پیاوړی او نومیالی لیکوال

له (ډاکټر طارق رشاد) سره چې پیاوړی او نومیالی لیکوال،…

دموکراسی در بستر سرمایه‌داری؛ فرصت‌ها، محدودیت‌ها و تناقض‌ها

نویسنده: مهرالدین مشید  رابطه دموکراسی و سرمایه داری؛ از همگرایی تا…

افغانستان زخمی؛ نیازمند همدلی و همگرایی

نویسنده: مهرالدین مشید تنوع قومی و مدیریت آن در چارچوب هویت…

شکسپیر 

« آن ‌جا که انسان برای نخستین ‌بار خود را…

وحدت نیروهای مترقی در روشنی  اصول و بدون آن

وحدت، یکی از نیازهای اساسی و اجتناب‌ناپذیر نیروهای مترقی، ملی…

دین و دموکراسی؛ از سازگاری ها تا چالش ها

نویسنده: مهرالدین مشید پرسش سازگاری دین و دموکراسی یکی از مهم‌ترین…

سه‌ شعر کوتاه از لیلا طیبی

انسان کلام سبز ترحم، جاری از گلوی خدا بود.  از یاد برده…

شب

شب همین نزدیک‌هاست و  ستارگان  گیسویشان را بر صورت ماه افشانده‌اند، در سکوتی…

پیامد های منفی ،تثبیت رتبه نظامی در ساختار های کشفی…

مقدمه . خداوند ( ج) در قرآن کریم چنین می فرماید…

چند شعر کوتاه از لیلاطیبی

انسان کلام سبز ترحم، جاری از گلوی خدا بود.  از یاد برده…

افغانستان؛ سرزمین فرصت‌های از دست‌رفته

نویسنده: مهرالدین مشید از اصلاحات امان‌الله خان تا چالش‌های پس از…

بیست سال امریکا غرب و ناتو درین سرزمین بساط خون…

افغانستان از تنگناهای خونین و ویرانگر عبور داده شده و…

تمنای رهایی

رسول پویان تبسـم حال خـوش در خاطر دل می کند جاری ولی…

بیکس محمد قادر

استاد "بیکس محمد قادر" (بێکەس حەمە قادر) شاعر و نویسنده‌ی…

عشق بود آن !

امین الله مفکر امینی                        2026-22-!06 در ایــن دهری ِ مجاز مجوییـــد ومگویید…

اسلام‌گرایی؛ از رستاخیز ضد استعمار تا چالش افراطیت و امکان…

نویسنده: مهرالدین مشید مطالعه‌ای در اندیشه متفکران مسلمان و تجربه افغانستان،…

لرمانتوف نابغه سرکش ادبیات روسیه

برگردان. رحیم کاکایی «خانه من هر جا که آسمانی باشد، آنجاست...» مترجم: همپای…

افغانستان در چهار راۀ رقابت های ژیوپلیتیک و ا ستراتیژی…

نویسنده: مهرالدین مشید از عمق استراتژیک پاکستان و هند تا عمق…

جنگ های فناورانه وفکری در عصر جدید ، بررسی جایگاه…

مقدمه . إِنْ يَنْصُرْكُمُ اللَّهُ فَلا غالِبَ لَكُمْ وَ إِنْ يَخْذُلْكُمْ…

خطر متافیزیگ نادیده گرفته شد

Metaphisiker. آرام بختیاری فلسفه متافیزیک؛ رونق دین، اعتراض سکولاریسم.  نوع تفکر متافیزیکی در…

«
»

ماورای قدرت طالبانی- متعارف در عدم مشروعیت قدرت!

۱-منشاء و مبنا قدرت طالبانی را در کجا جستجو کرد- مدارس پاکستانی یا فقه حنفی؟

۲-جریان و تقسیم قدرت در رویکرد آن ها چیست؟

۳-چگونگی دو اصل تعدیل ناپذیری جامعه افغانی، واکنش بر کنش های استبدادی چیست؟

۴- جنسیت و فرا جنسیتی انسان از مبانی برابری و شهروند در حیطه جهانی یا شهروندی امروزی در افغانستان چیست؟

۵- چگونگی انتخاب یا انتصاب امیرالمومنین در گروه چیست؟

تتبین موضوع:

پاکستان ۱۹۴۷ و شرق ستیزی از مسیر افراطیت تا ۱۹۹۲ یکی از پدیدار شناسی گروه های نهضت های اسلامی بودند٬ که سیاست پسا ۲۰۰۱ طالبانی را٬ در جهت جنگ های نیابتی و پایداری عدم ثبات سیاسی جمهوری افغانستانی را٬ برجسته می کند٬ هرچند راه های حل همسایه داری کشوری در مطالعات بین دولی با سیر تحقیقی دست یافتنی است٬ ولی سنگ بنای تحقیق و پژوهش یا جان کلام دانشجوی علوم انسانی در کشور چنانی که خلاق باشد٬ ریشه نگرفته است٬ ولی گام های برداشته شده و امید بر ثمره آنست.

دید و نگاهی ابزاری به زنان٬ یا انسان جوهره عقل و روح همانا مظهر الهی را٬ به عنوانی انسان و فراجنستی مظهر الهی جستجو کرد و ثلث از دین اسلام از برکت وجودی موجودیت بی بی عایشه است.

قدرت طالبانی را نمی توان در فقه٬ فلاسفه و حتی در مبانی شورای حل و عقد هم جستجو کرد٬ زیرا اعضای آن شورای٬ در نمایندگی از مسلمین و به عقیده اهل سنت انتصابی بود از طرف رسول الله صلوات علیه٬ که انتخاب امیرالمومنین در این گروه حتی فارغ از برگزاری انتخابات٬ بین اعضای خودشان منتخب می شود٬ از اینجاست که می گویم: طالبان در سطح پاین فهم نادرست از دین و عدم سیاست مدرن و اعضای بلند پایه شان یا اعضای تصمیم گیرنده شان٬ منتخب از عناصر بیرونی است.

قابل یادآوریست٬ که این تتبین موضوع در روشن شدن عنوانی بود٬ و پاسخ سوالات فوق کار چندین کتب تحقیقی٬ مقالات و پایان نامه های تحقیقی… است. 

افغانستان و سیاست مدرن

۱- پدیدار شناسی مولفه های مردم سالاری در تطبیق ارزش های دورن جامعه ای افغانی چیست؟

۲- رسانه های آزاد فردی یا وسایل ارتباطی جمعی اینترنتی در سیر فکری مدرنیته افغانستان چگونه است؟

۳- فقه و قانون اساسی دو سنگ بنای فکری و عقیدتی- نقطه مشترک و تلفیقی و تضاد آنها چیست؟

۴- چرای بنای فکری در سیر عدم توسعه متوازن انسانی در افغانستان چیست؟

۵- چگونگی خرد و عقلانیت تا روحانیون و سمت گرای- در تنبین بنای های توسعه مدرن سکولار و جامعه معنوی چیست؟

تتبین موضوع:

سیاست مدرن یا فلسفه در مسیر دانشگاهی حقوق و علوم سیاسی نهفته است٬ و قدرت دانش را می توان در ثبات سیاسی حقوقی دید٬ که بنای فکری سیاست مدرن در غرق از پیمان وستافلی ۱۶۴۸ آغاز٬ به همرای انقلاب صنعتی٬ انقلاب کارگران و حقوق کار٬ انقلاب کبیر فرانسه٬ تاسیس ایالات متحده و سازمان ملل… از مبانی فکری لیبرالیسم در قرن هفده و سیاست مدرن٬ که اکنون شهروند در ستره جهانی یا انسان پسا مدرن٬ که أصلا در ساختار ناسیونالیسم نمی گنجد است.

ولی أفغانستان٬ در تطبیق به مبانی سیاست مدرن٬ همرا به تاریخ تهُی معنی و ننگ انسانیت الخصوص٬ اگر یک صده اخیر را مورد بررسی و سنجش قرار دهیم است. که دو تجاوز آمریکا و روسیه را نیز از همین منشأ و عقب ماندگی می توان مطالعه کرد.

دین و جایگاه حقیقی و جوهری حضوری آن٬ می توان جامعه را از آفت جنون یا جرایم ناشی از روانپژشکی نجات دهد٬ و عدم فهم آن جامعه قرون وسطایی است٬ هر روز ناقض ترین پدیده در برابر حقوق بنیادین بشر شود٬ از این جهت یافته های پژوهش و تحقیق که قدرت یا محرکه عناصری داخلی و بیرونی در مبانی تاسیسی جمهوریت است٬ نباید دست کم گرفت٬ و در شتاب آن٬ بسوی سعادت و سازندگی و مدرنیته گشود.

محمدآصف فقیری