دو یاداشت !

1-- افغانستان و اثرات موقعیت جغرفیایی ان . 2-- چاره اساسی…

تعلق بر انسانیت بجا است !

امین الله مفکر امینی              2026-08-10! بــه هر طرف مینگرم بوی تعلقات…

از قهرمان‌سازی تا نقد تاریخی؛ بازخوانی کارنامه رهبران در شش…

 نویسنده: مهرالدین مشید بزرگ‌نمایی رهبران؛ ناسپاسی به آرزو های مردم افغانستان رخدادهای…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواری های عصر ساسانی(بخش۲)

علی میرفطروس -« عربِ بادیه نشین را رها کن و او…

پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب

له ښاغلي پروفیسور استاد  نصیب الله سیماب سره، چې د…

پیام هستی

رسول پویان ز قلب هستی پیامی بـه گوش دل گفتند چه خوش…

افغانستان در آستانه بحران چند لایه؛ ابتکار خروج از جنگ

 نویسنده: مهرالدین مشید چه کسی باید ابتکار خروج از جنگ را…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت دوم: از هویت تا قدرت؛ چگونه یک سازمان خود…

نیهلیسم؛ محصول شکست سیاسی یا فردی؟

Nihilism. آرام بختیاری نیهلیسم یعنی پوچی، انفعال، زوال، بطالت، و فاقد هدف.  نیهلیسم…

گزیده‌ی اشعار شرمین ولی

اشعار کتاب اندوه ارغوانی یک سیب گزیده‌ی اشعار شرمین ولی مترجم: زانا کوردستانی (۱) پاییز…

فراتر از امیر؛ درون معماری قدرت طالبان

قسمت اول: مسئله فقط امیر نیست وقتی درباره طالبان صحبت می‌کنیم،…

بعد از ضربه چه می‌ماند؟

افغانستان و منطقه در عصر جنگ‌های فرسایشی Wahidullah Noorzai — Former…

دل دادن و دل بردن!

امین الله مفکر  امینی                2026-25-09 دلـــــدادن ودل بردن ودل بستن نباشد…

ایدئولوژی سایه ای سنگین برفراز اندیشه ها

 نویسنده: مهرالدین مشید              زنجیر های ناپیدای ایدئولوژی  انسان موجودی معناجو است. او…

علم ګل سحر

له ګران علم ګل سحر سره، چې د علم او…

فاصله میان قدرت و اثر

Wahidullah Noorzai — Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist…

چند شعر کوردی با ترجمه 

چوون خەم و پەژارە  وڵاتمی داگیرکرد دەسوری داکوو دڵخۆشیان خەسان. ◇ در این سرزمین  غم حاکم…

نورستان؛ از خاطره یک جنگ تا آغاز یک دوره تاریخ

 نویسنده: مهرالدین مشید آغاز دوباره درگیری‌ها در منطقه کامدیش نورستان، خاطره…

افغانستان میان مهندسی قدرت و بازی امنیتی طالبان و پاکستان

 نویسنده: مهرالدین مشید درگیری طالبان  با مردم؛ فرار از حل بحران…

اتهامات جرایم جنگی توسط بریتانیا

طرح دوسیه ۹۷ ملیونی اتهامات جرایم جنگی توسط بریتانیا شامل…

«
»

افغان سوله او د بلي جګړې د پیل منظمي هڅې!

لیکنه:  قاضي نجیب الله جامع
ظابط یا تورن اسماعیل خان ته، د ټول هغه تعصب او اتنیکی کرکټر خلاف چې لری یې زه د افغان تاریخ د یوه حساس پړاو څخه درناوی هم لرم، هغه داچې نوموړی یو له یوازنیو جهادی قومندانانو او پاټکیانو څخه وو چې د تنظیمي اړو دوړو پرمهال یې د افغانستان له ملی شتمنیو سره خیانت ونه کړل، او هېڅ څه یې په ایران او پاکستان ونه پلورل.ولي د دې ترڅنګ د افغان سولې په بهیر کې وروستي دریځونه یې د اندېښني وړ او د افغانستان د تاریخی ثبات او د آمن له روانو هڅو سره په ښکاره دښمنۍ کې دې.داسي مالومات شته چې هند د افغانستان د شمال او مرکزی افغانستان د مهمو سیمو په ګډون د افغانستان په لویدیځ ولایت هرات کې چې د غازی ایوب خان د مېړانو او عزت ټاټوبی دی هم د ملېشو جوړولو او د سولې د منظم تخریب په هڅو بوخت دی.
هغه چې پدې وروستیو کې د احمدضیا مسعود، شمالی شوراه او یوشمیر نورو پدې اړوند هرات ته سفرونه هم کړې.د اسماعیل خان تازه دریځونه چې که د سولې خبرې بریالۍ نه شي نو دوی به یوځل بیا د جګړو ډګر ته ودانګي د همدې چینې څخه خړوبیږی.کابل ته د ایران د بهرنیو چارو وزیر د مرستیال عباس عراقچی نا اعلان شوی سفرونه، بحرین، اذاربایجان او ایران ته د افغان حکومت د ځانګړې امنیتی استازو سفرونه ټول د دې حقیقت څرګندونه کوی چې د سولې د تخریب او د یوې بلي جګړې د دوام لپاره هڅو خوراه چټک رنګ خپل کړې.دا ځکه د جینواه په کنفرانس کې د افغان حکومت ستراتیژیکو ملاتړو د مرستو ژمنه ډېری پیکه، د سولې په هڅو پسي مشروطی او پدې پیغام ولاړې وی چې دوی نوره جګړه نه تمویلوی.دې چارې حکومت د ( B ) پلان ته وکاږل چې د ( B ) په پلان کې لویه موخه د جګړې د دوام لپاره د بهرنیو فنډونو په مټ چې هندی کالداری، خلیجی دینارونه او ایرانی ریال دې، د پخوانیو تنظیمی ګوندونو او د خلق ـ پرچم عناصرو په مټ قومي ملېشي یوځل بیا فعالي او د ولسي غبرګون په نوم یې د جګړې ډګر ته دننه کړې، او دا یانې د یوې بلي جګړې د پیل ښکاره څرګونه او منظمي هڅې.
ځکه د اسماعیل تر تازه غبرګون، د اسلام اباد، تهران او د خلیج له شیخانو سره د حکومت د ګرمو اړیکو تر رامنڅته کېدو دمخه هند ته د شمال د ایتلاف او د تنظیمي جګړو د دوو مخکښو څېرو جنرال دوستم او قومندان عطا محمد نور سفرونه لرل، دوی دواړو هلته په افغان کښاله کې د هند له ټولو استخباراتی، امنیتی او سیاسي چارواکو سره د افغانستان د سولې او جګړې پر محور خبرې وکړې، بل لور ته په کابل کې د هند، ایران او خلیج سفارتونه هم ډې فعال شوی، دوی هره اونۍ د سولې له مخالفو او د تنظیمی جګړو د مخکښانو او طالب ضد دریځ سیاستوالو او جریانونو سره لیده کاته لری.
رب دې وکړی چې د ګران وطن پدې حساس، نازک او تاریخی دریځ کې، د دا ډول سناریوګانو افغان عناصر د واک او شخصي ـ ډلګټو له لنډمهاله او بی ارزښتو مسمومو ګټو تیر شي، تعقل خپل کړې او نور د دې هرڅه لایق ولس په حال زړه وسوځوی.