مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

دستاوردهای خلاق چخوف، نویسنده برجسته رئالیست روسی 

برگردان. رحیم کاکایی پیشگفتار مترجم : رئالیسم بی‌رحمانه‌ی یک راوی غمگین  نویسنده ای…

لحاف مهربان کودکی

ساجده میلاد من به گذشته می اندیشم  من شب ها  در آغوش سبز…

نقش زنان مسلمان در جامعه اسلامی !

مقدمه . بی گمان یکی از مهم ترین مباحث در تبیین…

بدخشان؛ گره کور و پاشنه آشیل حاکمیت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید بدخشان؛ جرقه های بحران و احتمال خیزش تازه…

شیرۀ جان

رسول پویان شیرۀ جان ازدو چشم خون چکانم می چکد لـؤلــؤی لالا…

            و حدت خواهی 

در عاشقی ،  عشق   نمایی   نمیکنم گنج  ی  محبتیم…

فیلسوفان یهودی تبار؛ آته ایسم ناتمام،سوسیالیسم احساسی

Hermann Cohen (1842- 1918 ) آرام بختیاری هرمان کوهن؛ میان کانت و…

حماسه هایی که به بهای خیانت نخبگان به سوگواره تبدیل…

نویسنده: مهرالدین مشید روایت تراژدی ملتی که بهای جاه‌طلبی نخبگان را…

د دموکراسۍ د ناکامو تجربو انتقادي ارزونه

نور محمد غفوری سریزه  د تحمیلي جمهوریت او تقلبی دموکراسۍ تجربې موږ ته…

حکمت چیست؟

برهان الدین « سعیدی» حکمت دنیا فـزاید ظن و شک ــ …

این خون کسی ریخته یا می سرخ است یا توت…

نویسنده: جمشید کوهستانی    نظامی سابق فرستنده: محمد عثمان نجیب  ##########################نوتبرعلاوه شعر حضرت سعدی لکه…

افغانستان در تنگنای بن بست؛ انحصار طالبان و پراکنده گی…

نویسنده: مهرالدین مشید روایت یک بن بست تاریخی؛ قدرت یک دست…

«
»

پریشانه ولولې

لیکنه : سمیع الدین افغاني

۳-۳-۲۰۱۷ م۰کال

پریشانه ولولې   د ارواښاد خیال محمد کټوازي صیب هـغه  شعري ټولګه ده چې په( ۱۳۸۳) لمریز کال کې دمیوندخپرندویه  ټولنې له خوا د چاپه راوتلې ده۰

نوموړې  شعري ټولګه چې شاو خــوا ( ۱۱۲)  قطعه اشعارو ته په ( ۱۱۷) مخونو کې  ځای ورکړل شوی په مختلفو فورمونو کې  لکه حماسي د مینې او محبت ، غزل لنډۍ ،څـــلوریزې  ،لوبې  ،بګتۍ او نظمونو په ډول راوستل شوي چې یو شمیریې د (رڼا بهیر )تر سرلیک د کتوازي صیب دلمړنۍ شعري ټولګې څخه چې په (۱۳۸۵) ه ش کې دچاپه راوتلې ده را نقل شوي  او څـــه یې بیا  د څرخي پله زندان  د وختونو خاطرې او څه نور یې بیا په مهاجرت او جلا وطني کې لیکل شوي اشعار دي چې دپریشانه ولولود شعري مجموعې محتوا یي جوړه کړې ده ۰

د پریشانه ولولې په هکله اروا ښادخیال محمد کټوازی صیب په خپلو یاد داشتونو کې لیکي چې پدغه شعري ټولګه کې ډیری هغه شعرونه راوستل شوي کوم چې د( ۱۹۹۸) میلادي کال دجـــولای دمیاشتې نه شروع بیا د همدې کال تر پایه پورې لیکل شوي دی ۰

د خیال محمد کټوازي صیب په هکله:

اروا ښاد خیال محمد کټوازی د عبدالغفارځوی په کال (۱۳۲۹) ه ش کال د پکتیکا ولایت د مرکز د ښرنې د ملکانو پـــه کلي کې زیږیدلی،لمړنۍ زده کړې یې دښرنې دعلي بابا په لیسه کې نورې زدکړې یې د رحمان بابااو لوړ تحصیلات یې د کابل پــوهنتون د ادبیاتوپوهنځۍ د ژوورنالیزم په څانګه کې سرته رسولي دي۰

شاعر، ژورنالست. لیکوال او د اطلاعاتو او کلتور پخوانی وزیر خیال محمد کټوازی صیب هغه علمي ادبي او سیاسي شخصیت ، د ټینګ عزم  او قوي ارادې لرونکی ادیب ،شاعر او لیکوال وه چې په پوره متانت ،عزم او ارادې سره د خپل سپیڅلي ارمان په لور روان  او  پدې لار کې بې له شکه هر ډول مبارزې اوسر ښندنې  ته چمتو وه چې  د بیلګې په توګه  د قرباني ترسر لیک د احساسه ډک شعر ته یې د دوستانو پام را ګرځوم:

قرباني  

په غبرګو ځولنو کې د اختیارسره درځم

ستاغیږې تــه مرګیه د ایثار سره درځم

 

نوبت ته دې ولاړ یمه د نیل حریصه روده

لږ صبر راته وکــړه د سینګار سره درځم

 

زما د زړه د کومې د منصور اروا ته وایه

مزار ته دې په غاړه کې د دار سره درځم

 

د حق ادا کول خو قرباني د ځواني غواړي

ارمانه صدقې تـــه له مزار سره درځـــم

 

پیرو د پروانې ته د اورونو لمبې څه دي

د مینې ازمویښت ته له انګار سره درځم

 

خزان مې په ګلزارد اروزګانو باندې راغی

فریاد تـــه به مـــاتمه د بهار سره درځم

 

پیالې مې پورته کړي د وطن دعشق له میو

د سر پـــه پیمانه کـې د خمار سره درځم

 

ستا توره او قلـــم مې مشالونه د سفر دي

دربار ته دې خوشاله د ټینګارسره درځم

 

«کامران دې وي وطن او ککرۍ دې زما نذر»

د ننګ د بیړۍ نـــوحــه له تلوار سره درځم

 

د زړه دوینو رنګ مې د سینې ټپونه سپړي

یوګل د پسرلي یـــم لـــه پرهار سره درځم

 

د«خیال»په تصور کـــې دوطن د الهام ناوې

سلام تـــه دې د عشق له افتخار سره درځم

—————————-

۱۳۶۴ه ش کال

د څرخي پله زندان

د اروا ښاد خیال محمد کټوازي دعلمي ، ادبي او سیاسې شخصیت د پیژندنې لپار به د یو فرد د وس او تــوانه اوچته خبر وي   د داسې

علمي شخصیتونود پیژندنې لپار علمي سیمینارونو او کنفراسونو ته اړتیا ده چې دهغه کارنامې ، زیاراو د ژوند فعالیتونه وڅیړي او داسې شخصیتونه هیواد والو اونړیوالوته ور وپیژني خو زه پدې لنډه لیکنه کې دپریشانه ولولې تر سرلیک د کټوازي صیب دویمې شعري ټولګې څخه یو څو شعري بیلګې  د شعر او ادب مینه والو سره شریکوم ۰

کټوازی صیب د بدلون تر سرلیک په خپل یو شعر کې داسې لیکي:

یو جـــام راته جـــانانه د جنون راواړوه

د صبر په چوپتیا کې مې پاڅون راواړوه

 

دعشق د سمندر د قسمتونو جـــاله وانه

د برخې په توپان کې مې بدلون راواړوه

 

د هجر د تورتم د سپیده چاودپه سرانجام کې

سپین مخ لـــکه د لـــمرد سباوون راواړوه

 

د بنګو پیمانه راکړه د سترګو د خماره

یو اور مې په ګوګل کې د لړمون راواړوه

 

زما د سوي زړه دفـــریادونو سر طبیبه

درمل مـــې د رنځونو د بیلتون راواړوه

 

چې لاره ترمنزله یې په لراو برکې یو شي

دې ورکـــو پښتنوتـــه پيوستون راواړوه

 

د ژوند کرلی بڼ دی پـــه سېلیو کې بهاره

د«خیال» دهیلوګل پکې زرغـــون راواړوه

———————

 

کتوازی صیب په لاندیني شعر کې د هیواد ناخوالې او بې عدالتیو سره لاس او ګریوان دي او د بغاوت تر سر لیک شعر کې داسې لیکي:

بې غوټيو پسرلی شود ګلونو بهار چیرې

له سېلیو تپوس وکړه د بلبلو چغار چیرې

 

نور دسر د بـــاج تړون ورسره نه منو اجله

مونږلښکردبغاوت یودا ووه سری ښامارچیرې

 

بندیوان د جیل ته وایه چې د مینې لیوني یو

خپل سرونه درته راوړل راته وښایه دار چیرې

 

د خلوت د تـــروږمۍ نه د رڼاپـــه تمه وزو

دهجران په توروشپو کې دسرتیروکرارچيرې

 

بې جلبه کـــاروانـــونه لتوی ورک رباتونه

خپل جرس اوڅاروان غواړي داړیکومهارچیرې

 

خیاله سروریت شوی ښه دی نه ټیټ شوی دبل پښوته

چې لمبه لکه پتنګ شي د سکروټې انګار چیرې

————————————

دا وه دپریشانه ولولې د ګلبڼ څخه یو څو بیلګې ،هیله ده چې  د شعر او ادب مینه والو یو څه ادبي تنده پرې ماته شوې وي ۰

خیال محمد کټوازي صیب  په ورستیو کې دجلا وطني او د کړاونوډک ژوند له وجې ناروغه اوڅو ځلي روغتون کې د معالجې په مقصد پاته شو۰  ارواښاد کتوازی صیب دورپیښې ناروغۍ له کبله په ۲۰۱۳م ۰کال دفبروري د میاشتې پـــه نهمه چـــې د۱۳۹۱ ه ش کال دسلواغې دمیاشتې ۲۱ نیټې سره سمون خوري  په جلاوطنۍ کې د ۶۵ کالو په عمرددې فاني نړۍ څخه سترګې پټې کړې او ځان يې حق ته وسپاره۰

انالله واناالیه راجعون

هغه وفات شو خو د هغه علمي، ادبـــي او اجتماعي کـــړنې راتلونکي نسلونو ته په میراث پاته شول ،اروا ښادخیال محمد  کتوازي صیب دې خدای پاک  وبښي ،روح یې ښاد او جنتونه یې نصیب شه ۰

امین یا رب العالمین

الحاج سمیع الدین افغاني