زنان وجهاد سیاسی علیه ظلم واستبداد

مقدمه  از دید قرآن کریم وسنت نبوی ، زنان دارای شآن…

خیزش زنان هرات؛ آزمون مردانگی فراقومی  و تجلی همبستگی ملی

نویسنده: مهرالدین مشید هتک حرمت به زنان هرات؛ پرده از سیمای…

         چه باید کرد 

چه  با ید  کرد  ها  بسیا  ر گشته  از ینکه  راه …

باسط محمد غریب

آقای "باسط محمد غریب" (به کُردی: باست حەمە غەریب) شاعر…

طالبان نماد خشونت، تبعیض و سرکوب علیه زنان و دختران

شباهنگ راد یکی از مهم‌ترین روایت‌ها در تبیین پدیدهٔ طالبان این…

دیار حلبچه‌ای

شاعر کُرد زبان "دیار حلبچه‌ای" (به کُردی: دیار هه‌له‌بجه‌یی) با…

ایدئولوژی ستیزان؛ خود ایدئولوژی گرایند

ideologie . آرام بختیاری ایدئولوژی انسانی؛ ضروری، مفید و رهایی بخش است.  ایدئولوژی؛…

 پری قره‌داغی

بانو "پری قره‌داغی" (به کُردی: پەری قەرەداخی) شاعر معاصر کُرد،…

از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

«
»

تحول مفهوم دولت در عرصه روابط بین الملل

روح الله ازهد

پیشگفتار و پس زمینه موضوع  روابط بین الملل و جایگاه دولت؛

1.      نظریه روابط بین الملل: بررسی تعامل دولت ها (و…)، تبیین و پیش بینی رفتار آنها و تجزیه و تحلیل پالیسی خارجی میان کشورها است.

2.      بازیگران روابط بین الملل: دولت، سازمان های بین المللی، شرکت های چند ملیتی، چهره های مطرح، 

3.      مفاهیم روابط بین الملل: هویت، منافع ملی، انارشی، قدرت، امنیت، حاکمیت، موازنه قوا، و غیره

4.      موضوعات بین الملل: جنگ و صلح (تروریزم، گسترش سلاح های کشتار جمعی و اتمی، محیط زیست، حقوق بشر، توسعه اقتصادی و تجارت، جهانی شدن) و غیره

5.      نظریات روابط بین الملل: <وضع موجود> اثبات گرا یا خردگرا (واقعگرایی، لیبرالیزم، مارکسیزم)، پسااثباتگرا یا انتقادی (فرانکفورت، پست مدرنیزم، فمنیزم، سازه انگاری).

مفاهیم نظری و تئوریک تعریف دولت و عناصر شکل دهنده آن؛

1.      تعریف دولت: اجتماعی از مردم که در سرزمین مشخصی زندگی می‌کنند، از حکومتی برخوردارند که به وضع و اجرای قانون اقدام میکند و تحت سلطه حاکمیتی میباشند که استقلال و آزادی شان را تضمین میکند.

2.      عناصر تشکیل دهنده دولت: سرزمین یا قلمرو، جمعیت، حاکمیت یا قدرت سیاسی، حکومت، شناسایی بین المللی، قانون، منابع و بودجه و غیره

3.      تفاوت دولت و حکومت: حکومت ابزاری است برای اعمال قدرت که قوه مجریه نامیده میشود.

4.      دولت-ملت: سرزمین جئوپولیتیک که مشروعیت سیاسی آن بخاطر مستقل بودنش است و دارای جمعیتی با فرهنگ و قومیت مشترک است.  (عهدنامه صلح ویستفالی 1648)

5.      مبنأ و مشروعیت دولت: مشروعیت الهی، مشروعیت حکومت مردم بر مردم، مشروعیت قانونی.

6.      انواع دولت: مستقل و متمرکز، فدرال، کنفدرال، و غیره…

تحلیل و بررسی نظریات روابط بین الملل نظریه های کارکرد دولت در روابط بین الملل؛

1.      واقعگرایی یا رئالیزم: بدبین به سرشت انسان و دولت (محور) در پی کسب قدرت است که نظام بین الملل را نیز بخاطر نبود حاکمیت جهانی انارشیک میبیند، لهذا در پی منافع ملی خود اند و ایجاد تهدید میکنند.

2.      نو واقعگرایی یا نئورئالیزم: دولتها ساختار سیاسی سازمان یافته و منظمی اند که امنیت را جایگزین قدرت کرده و تاکید بر ساختار نظام بین الملل دارد. توانایی دولتها متفاوت اما کارکردشان مشابه است(حاکمیت) .

3.      لیبرالیزم: شرایط اجتماعی عامل جنگ است. سازمانهای بین المللی باعث همکاری بین دولت ها میشود. طرح امنیت دسته جمعی و صلح دموکراتیک را مطرح میکنند که اقتصاد جایگزین قدرت نظامی میشود.

4.      مارکسیزم یا رادیکالیزم: اقتصاد زیربنا است وسرمایه داری عامل جنگ. دولت درخدمت طبقه خاص است.

5.      ساختارگرا یا سازه انگاری: تاکید به ویژگی نهادی دولت دارد. ایده ها و ارزشها مثل ساختارهای مادی مهم اند. هویت دولتها متحول و امری رابطه ای استکه منافع آنرا شکل میدهد و منافع سرچشمه ی کنشها است.

6.      فمنیزم: سیاست مردسالارانه و پرخاشگرانه یا تجاوزگرانه است. نقش زنان برای آوردن صلح مهم است.

7.      پسا تجددگرایی: دولت پست مدرن، تکنولوژی اطلاعات و ارتباطات، زمان به جای مکان، سلاح های هستوی، جهانی شدن، و غیره

جمع بندی و نتیجه گیری

1.      نظریه ها برای توضیح، توصیف و تبیین وضع موجود و پیشبینی آینده اند که با عمل ارتباط متقابل دارند.

2.      این تاثیر و تحولات نگاه هر نظریه در مورد دولت را هم تغییر میدهد و نظریه ها به هم نزدیک شده اند.

3.      عناصر دولت از تک سطحی به چند علتی رفته و عوامل مختلف داخلی و خارجی تحلیل میگردند.

4.      دولت ها دیگر مستقل و منزوی نبوده بلکه به همدیگر وابسته و همکار هستند که حاکمیت محدود شده است.