ښه کول

دواړو حکومتي مشرانو د ټاکنيزو کمپاينونو پر مهال له ولس سره ډیرې غوړې ژمنې کړې وې خو له بده مرغه چې د ملي يووالي حکومت د کاري مودې دوه کاله هم بشپړ شول خو د هيواد اقتصادي حالت د رکود پر لور روان دی. همدا اوس په ميلونونو د کار پر شرایطو برابر هيوادوال له بيکارۍ رنځيږي. د خلکو ورځنی ژوند ډیر په سختي پر مخ ځي، د بيکارۍ له وجې په ميلونونو افغانان له هيواده بهر وتښتيدل. او اوس چې له پاکستانه په زرګونو نور افغانان هيواد ته راستانه شول داسې انګيرل کيږي چې د بيکارۍ په کچه کې به لوړ والی راشي.

نو دا پورته يادې شوې بيلګې د ملي يووالي د حکومت هغه لاسته راوړنې دي چې د ملي يووالي د حکومت مشران يې  د بروکسل ناستې له ځانه سره وړي.

لیکنه : خوشحال آصفي