زنان وجهاد سیاسی علیه ظلم واستبداد

مقدمه  از دید قرآن کریم وسنت نبوی ، زنان دارای شآن…

خیزش زنان هرات؛ آزمون مردانگی فراقومی  و تجلی همبستگی ملی

نویسنده: مهرالدین مشید هتک حرمت به زنان هرات؛ پرده از سیمای…

         چه باید کرد 

چه  با ید  کرد  ها  بسیا  ر گشته  از ینکه  راه …

باسط محمد غریب

آقای "باسط محمد غریب" (به کُردی: باست حەمە غەریب) شاعر…

طالبان نماد خشونت، تبعیض و سرکوب علیه زنان و دختران

شباهنگ راد یکی از مهم‌ترین روایت‌ها در تبیین پدیدهٔ طالبان این…

دیار حلبچه‌ای

شاعر کُرد زبان "دیار حلبچه‌ای" (به کُردی: دیار هه‌له‌بجه‌یی) با…

ایدئولوژی ستیزان؛ خود ایدئولوژی گرایند

ideologie . آرام بختیاری ایدئولوژی انسانی؛ ضروری، مفید و رهایی بخش است.  ایدئولوژی؛…

 پری قره‌داغی

بانو "پری قره‌داغی" (به کُردی: پەری قەرەداخی) شاعر معاصر کُرد،…

از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

«
»

به میمنت صد و هشتمین سالگرد انقلاب کبیر سوسیالیستی اکتبر

ا. م. شیری

هفتم نوامبر ۱۹۱۷ (۲۵ اکتبر طبق قدیم) (١۶ آبان- عقرب خورشیدی)، یک روز تاریخی به یاد ماندنی نه تنها برای خلق‌های روسیه و قلمرو اتحاد شوروی سابق، بلکه برای بشریت سر تا سر جهان است. 

سالروز انقلاب کبیر اکتبر به دو دلیل یک روز تاریخی برای کل بشریت است: اول- متفاوت از تمام انقلابات، رویدادها و حوادث تاریخی راه کاملا نوینی در پیش پای بشر گشود و نشان داد که جوامع انسانی می‌توانند در مسیری برخلاف تمامی تاریخ ماقبل خود توسعه یابند؛ دوم- آمال و آرمان‌ها، آرزوها و خواسته‌های تاریخی انسان را در بخشی از سیارۀ زمین محقق ساخت.

دولت سوسیالیستی اتحاد جماهیر سوسیالیستی شوروی ابتدا به رهبری ولادیمیر لنین، آموزگار بزرگ پرولتاریای جهان و سپس به رهبری یوسف استالین، رفیق صادق کارگران و زحمتکشان جهان در مدت کوتاه عمر انقلاب اکتبر، فقط طی سه ‌دهه سازندگی موفق شد یک کشور نیمه‌فئودالی- نیمه‌ سرمایه‌داری را به یک ابرقدرت سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و نظامی جهانی تبدیل کند؛ به تمام نواقص و نارسائی‌های ربع اول قرن بیستم غلبه کند؛ ریشۀ بی‌کاری و بی‌سوادی را بخشکاند؛ مشکل مسکن را بطور کامل حل نماید؛ تحصیل و آموزش رایگان از مهد کودک تا عالی‌ترین مدارج تحصیلی و همچنین، طب و بهداشت رایگان از نطفه تا گور برای عموم برقرار سازد.

بموازات این‌ها، دولت سوسیالیستی اتحاد شوروی برغم تحمل خسارات و تلفات دو جنگ وحشتناک- جنگ‌های داخلی با حضور و مشارکت نظامی ١۴ کشور خارجی و جنگ جهانی دوم و در شرایط دخالت متمادی امپریالیسم و ارتجاع جهانی تا اوایل نیمۀ دوم قرن بیستم چنان دورۀ رشد سریعی را تجربه کرد که در تاریخ بشر هرگز سابقه نداشت.

در این دوره، نخستین نیروگاه برق هسته‌ای در جهان را ساخت؛ سلاح اتمی را از انحصار امپریالیسم آمریکا خارج کرد؛ اولین ماهواره را در مدار کرۀ زمین قرار داد؛ بعنوان نخستین کشور؛ فضای کیهانی را تسخیر کرد؛ برای نخستین بار از زمین به فضا سفیر فرستاد؛ هزاران کشفیات و اختراعات علمی- صنعتی ثبت کرد. 

بالاتر از همه، دولت سوسیالیستی اتحاد شوروی الهام‌بخش و حامی تمامی خلق‌ها و ملت‌های آزادیخواه، استقلال‌طلب و صلح‌دوست جهان و نیروهای پیشرو آن‌ها بود. بطوریکه در این دوره نظم استعمارکهن با الهام از اتحاد شوروی برافتاد؛ ده‌ها انقلاب ملی- دموکراتیک روی داد؛ کشورهای زیادی آزاد شدند و مسیر توسعۀ مستقل خود را در پیش گرفتند.

بزرگداشت سالگرد انقلاب کبیر سوسیالیستی اکتبر، تنها بمعنی بزرگداشت یک حادثه، یک انقلاب جهانشمول تاریخی نیست، بلکه باور، پای‌بندی و احترام به انسان و انسانیت، به حق و حقیقت، به عدالت و برابری، به راستی و درستی است.

اما برغم فهرست مختصر فوق‌، افسوس در دهۀ آخر قرن بیستم، سوسیالیسم تخریب و نابود شد و اتحاد شوروی تجزیه و از نقشۀ سیاسی جهان حذف گردید.

در مورد برچیدن نظام سوسیالیستی و حذف اتحاد شوروی در حالت کلی دو دیدگاه وجود دارد: اعتقاد اول اصرار بر این دارد که دلیل نابودی نظام سوسیالیستی و اتحاد شوروی در ناکارآمدی و نادرستی نظریۀ خود سوسیالیسم علمی نهفته است. معتقدان چنین نظر و نگاه نیز در مجموع از دو بخش تشکیل می‌شوند. بخشی از آز آن‌ها بقول معروف خودمان، «مأمورند و معذور». یعنی نمایندگان طبقات استثمارگر و حاملان نظریات مبتنی بر مالکیت خصوصی بر زمین و ابراز تولید و غیره، بویژه سرمایه‌داری، طرفداران استثمار و فقر و بندگی تولیدکنندگان تمام نعمات و نیازمندی‌های مادی و معنوی نوع بشر هستند. این گروه، عمداً دروغ می‌‌گویند؛ به جعل‌کاری دست می‌زنند؛ واقعیت‌ها و حقایق سوسیالیسم شوروی و سوسیالیسم علمی را به نفع استثمارگران و اربابان پول، عامدانه و آگاهانه تحریف می‌کنند. اما بخش دیگر این دسته، افرادی هستند ناآگاه، بی‌سواد، بی‌اطلاع، فریب‌خورده، دگم و متعصب!

اما باور دوم، با تکیه بر عقل و ادراک، خرد و انصاف، یکی دو مورد از دستاوردهای دولت سوسیالیستی، مثلاً حل معضل بی‌کاری و مسکن را در کوتاه‌ترین زمان ممکن مبنای قضاوت خود قرار می‌دهد و به این نتیجه می‌رسد که سوسیالیسم اتحاد شوروی یک آزمایش کاملاً موفق بود و اگر چه در اثر عدم توازن قوای طبقاتی در مقیاس جهانی و متأثر از آن در بُعد داخلی، برچیده شد، اما قطعاً آیندۀ بشریت است. خلاصۀ سخن اینکه، همانطور که هر موفقیتی به معنی حقانیت و درستی یک اقدام یا عمل نیست، به همین ترتیب نیز هر شکستی دال بر نادرستی و عدم حقانیت یک اقدام، عمل و ایده نمی‌تواند باشد.

در مورد موفقیت‌ها و دستاورهای بشری انقلاب کبیر سوسیالیستی اکتبر و همچنین، در بارۀ علل نابودی و تخریب سوسیالیسم و تجزیۀ اتحاد شوروی، من شخصا چند جلد کتاب و ده‌ها مقالۀ علمی تحقیقی ترجمه و تألیف کرده‌ام. کتاب‌های استالین و مسائل معاصر و دورۀ استالین به گواهی آمار و ارقام، مقالاتی مانند انقلاب کبیر سوسیالیستی اکتبر، عواقب و پیامدهای پیروزی و بر زمین افکندن آن، معماران و سرکارگران، گرامی باد سالگرد انقلاب کبیر سوسیالیستی اکتبر و تعداد پرشمار دیگر فقط نمونه‌ای از آن‌ها می‌باشد. 

در همه حال، یکصد و هشتمین سالگرد پیروزی انقلاب کبیر سوسیالیستی اکتبر بر تمام کارگران و زحمتکشان جهان، بر عموم پیروان سوسیالیسم علمی، دوستداران انسان و انسانیت، مبارزان راه عدالت و برابری انسان‌ها، جویندگان حق و حقیقت، استقلال و آزادی، صلح و امنیت جهانی مبارک باد!

١۶ آبان- عقرب ١۴٠۴ (٧ نوامبر ٢٠٢۵)