غوث الدین بهروز؛ شاعر خوش‌قریحه 

سخنی به قاضی غوث الدین بهروز ! صدای بیداری در…

عنایت پژوهان گردانی

 سمنگان گنجینه‌ای از انسان‌های فرهیخته دارد. عنایت پژوهان گردانی شاعر برخاسته…

د سیستمونو ډولونه (دوهمه برخه): اصلي او فرعي سیستمونه او…

نور محمد غفوری سریزه سیستمونه د جوړښت، فعالیت، موخې او له چاپېریال…

هرات؛ جغرافیایی که تاریخ را به راهبرد پیوند می‌دهد

Wahidullah Noorzai از میراث تمدنی خراسان تا ساختار اجتماعی، قدرت منطقه‌ای…

 ابتکار ملی؛ یگانه راه گذار به صلح پایدار و حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید رهایی افغانستان در کرو ساز و کار ملی،…

سیاسي ګوند او داخليدموکراسي

لیکوال: نور محمد غفوری پیلامه: دا مقاله چې د ۲۰۱۶م کال د…

دومقاله

نویسنده: جمشید کو‌هستانی فرستنده: محمدعثمان نجسب Iwnd Maban Mbik ################### اول ساختار و مدلهای سیاست جنایی ! مقدمه…

ادب چیست؟

برهان الدین « سعیدی » از خدا جوییم  توفیق  ادب  ـــ …

وقتی اختلال به قدرت تبدیل می‌شود: چه کسی پس از…

Wahidullah Noorzai Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) مقدمه: هرمز؛ میدان سنجش قدرت،…

آلزایمر

آلزایمرم که بیدار می‌شود نمی‌دانم امروز، دیروز است! یا که دیروزم، فردا!!! به…

دوران خونین حفیظ‌الله امین و سرکوب رهبران حزب دموکراتیک خلق…

https://www.youtube.com/watch?v=pxhsNfqSXRE افغانستان پس از قیام ثور؛ دوران خونین حفیظ‌الله امین و…

افغانستان و بحران سیاست‌زدگی؛ جامعه‌ای گرفتار منازعه و محرومیت

 نویسنده: مهرالدین مشید سیاست‌زدگی در افغانستان؛ ریشه‌های ساختاری و پیامدهای انسانی سیاست…

نصیب الله سیماب

*** له پښتو ژبې او پښتني فرهنګ تکړه شاعر، ادبپوه، څېړونکی،…

دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

https://www.youtube.com/watch?v=2d326hWQtcQ&t=12s دهمین جلسه گفت‌وگو با اسدالله کشتمند؛ روایت افغانستان در سال‌های…

از فرسایش دولت تا سرایت جنگ: زنجیرهٔ راهبردی بحران در…

Wahidullah Noorzai | Former Senior ANCOP/ANP Officer | Military and…

د سیستمونو ډولونه

نور محمد غفوری د سیستمونو د وېش عمده معیارونه سریزه په تېرو دوو…

سکوت پشتون‌ها در برابر طالبان؛ آتشی زیر خاکستر

 نویسنده: مهرالدین مشید تحلیلی دربارهٔ سکوت سیاسی، نارضایتی اجتماعی و امکان…

کابل چه زمانی می‌تواند ۹۹ درصد آب مورد نیاز خود…

نوشته : کریم پوپل مورخ ۲عقرب ۲۰۲۶ ** پیشنهاد کریم پوپل به…

ژورنالیست یا میکروفونِ خاموش؟

ژورنالیست واقعی نه سخنگوی قدرت، بلکه صدای مردم است؛ کسی…

«
»

جستاری در ماهیت همه پرسی!

محمدآصف فقیری

ورود به موضوع:

خیر و نفع عمومی٬ یا محسوس و مملوس بودن فضلیت جمهوریت٬ یعنی تهی بود از منافع قدرت های منطقوی و بین المللی و غایت یا نتیجه همه پرسی به گونه مسلسل نفع چند نسل آینده را در برگیرد. 

هر چند قانون ۱۳۸۲ یکی از قوانین خوب در منطقه بود٬ که در فقدان حاکمیت قانون٬ بجای حکومت قانون٬ حکومت استبدادی قومی که تا کنون ادامه دارد٬ را شد. بله تجزیه یکی از راه حل در حقوق بین الملل عمومی است٬ ولی تجربه از نتیجه کشورهای جهان این بوده٬ که انگیزه تجزیه و نتیجه تجزیه در عمل به منفعت قدرت ها تمام شده٬ و هر روز بطور روزافزون این وابستگی شان در افزایش و گسترش…

فدرالیسم و أفغانستان از آنجا تلفیق ناپذیرست٬ که انگلستان تا حالا در گونه یک پارچه یا بسیط به ادامه حیات گونه های دولت از لحاظ حقوقی خود ادامه حیات می دهند٬ یعنی فدرالیسم در مبانی٬ اینطور بود: که کشورهای مجزا را چون نیویارک٬ کالفورنیا٬ واشتن دی سی وغیره … در زیر یک چتر کشوری حقوق بین الملل عمومی یعنی آمریکا قرار داد٬ که از لحاظ حقوق عمومی داخلی نیز می توان هر یک دولت را٬ دولت مستقل در حقوق عمومی داخلی گفت٬ ولی در سیاست خارجی یک قدرت متحد بنام آمریکا ظهور کردند٬ که جوهره تقکیک قوا٬ یا میزان و تعادل اقتدار ملی بر همه ایالات٬ از مردم برای مردم است.

حالا به یک دید تجربه گرایانه چطور فقط یک کشور دولت را بنام افغاستان٬ آنهم در عدم دولت مقتدر ملی فدرالیسم نسخه داد؟… بیشتر بخوانید از لینک ذیل!   

http://www.jhvmn.ir/article_253564_f589fd421c25d080d81cad04f12fdf5e.pdf

اسلام سیاسی معضله دیگرست که: دیوبند در هند زمانیکه توسط سلطان محمود تاسیس می شود٬ سلطان شب در خواب می بیند که آنجناب سنگ تهداب را می گزارد و دیوبند هند خادمین چون نعمت الله دهلوی٬ عبدالحق دهلوی٬ معین الدین چشتی در ادامه و سایر مفاخر اسلام از انجا ظهور می کند. ولی دیوبند پاکستان پسا ۱۹۴۷ که این کشور توسط قدرت های امپرالیستی غربی به رسمیت شناخته می شود٬ و جز اسلام سیاسی یعنی دین وسیله به قدرت نامشروع که همانا نقض حقوق بنیادین بشرست٬ محصول ندارد. یاد ما باشد انگیزه حذف اسراییل پسا ۱۹۴۸ بود٬ بین کشورهای مسلمان که اسراییل را هر روز مقتدرتر می کند٬ یعنی پاکستان منحیث کشور مستقل باید شناخته و ایجاد روابط صورت گیرد٬ که یکی از عوامل بد بختی ها پی در پی در افغاستان الخصوص در دهه های گذشته٬ مباحث پشتونیزم آن سوی سرحد است٬ که بدست آوردن هدف٬ از لحاظ حقوقی سیاسی ناممکن بوده٬ ولی می توان در آینده از اتحاد در منطقه یعنی ایجاد روابط بیدون سرحدی چون اورپا مسایل فرهنگی قومی را در اوج رساند. اما مبحث فرهنگ و قدرت ملی روابط تاسیسی مستقیم ندارند٬ یعنی اقوام قوم نه٬ اقوام جمع می شوند حاکمیت ملی را ایجاد می کنند٬ که دولت موضوع آنست٬ و اینرا در ادبیات سیاسی قرارداد اجتماعی می توان گفت٬ و دولت مسوول است که پدیده های فرهنگی هر قوم را رعایت کرده و در ایجاد روابط آن در حیطه حقوق بین الملل فرهنگی و شورای یونسکو در سازمان منفعت های حیثیتی را به اوج رساند٬ که حقا حوزه فرهنگی خراسان مهد تمدن دنیا امروزی است.

یاد داشت۱: دو لینک ذیل که در شبکه جهانی آریانا نیوز و صفحه سیاست افغانستان متصدی حامد ضرابی است٬ ارایه کرده ام که پیشنهاد می کنم دیده شود.

یاد داشت ۲: لطیف پدرام که افکار ملی و منفعت عمومی را٬ جایگزین افکار قومی نکند٬ ملا هیبت الله در بین تاجکان گرامی است٬ با این فرق که او ریش و دستار دارد و از مجرای اسلام سیاسی به قدرت قومی و پدرام دریشی و نکتایی که ساخت اسلحه های ممنوعه هم کار دانشمندان بی وجدان بوده نه کار دهقان صادق بی دانش…

اسلام سیاسی:

https://m.facebook.com/story.php?story_fbid=pfbid02j7BQjr2xCTqDkQwzrUtvRjXVVc8Kaaya7CSspKx72WnLNNiCypGMBikEcVu5HBHel&id=100005737770527&mibextid=qC1gEa

سازمان و أفغانستان: