خودکامه گی هم زوال پذیر است
نوشته ی : اسماعیل فروغی
زهران ممدانی شهردارمنتخب نیویارک ، پس از پیروزی ، درحالی که رییس جمهورترامپ را به همنوایی و تساند فرا می خواند ، درپاسخ به تهدید های ترامپ مبنی برقطع کمک های دولت فدرال به نیویارک ، خطاب به رییس جمهور گفت : ” آقای رییس جمهور، آینده دردستان ماست . همان شهری که شما از دل آن بیرون آمده اید ، اکنون به تمام کشورنشان خواهد داد که چگونه باید شما را شکست بدهد . ” او با کنایه به سیاستهای ضد مهاجرتی ترامپ افزود که : ” برای رسیدن به هرکدام ما ، باید از همه ی ما بگذری . نیویارک همیشه شهری برای مهاجران خواهد ماند – شهری که مهاجران آن راساخته اند ، با نیروی آنها زنده است و امروز یک مهاجرآن را رهبری می کند …”
ممدانی با اینگونه اظهارات صریح و تند ، واقعاً به کابوسی برای آقای ترامپ مبدل شده است .
– در چنین وضعیتی که ترامپ به جز تیم و طرفداران تندرو خود اش ، با همه اقشار و گروههای مردم از ژورنالیست و روزنامه نگار تا محاکم ، قضات و هزاران کارمند دولت در افتاده و از چهل روز به این‌سو دولت اش به تعطیلی رفته است ؛
– در چنین وضعیتی که سیاستهای مهاجرتی و اقتصادی ترامپ ، با ناکامی های جدی روبرو گردیده است ؛
– و بالاخره درچنین وضعیتی که رقبای بزرگ اقتصادی امریکا و حدود چهل کشور جهان تمام معاملات مالی – تجاری شان را نه با دالر امریکایی بلکه با ارزهای ملی شان به انجام می رسانند ؛ ظهور سیاستمدار جوان ، هوشیار ، پرخاشگر و شجاعی چون زهران ممدانی باید دردسر سازوکابوسی باشد برای رییس جمهور ی که بیشتر به یک زورگو و خودکامه می ماند تا رهبرو راهنمای برحق مردم .
گذشته ازین ، مثل اینکه پیروزی ممدانی ، نقطه ی عطفی خواهد شد برای تغیرات شگرف در نیویارک و شاید هم برای تمام شهرهای ایالات متحده ی امریکا. پیروزی زهران ممدانی برخلاف تصورات و تحلیل های سرسری ایدیولوژی گرایانه ی برخی ها ، نه ریشه ی مذهبی و ایدیولوژیکی داشته ونه با منابع سرمایه و قدرت سروکاری دارد . این پیروزی پژواک خواسته ها و نیازهای اکثریت مردم نیویارک و درنهایت امریکاست که می خواهند بالاخره سیاست را در خدمت انسان ببینند و سیاستمداران را به تأمین عدالت اجتماعی – ولو نسبی وادار بگردانند .
طوری که معلوم است همانگونه که زمانی کمونیزم شوروی ازپاسخ دادن به نیازهای جامعه و جهان عاجز مانده بود ، حالا اقتصاد بازار آزاد و نیو لیبرالیزم امریکایی در رأس آقای ترامپ هم توان پاسخگویی به خواستهای مردم و بحران های گونه گون اجتماعی – اقتصادی را درسطح کشوروجهان از دست داده است .
ژرف تر شدن روزافزون قطب بندی های سیاسی درامریکا ، بی اعتمادی مردم به سیاستمداران ، خسته گی عمومی ازنظام اقتصادی موجود و گسترش مداوم بی‌عدالتی ، اینها همه دست به دست هم داده ، سبب سربرآوردن شخصیت‌هایی چون برنی سندرز و زهران ممدانی شده است . پیروزی ممدانی در واقع بازتاب دهنده و بیانگر تفکر نو در مردم و شروع و نمادی ازیک نوع سیاست اجتماعی – مردمی به صحنه ی قدرت است .
شاید هنوز زود است درباره ی تحقق ایده های مردم گرایانه و عدالتخوهانه ی ممدانی جوان قضاوت نماییم ؛ اما پیروزی های او درآینده می تواند آزمون جدی تاریخی باشد برای سنجش توان سیاست چپگرایانه دردوران پس ازنیولیبرالیزم یا حداقل در دل نیولیبرالیزم . واگرنتایج این آزمون مثبت بود ، می تواند قدرت الهام بخشی شود برای تمام جهان غرب .
شاید آقای ممدانی درراه تحقق آرمان‌های اجتماعی وعدالتخواهانه اش به دلیل نبود زیر ساخت های اقتصادی – اجتماعی لازم و به دلیل مخالفت های زورمندان از جمله مخالفت های آقای ترامپ ، با دشواری های بزرگی روبرو شود ؛ اما درهرحالتی نخستین نشانه هایی ازفرسایش و زوال قدرت وخودکامه گی را به نمایش خواهد گذاشت . ظهور آقای زهران ممدانی این مشعل حقیقت را باردیگر روشن می سازد که هیچ فرمانروایی در جهان ابدی نبوده است و ابدی نمی تواند باشد .
فروغی ( ماه نوامبر سال 2025 )
