دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

https://www.youtube.com/watch?v=2d326hWQtcQ&t=12s دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

از فرسایش دولت تا سرایت جنگ: زنجیرهٔ راهبردی بحران در…

Wahidullah Noorzai | Former Senior ANCOP/ANP Officer | Military and…

د سیستمونو ډولونه

نور محمد غفوری د سیستمونو د وېش عمده معیارونه سریزه په تېرو دوو…

سکوت پشتون‌ها در برابر طالبان؛ آتشی زیر خاکستر

 نویسنده: مهرالدین مشید تحلیلی دربارهٔ سکوت سیاسی، نارضایتی اجتماعی و امکان…

کابل چه زمانی می‌تواند ۹۹ درصد آب مورد نیاز خود…

نوشته : کریم پوپل مورخ ۲عقرب ۲۰۲۶ ** پیشنهاد کریم پوپل به…

ژورنالیست یا میکروفونِ خاموش؟

ژورنالیست واقعی نه سخنگوی قدرت، بلکه صدای مردم است؛ کسی…

فوتوریسم ادبی؛ میان توفان انقلاب و هورای فاشیسم

Futurism.   آرام بختیاری فوتوریسم؛ جنبشی ادبی هنری، آینده گرا اعتراضی، و شورشی…

انسان؛ در جست ‌وجوی خویشتن (1)

تهیه و تدوین : فرشید یاسائی پیشگفتار : انسان از نخستین…

انوره دو بالزاک

هغه د (۱۹)مې پېړۍ د فرانسوي ادبیاتو د مخکښانو په…

سیستم څنګه کار کوي؟

نور محمد غفوری د سیستم د فعالیت څرنګوالی - دوهمه برخه سریزه په…

طالبان، تی‌تی‌پی و چرخش به سوی هند؛ رمز یک رقابت…

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از پرسش‌های مهم و پیچیده در تحولات…

میدان، فشار و خطای پیروزی: چه زمانی هزینه به قدرت…

Wahidullah Noorzai | Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) تز مقاله در منازعات…

سیستم څه ته وایي؟

نور محمد غفوری سریزه سیستم (System) د انسان د ژوند، طبیعت، ټولنې،…

آیا زمان همگرایی نیروهای سیاسی افغانستان فرا نرسیده است؟

 نویسنده: مهرالدین مشید از راست و چپ تا طالبان؛ ضرورت توافق…

آته ایسم؛ ضرورت انقلاب و روشنگری است؟

Atheism: خدا ناوری  آرام بختیاری 2600 سال بحث و جدل خونین؛ آته…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواریهای عصر ساسانی

(بخش۳)،علی میرفطروس -«من فرزندِ جامم؛ از آن شیر می‌نوشم  و تا روز رستاخیز،…

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

زورا سورونبایوا  شاعر، نویسنده و نمایشنامه‌نویس قرقیزی شوروی

برگردان. رحیم کاکایی زورا سورونبایوا  نخستین نویسنده زن در قیرقیزستان شوروی،…

افغانستان؛ وقتی دخالت خارجی سرنوشت یک انقلاب را تغییر داد

https://www.youtube.com/watch?v=cX5Rlj8weaA از ورود شوروی تا فاجعه نجیب‌الله؛ چه بر سر افغانستان…

خاطرات امین الله مفکر

خاطرات اینجانت امین الله مفکر امینی شاعر و نویسنده درچـــاربــــــخش مختصرا…

«
»

گزیده مقالات

۱۱ سپتامبر جهان را تغییر داد؛ زندگی من را نیز تغییر داد

از صبحی که آمریکا را تغییر داد تا میدان‌های افغانستان؛ و درس‌هایی که با خود به خانه آوردم نوشته وحیدالله نورزی افسر ارشد نظامی سابق | استراتژیست میدانی و تحلیل‌گر امنیتی منطقه من در ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ در نیویورک نبودم. در واشنگتن هم نبودم؛ جایی که ساختمان پنتاگون هدف حمله قرار گرفت. در هیچ‌یک از…

بیشتر بخوانید

 اسلام سیاسی؛ از اصلاح دینی تا ایدئولوژی قدرت

 نویسنده: مهرالدین مشید اسلام سیاسی یکی از مهم‌ترین پدیده‌های فکری و سیاسی جهان اسلام در سده بیستم است. این جریان در شرایطی شکل گرفت که جهان اسلام با فروپاشی امپراتوری عثمانی، استعمار اروپایی، شکست‌های نظامی، عقب‌ماندگی اقتصادی، استبداد سیاسی، بحران هویت، نفوذ اندیشه های سوسیالیستی و مارکسیستی و رویارویی با مدرنیته مواجه بود. بنابراین، اسلام…

بیشتر بخوانید

وقتی عقل به راز و نیاز رسید

Wahidullah Noorzai — Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist | Security & Strategic Affairs Analyst روایتی از جنگ، ایمان، پرسش، مسئولیت و خلوت انسان با خدا گاهی یک سؤال در کودکی شکل می‌گیرد، اما پاسخ آن شاید ده‌ها سال بعد و در سخت‌ترین لحظه زندگی ظاهر شود. برای من یکی از آن سؤال‌ها این…

بیشتر بخوانید

۲۰۲۱؛ افغانستان چگونه به نقطه عطف شکست غرب تبدیل شد؟

سقوط یک نظام، پایان یک جنگ یا آغاز یک نظم منطقه‌ای جدید؟ Wahidullah Noorzai Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist | Security & Geopolitical Analyst Afghanistan and Regional Security Affairs سال ۲۰۲۱ برای افغانستان فقط سال تغییر حکومت نبود؛ سالی بود که یک نظام سیاسی فروپاشید، یک جنگ بیست‌ساله به پایان رسید و هم‌زمان،…

بیشتر بخوانید

 از بیست سال جمهوریت قلابی تا پنج سال امارت استبدادی طالبان

 نویسنده: مهرالدین مشید مردم افغانستان پس از سرنگونی دور نخست حاکمیت طالبان، توانستند در پرتو توافق بن، سپری‌کردن دوره‌های حکومت موقت و انتقالی، تصویب قانون اساسی و برگزاری انتخابات، به نظامی تحت عنوان «جمهوریت» دست یابند. از این منظر، می‌توان گفت جمهوریت ودیعه‌ای بود که با کمک‌های نظامی، مالی و سیاسی جامعه جهانی در افغانستان…

بیشتر بخوانید

افغانستان؛ قلب آسیا — سرزمینی که دردش از مرزهایش عبور می‌کند

Wahidullah Noorzai — Former Senior ANP/ANCOP Officer | Strategic & Security Analyst وقتی اقبال لاهوری افغانستان را «قلب آسیا» نامید، شاید این تعبیر در نگاه نخست بیشتر یک استعاره شاعرانه به نظر برسد؛ اما اگر افغانستان را نه فقط روی نقشه، بلکه در شبکه پیچیده‌ای از جغرافیا، تاریخ، امنیت، تجارت، آب، انرژی، مهاجرت و روابط…

بیشتر بخوانید

افغانستان؛ سرزمینی میان جغرافیا و تاریخ

چرا راه‌ها همیشه سرنوشت ما را تعیین کرده‌اند؟ گاهی برای فهم یک کشور، لازم نیست از پایتخت آن شروع کنیم. کافی است یک جاده را دنبال کنیم. جاده‌ای که از میان شهرها و روستاها عبور می‌کند، از کنار بازارها می‌گذرد، کامیون‌ها را به مرز می‌رساند، خانواده‌ها را به یکدیگر متصل می‌کند و در عین حال…

بیشتر بخوانید

وقتی دین و فلسفه به ایدئولوژی بدل می‌شوند

 نویسنده: مهرالدین مشید ایدئولوژیک شدن دین و فلسفه؛ آغاز فاجعه دین و فلسفه، در بنیاد خود، دو کوشش بزرگ انسانی برای پاسخ‌گویی به پرسش‌های اساسی درباره حقیقت، انسان، اخلاق، معنا و زندگی‌اند. دین بیشتر بر ایمان، وحی، معنویت و نسبت انسان با امر قدسی تکیه دارد و فلسفه بر پرسش، استدلال، نقد و جست‌وجوی عقلانی…

بیشتر بخوانید

افغانستان؛ کشوری که توسعه در آن چند بار متوقف شد

نگاهی تاریخی و فرهنگی به «آغازهای ناتمام»، از دولت‌سازی تا امنیت و زندگی روزمره افغانستان را نمی‌توان فقط با واژه‌هایی مانند جنگ، فقر، مداخله خارجی یا عقب‌ماندگی توضیح داد. پشت هر یک از این واژه‌ها، تاریخی طولانی از تلاش، شکست، بازسازی، امید و دوباره آغاز کردن وجود دارد. شاید یکی از پرسش‌های اساسی درباره افغانستان…

بیشتر بخوانید

از افغانستان تا هرمز؛ وقتی بحران‌های منطقه به یک زنجیره امنیتی تبدیل می‌شوند

وحیدالله نورزی Wahidullah Noorzai Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist | Security Analyst تجربه میدانی و نگاهی راهبردی به بحران مسیرها، امنیت منطقه‌ای و آینده افغانستان بحران‌های منطقه‌ای معمولاً از یک نقطه آغاز می‌شوند، اما در جهان امروز به ندرت در همان نقطه باقی می‌مانند. یک درگیری در خلیج فارس می‌تواند قیمت انرژی را…

بیشتر بخوانید

 افغانستان در بن‌بست پیچیده؛ روزنه‌های امید برای گشایش

 نویسنده: مهرالدین مشید قومی‌سازی جنگ؛ ترفند طالبان برای بقای انحصار قدرت  این پرسش، دغدغه فکری هر شهروند افغانستان است که با توجه به حکومت انحصاری، استبدادی و انعطاف‌ناپذیر طالبان و نیز اختلاف‌ها و پراکندگی میان مخالفان آنان، سرنوشت افغانستان و مردم آن را چگونه می‌توان پیش‌بینی کرد و تا چه اندازه می‌توان به شکستن بن‌بست…

بیشتر بخوانید

مکثی بر طرح «ضرورت عقلانیت سیاسی، واقعبینی و گفتگوی سیاسی»

نوشته از بصیر دهزاد برای اولین بار است که ، بعد از پنج سال حاکمیت طالبان یک فیگور سیاسی طالبان از ضرورت عقلانیت، واقع بینی و گفتگوی سیاسی سخن میزند. ولی وی از این عقلانیت ، واقعبینی و شرایط یک گفتگوی سیاسی توضیحات نداده است. انس حقانی، عضو بلند پایه امارت اسلامی، بر «ضرورت عقلانیت،…

بیشتر بخوانید

فراتر از فروپاشی: چرا دولت‌ها پیش از سقوط، از درون ضعیف می‌شوند؟

تحلیلی نهادی از افغانستان و منطق سرایت بحران در منطقه وحیدالله نورزی Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field-Informed Security & Strategic Analyst فروپاشی دولت‌ها معمولاً در روز سقوط آغاز نمی‌شود. آنچه در یک روز به شکل سقوط یک پایتخت، فرار یک مقام یا فروپاشی یک ساختار امنیتی دیده می‌شود، اغلب نتیجه فرایندی طولانی‌تر است؛ فرایندی…

بیشتر بخوانید

افغانستان پس از پنج سال طالبان؛ ثبات واقعی یا آرامش پیش از یک بحران تازه؟

وحیدالله نورزی افسر ارشد نظامی سابق، استراتژیست میدانی و تحلیل‌گر امنیتی منطقه Strategic Affairs • Geopolitics • Afghanistan & Regional Security پنج سال پس از بازگشت طالبان به قدرت، افغانستان وارد مرحله‌ای متفاوت از تاریخ معاصر خود شده است. جنگ گسترده‌ای که سال‌ها کشور را درگیر کرده بود فروکش کرده، طالبان کنترل سرزمینی خود را…

بیشتر بخوانید

افغانستان؛ تشنه رهبران آگاه و مدیران صادق، نه غارتگران قدرت

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان به رهبران آگاه و مدیران صادق و وطن‌دوست نیاز دارد؛ هرچند مردم افغانستان، بار گرانسنگ نبود چنین رهبری را نه تنها امروز، بلکه از قرن‌ها بدین‌سو بر شانه‌های خود حمل کرده‌اند؛ اما صدها دریغ و درد که مردم افغانستان  در پنج دهه اخیر، با وجود تحولات شتاب‌زده، کمتر فرصت تجربه رهبری‌ای…

بیشتر بخوانید