از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

دستاوردهای خلاق چخوف، نویسنده برجسته رئالیست روسی 

برگردان. رحیم کاکایی پیشگفتار مترجم : رئالیسم بی‌رحمانه‌ی یک راوی غمگین  نویسنده ای…

لحاف مهربان کودکی

ساجده میلاد من به گذشته می اندیشم  من شب ها  در آغوش سبز…

نقش زنان مسلمان در جامعه اسلامی !

مقدمه . بی گمان یکی از مهم ترین مباحث در تبیین…

بدخشان؛ گره کور و پاشنه آشیل حاکمیت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید بدخشان؛ جرقه های بحران و احتمال خیزش تازه…

شیرۀ جان

رسول پویان شیرۀ جان ازدو چشم خون چکانم می چکد لـؤلــؤی لالا…

            و حدت خواهی 

در عاشقی ،  عشق   نمایی   نمیکنم گنج  ی  محبتیم…

«
»

تغیر شکل جنگ وآغاز بازیهای جدید

                                           توافقنامه وتحلیف 

                                 

نهم مارچ ۲۰۲۰ ذلیل ترین روز در تاریخ پنجهزار ساله ی افغانستان بود . میگویند حملات اسکندر وچنگیز وانگریز وروسها ویا مهاجرت اجباری  مولوی به روم همچنان ترک اجباری سید جمال الدین افغانی وغازی امان الله شاه بخارج کشور وشکست جنبش ترقی دموکراتیک در افغانستان که حتا درین اواخر بعضی منابع غربی به مداخلات وتلاش مذبوحانه برعلیه آن را اذعان میکنند وووووو همه اتفاقات  ، رخداد ها درجنگهای تحمیلی ونابرابر آنقدر خوار کننده وذلیل نبود که درین روز پرافتراق وسخنان پر تمطراق نقشه دشمن را عملی میسازد. 

اخیراً علی الرغم  شیوع مرض کرولا که سلامتی جهانرا شدیداً تهدید میکند اما درد توافقنامه ی شکننده  وتحلیف دو حکومت موازی در افغانستان نسبت به کرونا هم شدید تر پنداشته میشود که مردم افغانستان را به خطر جدی و بازیهای جدید روبرو میسازد .مراسم تحلیف حکومات موازی ،همزمان با امضای توافقنامه با طالبان داکتر ع وداکتر غ را به جنگ خودی در میان دولت از یکسو وجنگ با دهشت افگنان پرتاب شده از سوی خارج  چنانچه جنگیدن در دوجبهه ، هرکدامش را در شرایط سختی قرار میدهد که پیشبرد ن آن به تنهایی ناممکن بوده باز هم نیازمند کمک خارجی وتحت الحمایه ی خارج میباشد . 

احتمال این رویا رویی نظامی که امید است پیش نیاید در صورت وقوع آن یک بار دیگر مردم افغانستان را بخاک وخون میکشاند ومطابق به میل خارج اهداف استراتیژی خارجی را در منطقه به ثمر میرساند و خارجیها همواره برسر آتش جنگ روغن پاشیده نظاره گر جنگ ذات البینی مردم افغانستان میباشند .

همچنان توافقنامه بنام صلح که منجر به رهایی بلا قید وشرط طالبان خواهد شد با حضور هزاران طالب جنگ دیده ومجرب جمع داعش و دیگر تروریستان عربی جبهه جنگ را  قوی ونیرومند میسازد که باز هم هزینه آن با خون مردم افغانستان پرداخته خواهد شد که هردو بازی مصرف تبلیغاتی انتخابات دور دوم ریاست جمهوری دونالد ترامپ در امریکا خواهد بود .

نتیجه زود رس  رهایی طالبان تازه نفس نشاندهنده آنست که تا هنورز رنگ قلم توافقنامه خشک نشده است که طالبان به بیش از ده ولایت حمله ورشده بازیهای جدید را در تمام نقاط کشور براه انداخته اند  .

دونالد ترامپ به پیشواز کمپاین انتخاباتی دور دوم ریاست جمهوری امریکا بمنظور کسب اعتماد وباور مردم  میخواهد یک سلسله اقدامات نیمبند وغیر سازنده را در خارج کشورش زیر نام صلح ودموکراسی و دفاع از منافع ملی امریکا بنام موفقیت های دوره ی کاری دولت امریکا  توجیه کند . یعنی کشتن البغدادی رهبر گروه داعش ، شکست تروریستان در سوریه ،عراق ، و کشتن قاسم سلیمانی سرکرده نظامیان ایران ، امضای توافقنامه با گروه طالبان وبازگشت نظامیان امریکایی ، موضعگیری در سرنوشت مردم فلسطین ،ادامه جنگ در یمن ، فهرست کلانی را شامل دستاوردهای دولت امریکا ساخته است 

در حالیکه کشورهای سوریه وعراق ،یمن ولیبیا وافغانستان در شعله های آتش جنگهای نیابتی وپلان شده از سوی خارج  بوسیله تروریستان داعش ، القاعده وطالب وگروه های تند رو عربی کماکان میسوزند . درین مناطق جهان صدها هزار انسانهای بیگناه کشته وزخمی ومیلیونها نفر از ساکنین اصلی آنها مجبور به ترک وطن و مهاجر میشوند .زیر ساختارهای اقتصادی این کشورها ویران تاریخ وفرهنگ آنها نابود وکشورهای شان بمرکز جولانگاه های تروریزم مبدل میگردد . این است دستاورد غرب برای کشورهای جهان سوم که حاصل آن مرگ ومیر ، فقر ،مرض ، بیکاری ، اعتیاد ، بیوطنی وغیره در حالیکه ملیونها نفر را جبراً از وطنشان بیرون وآواره میسازند باز هم بزور ژاندارمری وپولیس موظف آوراه گان را از آمدن بکشورهای شان ممانعت کرده صدها هزار مهاجر عذاب دیده در عرض راه بیسرنوشت رها شده بکام مرگ فرو میروند این است مدعیان حقوق بشر که بنام دفاع از حقوق بشر گلو پاره میکنند .

 این است میراث جامعه جهانی برهبری ایالات متحده امریکا در افغانستان  .

در حال حاضر طوریکه گفته میشود رهایی طالبان از زندانهای کشور در حقیقت زمینه  ساز تجمع وتشکل گروهای جنگ طلب داعش ، القاعده و تند روان عربی در یک خط بزرگ جنگ وبازیهای جدید یست که خلای نظامی خارجی را پر نموده در راستای منافع جیو پلتیک ،جیو اکانومیک وجیو استراتیژیک خارجی تنها شکل جنگ را تغیر داده افغانستان را به بحران تازه میکشاند .

به اینترتیب  با حضور داشت جامعه جهانی برهبری امریکا اخیراً روی صحنه سیاسی افغانستان بازی های جدید  با سه وریانت قدرت در آستانه نمایش ورویکار شدن است .

یکم داکتر عبدالله دوم اشرف غنی وسوم اداره ی موقت . طوریکه گفته میشود برهبری

کرزی و یا شخص دیگری از احتمال بدور نیست . 

درین صورت باز هم کشمکش ها بر سر قدرت ادامه خواهد داشت بنا بر آن هر ضلع مطرح در قدرت سیاسی در واقع با دوضلع دیگر حتا درجنگ با همدیگربدور یک استراتیژی واحد خارجی میچرخند . 

همچنان بفرض محال اگر نظریه ی تقسیم کشور به زونها ویا حکومات فدرالی مطرح شود با ز هم با موجودیت گروه های جنگی غیر قابل کنترول مشکل جنگ حل نخواهد شد زیرا امریکا این را خوب میداند که نیرو های جنگ نیابتی در خطوط احتمالی تجزیه افغانستان هم آرام نخواهند نشست  بلکه هرکدام ازین گروه ها خود را وارث کل مملکت دانسته جنگ را ادامه میدهند . 

در چنین شرایط وای بحال کسانیکه بخاطر کسب قدرت خود را پیشوای خیالی این گروه  وآن قوم جازده خاک آبایی را تجزیه وجوانان وطن را به کشتن میر سانند .همه میداند که با روبرو شدن دو گروه تمامیت خواه وقدرت طلب بازیهای جدید در میادین جنگ سر از نو شروع میشود در آنصورت فرزند هیچ قدرتمند ی کشته نخواهد شد الی بچه ی غریب .

بنا بر آن در افغانستان جنگ وقتی مهار میشود که مردم آگاه وبیدار ومسولیت پذیر این کشور در یک صف مقدس متحد ویک پارچه در سنگر واحد ضد جنگ بخاطر صلح ودموکراسی وامنیت کشور گامهای مشترک برداشته که در قدم اول این رسالت تاریخی داد خواهان ودگر اندیشان کشور است تا بدور هم بسیج گردند .

 با عرض حرمت عبدالوکیل کوچی