از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

دستاوردهای خلاق چخوف، نویسنده برجسته رئالیست روسی 

برگردان. رحیم کاکایی پیشگفتار مترجم : رئالیسم بی‌رحمانه‌ی یک راوی غمگین  نویسنده ای…

لحاف مهربان کودکی

ساجده میلاد من به گذشته می اندیشم  من شب ها  در آغوش سبز…

نقش زنان مسلمان در جامعه اسلامی !

مقدمه . بی گمان یکی از مهم ترین مباحث در تبیین…

بدخشان؛ گره کور و پاشنه آشیل حاکمیت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید بدخشان؛ جرقه های بحران و احتمال خیزش تازه…

شیرۀ جان

رسول پویان شیرۀ جان ازدو چشم خون چکانم می چکد لـؤلــؤی لالا…

            و حدت خواهی 

در عاشقی ،  عشق   نمایی   نمیکنم گنج  ی  محبتیم…

«
»

مسایل تاریخی

۱۰ نبرد مهم، اما فراموش شده تاریخ که نقش بسیار بزرگی در شکل گیری دنیای مدرن داشتند

از زمانی که انسان‌ها وجود داشته اند، جنگ نیز وجود داشته است. چه به خاطر تفاوت‌های فرهنگی، توسعه طلبی، و چه به دلایل دیگر، جنگ‌ها باعث خلق امپراطوری‌های جدیدی شده، دیگر امپراطوری‌ها را نابود کرده، رهبران را متحد کرده، و مسیر تاریخ را تغییر داده اند. اما در حالی که همه ما در مورد جنگ‌های…

بیشتر بخوانید

لنین، انسانی برای همه دوران‌ها

مجله هفته اودت دیاز فومو، خبرنگار خبرگزاری کوبا در روسیه همچنان صد سال پس از مرگش، او برای بسیاری از مورخان بین‌المللی یکی از برجسته‌ترین و تأثیرگذارترین مردان قرن بیستم است، به لطف تحلیل و شناخت قوانین امپریالیسم که به عنوان بالاترین مرحله سرمایه‌داری. درک لنین از ماهیت و هدف دولت نیز خواندنی است، زیرا…

بیشتر بخوانید

فرقۀ استقلال و تجدد

قاسم آسمایی فرقۀ استقلال و تجدد چه وقت، در کجا، توسط کی؜ ها ایجاد و اعضای آن بعد از سقوط دولت امانیه چه سرنوشتی داشتند؟ «مرامنامۀ اساسیۀ فرقه استقلال و تجدد» به تاریخ 30 سنبله 1307 توسط «مطبعه شرکت رفیق» در سه صفحه و 11 ماده چاپ شده است. در این سند آمده است که:…

بیشتر بخوانید

                             ششم جدی پاسخ دندان شکن تاریخ 

شام شش جدی ازتوروشن گردید  پیروزی توشکست د شمن گردید  این  پاسخ  دندان شکن  تاریخی ثبت خاطرات عشق میهن گردید جنگهای خونین فراری یون افغانستان دروجود گروپهای جنگی وجهادی ساخت پاکستان برضد دولت جمهوری محمد داوودخان به سرکرده گی گلبد ین  ،ربانی ،سیاف ، مسعود ، محمد نبی ودیگران از یکسو وهمچنان ظلم وستم باند…

بیشتر بخوانید

     ببرک کارمل   شخصیتی که یک قرن پیش از عصر خود زنده گی کرد 

رفتی وراه مکتب فرهنگ تو بجاست نام تو جاودانی و بر قلب توده هاست ستاره یی که در سپیده دم ۱۹۲۹ ترسایی در آسمان جنبش ترقیخواهی افغانستان درخشید و در پرتو تابشهای ناب وجاودانه آن بزرگترین مکتب انسانیت درصدرجنبش ترقیخواهی افغانستان بنیاد گردید وبراساس آن نظم وفرهنگ نوین انسانیت وسکان قدرت ورهبریت  توده های سرآسری…

بیشتر بخوانید

لنین امروز

امیر سیمائو صدر، جامعه‌شناس و دانشمند سیاسی برزیلی لبنانی الاصل، دکترای علوم سیاسی، معروف به متفکر مارکسیست. ا. م. شیری: به‌مناسبت صد و ششمین سالگشت انقلاب دوران‌ساز اکتبر فعلیت ایده‌های مارکس غیرقابل انکار است. امروزه تحلیل او از سرمایه‌داری بیش از هر زمان دیگری فعلیت دارد. طبق تعریف دقیق گئورگی لوکاچ (۱۸۸۵-۱۹۷۱، نظریه‌پرداز مجارستانی مارکسیسم،…

بیشتر بخوانید

داکتر نجیب ؜الله رییس جمهور افغانستان چگونه از دفتر ملل؜ متحد بیرون کشیده شد و به قتل رسید؟

بی؜ شک و شبه 27 سپتمبر 1996 یکی از روزهای سیاه در تاریخ معاصر افغانستان است. در صبحدم آن روز داکتر نجیب؜ الله و برادرش احمدزی به شکل بسیار فجیعانه و خلاف همه نورم های اسلامی و افغانی به قتل رسیده و سپس اجساد آنها در چهارراهی آریانا در جوار تعمیر ریاست جمهوری (ارگ) آویخته…

بیشتر بخوانید

پرتاب بم دوم از آشیانه‌ی کتاب انفجار مهیب بم‌سنان

خاطرات من؛ محمدعثمان نجيب  این بار آقای عبدالوکیل وزیر خارجه: آگاهان سره سازی های نوشتاری تاریخی می‌دانند که مکمل‌ها، برجسته‌گی ها و تسلسل منطقی روایات برای راست‌نمایی گفتار ها و خاطره‌نگاری ها بسیار مهم اند.‌به ویژه که مقامی یا شخصیت مطرحی بخواهد، داشته های حقیقی در انبار حافظه را روایت کند. عنصری که در بیش‌ترین…

بیشتر بخوانید

تاچ فقید ، آزادیخواه بزرگ را گرامی میداریم  

میرعبدالواحد سادات در ادامه گرامیداشت از پدران  معنوی ما ، امروز به بهانه شصتمین سالروز خاموشی شمع زندگانی  یکی از تاجداران سلطان قلوب مردم دانا ، از شادروان براتعلی تاچ ، تبجیل میداریم که همچنان یکی از :  پدران حقوق مدرن و معاصر أفغانستان  و بانی حقوق تجارت  در کشور ما می باشد .  مبرهن…

بیشتر بخوانید

جمهوری و یا جمهوریت

 میرعبدالواحد سادات روز ( ۲۶ ) سرطان امسال درست نیم قرن از سقوط رژیم کهن سال پادشاهی و حکمروایی دهساله   و نه چهل ساله (در سی سال اول و عمدتأ در دو دهه اول قدرت واقعی بدست صدراعظمان وقت : هاشم خان ، شاه محمود خان و محمد داود بود ) آخرین شاه افغانستان میگذرد…

بیشتر بخوانید

           کودتای سیاه با ارتش سرخ 

هر طرح وتصمیم یک حزب سیاسی ترقی خواه عدالت پسند مطابق به اصول واهداف تعین شده درجلسه ی رسمی حزبی بادر نظرداشت خطوط اساسی ومرامی حزب وحضورداشت جمع نماینده گان «انتخابی »اعضا  به اتفاق ویا اکثریت آرای شرکت کننده گان بطور آزادانه ودموکراتیک بتصویب رسیده وکسب مشروعیت میکند. ولی اینبار *در روز چهارده ثور ۱۳۶۵…

بیشتر بخوانید

        مادر معنوی ملت  داکتر اناهیتا راتبزاد  

درمقدمه  مقام ومنزلت مادر عالیترین جایگاهی است که اگر تمام درختان جهان قلم وابحار جهان رنگ نوشتن وکوه ها کاغذ گردد هنوز هم به نگارش اوصاف گرامی وعالیقدر مادر کفایت نمیکند. برحق که مادر بذات خود مظهر هستی وآفرینش ومهمترین منبع ایجاد وخلقت بشر بوده که با مهرش انسان وجامعه را می آفریند .  مادر…

بیشتر بخوانید

پیشینه و علت مسکن گزین سازی

پشتونهادر صفحات شمال کشور به اثر تغیرات انقلابی و تاسیس حکومتهای سوسیالیستی در اسیای میانه ، از سال ۱۹۲۰ تا اغاز سال ۱۹۳۰ حدود نیم ملیون ازبیک ، تاجک ، ترکمن ، قرغز و قزاق در انطرف دریای امو غرض کوچیدن به افغانستان تجمع نموده بودند . امیر عالم خان در ان زمان به کابل…

بیشتر بخوانید

ببرک کارمل  موسس ومعمار فرهنگ نوین سیاسی افغانستان

خورشید کلام رهبرم  تا بان  باد نامش بجهان همیشه جاویدان باد افراشته باد پرچم  گلگون  وطن فرهنگ نوین نوید هرانسان  باد نیمه اول قرن بیستم مصادف است با طلوع خورشید ی که با نام وهویت تاریخی زنده یاد ببرک کارمل درسپیده دم آفاق سیاسی افغانستان درخشید . ببرک کارمل از همان آغاز دوران کودکی با…

بیشتر بخوانید