از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

دستاوردهای خلاق چخوف، نویسنده برجسته رئالیست روسی 

برگردان. رحیم کاکایی پیشگفتار مترجم : رئالیسم بی‌رحمانه‌ی یک راوی غمگین  نویسنده ای…

لحاف مهربان کودکی

ساجده میلاد من به گذشته می اندیشم  من شب ها  در آغوش سبز…

نقش زنان مسلمان در جامعه اسلامی !

مقدمه . بی گمان یکی از مهم ترین مباحث در تبیین…

بدخشان؛ گره کور و پاشنه آشیل حاکمیت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید بدخشان؛ جرقه های بحران و احتمال خیزش تازه…

شیرۀ جان

رسول پویان شیرۀ جان ازدو چشم خون چکانم می چکد لـؤلــؤی لالا…

            و حدت خواهی 

در عاشقی ،  عشق   نمایی   نمیکنم گنج  ی  محبتیم…

«
»

حرام چیست؟ 

برهان الدین « سعیدی»

نمی ‌خورم  به  حلال  و حرام من سوگند                                                                               به جان عشق  که بالاست از حلال و حرام                                                                             « مولانا بلخی »

حرام : در اصطلاح  ادبیات « ناروا ، ناشایست ، تباه و نفله » را میگویند ، درلغت به معناى « منع » است؛  مترادف حرام :«  ممنوع ، غیر شرعی ، نا مشروع  وغیر قانونی »  و متضاد حرام :«  جایز، روا،  مجاز،  مشروع ،  قانونی  و حلال »  میباشد.

حرام:  در شرعى ؛ عملی است که :« انجام دادن ،  خوردن ، پوشیدن  ، نگاه کردن « چشم‌ چرانی» ،  گفتن ، شنیدن  و…  »  آن  از  طرف  پروردگار عالمیان  در  قرآن کریم ؛ «  ممنوع  و نهی »  شده و کسی  که  آن را  انجام دهد ، مرتکب «  گناه  و عذاب »  و  ترک کننده  آن  شامل  «  اجر،  ثواب،  مزد  و پاداش »  میگردد.

حرام :  یعنی « خوردن گوشت خنزیر« خوک» ،  خوردن گوشت حیوانات خود مرده  و یا خفه شده ، خوردن گوشت حیوانات که به غیر بنام الله ؛  ذبح  میشوند ، خوردن خون  حیوانات وغیره » میباشد. « البته اگر كسی به  خوردن آنها  ناگزير شود و اسراف نکند ؛ مجاز است ».   

حرام : یعنی  « کشتن « قتل کردن » ، زنا کردن ،  لواط  کردن ،  شراب نوشیدن ،  قماربازی کردن، ربا « سود » خوردند ، غضب و خوردن مال یتیم ، آزدواج با غیر مُحَرَّم ،  دروغ  گفتن ، غیبت کردن و غیره »  برعلاوه اینکه  اعمال  پلید و شیطانی هستند؛  انجام  دادن  آن  موجب «  کینه،  کدورت ، نفرت،  نفاق ،  دشمنى ،  فسق  و فساد »  و غفلت در « اطاعت ، استعانت وعبادت » خداوند یگانه ، میگردد.    

بناً ؛  رب العالمین  بنابر  حکمت  و مرحمت  خود  «  حرام  »  را  به  ضرر  و  «  حلال  »  را  به  « منفعت »  بشریت لازم  دیده ، تا  انسان « حلال  را  حرام  و حرام  را حلال »  نساخته ،  بلکه  از  حرص نفس ، اعمال  مفسد  و چیز های  ناپاک و شیطانی  « خبائث »  اجتناب  ورزد  و از  حلال  و پاکیزه « طیّبات »  که راه هدایت و کمال  به « سعادت و رستگاری»  است ؛ مستفید  شود.  

 پس ؛ آی پروردگار مهربان !

ــ  از حرص نفس و چیزهای « حرام »  که موجب «  ضرر، گناه  وعذاب »  میشود ؛  نجاتم  ده.    

ــ  مرحمت کن ، تا  با  نعمات « حلال  و پاکیزه »  تو که موجب « نورانیّت» انسان میشود،  توفیق  حاصل کنم.  

امین یارب العالمین

برهان الدین « سعیدی»

منابع و مآخذ:

ــ  سوره ۲: البقرة ، ایه مبارکه « ۱۷۳»  درمورد منع  خوردن  گوشت مردار و خوك.

ــ  سوره ۵: المائدة ، ایات مبارکه  « ۳ ، ۴ ، ۵ »  در مورد منع خوردن گوشت حرام .

ــ  سوره ۱۶: النحل  ، ایه مبارکه « ۱۱۵»  درمورد  منع گوشت مردار و ذبح  بنام غیرالله .

ــ  سوره ۴: النساء، ایه مبارکه « ۹۳ »  در مورد کشتن « قتل » مومن.

ــ  سوره ۲۹: العنكبوت ، ایه مبارکه  « ۶۶ »  در مورد  پرستش  بتها.

ــ  سوره ۴: النساء ، ایه مبارکه  « ۱۰»  در مورد خوردن مال یتیم .  

ــ  سوره ۴: النساء ، ایات مبارکه  « ۲۳ و ۲۴ »  در مورد ازدواج  با غیر مُحَرَّم.

ــ  سوره ۱۷: الإسراء ، ایه « ۳۲»  در مورد  عمل  زشت« زنا » .

ــ  سوره ۷: الأعراف ، ایه مبارکه  « ۸۱»  در مورد  لواط  کردن. 

ــ سوره ۲۴: النور ، ایات مبارکه « ۳۰ و ۳۱ »  درمورد  پاکدامنی « زن و مرد». 

ــ سوره ۵: المائدة ، ایه مبارکه « ۹۰ و ۹۱ »  در مورد حرام شدن « شراب، قمار و بتها» .          ــ سوره ۵: المائدة ، ایه مبارکه «  ۹۱ »  در مورد شیطان که باعث کینه و دشمنی میشود.            ــ  سوره ۲: البقرة ، ایه مبارکه « ۲۷۵ » در مورد  ربا حرام و ربا خور اهل آتش است.                ــ سوره ۴۹: الحجرات ، ایه مبارکه « ۱۲ »  در مورد غیبت کردن . 

ــ  سوره ۵: المائدة ، ایه مبارکه  «  ۸۸ »  در مورد خوردن حلال و پاکیزه.

ــ  سوره ۷: الأعراف ، ایه مبارکه « ۱۵۷ »  در مورد  حلال  و حرام .   

ــ  فرهنگ زبان فارسی :  داکتر مهشد « مشیری » .