زنان وجهاد سیاسی علیه ظلم واستبداد

مقدمه  از دید قرآن کریم وسنت نبوی ، زنان دارای شآن…

خیزش زنان هرات؛ آزمون مردانگی فراقومی  و تجلی همبستگی ملی

نویسنده: مهرالدین مشید هتک حرمت به زنان هرات؛ پرده از سیمای…

         چه باید کرد 

چه  با ید  کرد  ها  بسیا  ر گشته  از ینکه  راه …

باسط محمد غریب

آقای "باسط محمد غریب" (به کُردی: باست حەمە غەریب) شاعر…

طالبان نماد خشونت، تبعیض و سرکوب علیه زنان و دختران

شباهنگ راد یکی از مهم‌ترین روایت‌ها در تبیین پدیدهٔ طالبان این…

دیار حلبچه‌ای

شاعر کُرد زبان "دیار حلبچه‌ای" (به کُردی: دیار هه‌له‌بجه‌یی) با…

ایدئولوژی ستیزان؛ خود ایدئولوژی گرایند

ideologie . آرام بختیاری ایدئولوژی انسانی؛ ضروری، مفید و رهایی بخش است.  ایدئولوژی؛…

 پری قره‌داغی

بانو "پری قره‌داغی" (به کُردی: پەری قەرەداخی) شاعر معاصر کُرد،…

از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

«
»

8 مارچ روز همبسته‌گی مبارزاتی زنان سراسر جهان! 

“روز جهانی زن”، یکی از دست‌آوردهای مبارزات زنان کارگر است که در اوائل قرن بیستم مطرح گردیده است.

اما مبارزات سازمان‌یافته‌ی زنان کارگر برای شرائط کاری به‌تر، دست‌مزد بیش‌تر و ساعات کاری کوتاه‌تر در قرن نوزدهم آغاز می‌گردد.

1848

Afbeelding met tekst, persoon, oud, wit

Automatisch gegenereerde beschrijving

“الیزابت کیدی استنتون” Elizabeth Cady Stanton، “لوکریشیا مات” Lucretia Mott، “مری مک‌کلینتوک” Mary M’Clintock، “مارتا کافین رایت” Martha Coffin Wright و “جین هانت”  Jane Hunt اولین کنوانسیون حقوق زنان، “کنوانسیون سنکا فالز” Seneca Falls Convention را با حضور بیش از سه‌صد نفر از ۱۹ تا ۲۰ جولای در کلیسای کوچک “وسلین” Wesleyan در شهر “سنکا فالز” Seneca Falls ایالت “نیویورک” New York آمریکا برگزار می‌کنند. شرکت‌کننده‌گان در این گردهم‌آئی با صدور اعلامیه‌ای خواستار حقوق مدنی، اجتماعی، سیاسی و مذهبی برای زنان می‌شوند.

الیزابت کیدی استنتون

1857

در ۸ مارچ زنان کارگر نساجی در سمت شرقی شهر “نیویورک” New York آمریکا به خیابان‌ها می‌آیند تا علیه روزکاری ۱۲ ساعته، دست‌مزد پائین و شرائط بد کاری اعتراض بکنند.

1901

“آلتا یاکوبس”  از زنان مبارز هلند،

در ۱۸ مه جلسه‌ی انجمن‌های مختلف

 زنان در شهر “آمستردام” Amsterdam 

پایتخت هلند را رهبری می‌کند

 و در آن‌جا پیش‌نهاد می‌کند که

 ۱۸ مه روز بین‌المللی زنان محسوب گردد.

آلتا یاکوبس

۱۹۰۸

در ۸ مارچ بیش از 15 هزار نفر زن که اکثرن کارگران نساجی هستند، برای دست‌مزد بیش‌تر، ساعات کاری کوتاه‌تر، شرائط کاری به‌تر، حق رای زنان و لغو کار کودکان در شهر “نیویورک” New York آمریکا تظاهرات می‌کنند.

1909

به پیش‌نهاد حزب سوسیالیست آمریکا، آخرین یک‌شنبه‌ی ماه فبروری به عنوان روز ملی زن تعیین می‌گردد و اولین روز ملی زن در آمریکا در ۲۸ فبروری جشن گرفته می‌شود.

1910

در ۲۷ اگست، دومین کنفرانس بین‌المللی زنان سوسیالیست در شهر “کپنهاگ” Kopenhagen، پایتخت دانمارک، با حضور ۱۰۰ نماینده از ۱۷ کشور جهان، به پیش‌نهاد “کلارا زتکین” Clara Zetkin از زنان مبارز آلمان، اعلام می‌کند که یک روز در سال باید به عنوان روز جهانی زنان تعیین گردد.

“کلارا زتکین” هم‌چنین خواستار شرکت مردان در مبارزه برای حقوق زنان می‌شود.

  کلارا زتکین

1911

اولین روز جهانی زن در ۱۹ مارچ به یاد انقلاب ۱۸۴۸ و “کمون پاریس” برگزار می‌شود. در این روز میلیون‌ها نفر از زنان کشورهای آلمان، اتریش، دانمارک، سوئیس و آمریکا به خیابان‌ها آمده و خواستار حقوق برابر میان زنان و مردان می‌شوند.

1912

در ۱۲ می، روز جهانی زن برای اولین بار در هلند جشن گرفته می‌شود.

در سال‌های بعد، روز جهانی زن در روزهای مختلف در ماه مارچ و هم‌چنین یک بار در ماه اپریل برگزار می‌شود. تاریخ‌ها توسط کنفرانس زنان سوسیالیست تعیین می‌گردد.

1917

در ۸ مارس زنان در شهر “پتروگراد” Petrograd روسیه به خیابان‌ها می‌آیند.

زنان کارگران و زنان سربازان خواستار “نان برای فرزندان ما” و “بازگشت مردان ما از جبهه” می‌شوند.

این اعتصابات آغاز انقلاب فبروری بود.

1921

به یاد وقایع سال ۱۹۱۷ در روسیه، دبیرخانه‌ی زنان سومین بین‌الملل کمونیستی، تاریخ ثابتی را برای روز جهانی زن انتخاب می‌کند: ۸ مارچ!

1969

برای نخستین بار روز جهانی زن در افغانستان گرامی داشته می‌شود.

در اولین کنفرانس “سازمان دموکراتیک زنان افغانستان” که در روز دوشنبه ۸ مارچ به مناسبت تجلیل از روز زن برگزار می‌گردد، داکتر اناهیتا راتب‌زاد با ارائه‌ی تاریخ‌چه‌ی روز زن، اولین کسی است که روز زن را به مردم افغانستان معرفی می‌کند.

داکتر اناهیتا راتب‌زاد

1975

در طول این سال که سال جهانی زن نامیده می‌شد، سازمان ملل متحد روز ۸ مارچ را به عنوان روز جهانی زن به رسمیت می‌شناسد.

هر ساله میلیون‌ها زن در سراسر جهان در تظاهرات و تجمعات ۸ مارچ شرکت می‌کنند.

زنده‌باد یاد داکتر اناهیتا راتب‌زاد که منحیث اولین زن افغان با جسارت تمام پا به عرصه‌ی مبارزه‌ی سازمان‌یافته می‌گذارد و به جلب و جذب زنان افغانستان به صحنه‌ی مبارزه همت می‌گمارد. زن مبارزی که معتقد بود حل مسئله‌ی زنان، بدون پیش‌قدم شدن خود زنان و بدون شرکت فعال خود زنان امکان‌پذیر نیست.

گسترده‌باد مبارزات حق طلبانه‌ی زنان افغانستان!

گرامی‌باد 8 مارچ روز همبسته‌گی بین‌المللی زنان کارگر و زحمت‌کش جهان!

دوکتور فهیمه پوپل

5 مارچ 2021