از صنف درس تا پشت فرمان؛ روایت یک نسل

نویسنده: مهرالدین مشید آینه غربت؛ روایت زندگی یک نسل در یک…

جبار صابر

استاد "جبار صابر" (به کُردی: جەبار سابیر) شاعر معاصر کُردزبان…

بیاد دنیای امن و آزاد

رسول پویان نفت و گاز اول فروغ منزل و کاشانه شد بعد…

اهمیت ژئوپولتیک و ژیواکونومیک دهلیز واخان؛

پاکستان در اندیشه کنترول کامل این دهلیزحیاتی: کریدور واخان (Wakhan Corridor)،…

ډرونونه، سیم‌کارتونه او ټکنالوژیک جنګ

ليکنه: حميدالله بسيا په اوسنۍ نړۍ کې د جګړو بڼه تر…

طالبان و بازی‌های پنهان؛ از فرافکنی سیاسی تا مهندسی استخباراتی

نویسنده: مهرالدین مشید طالبان و نبرد روایت ها؛ بازی های سیاسی…

مپیندارید یاران!

امین الله مفکرامینی  2026-02-06! مپنــــدارید یـاران که من دیوانــــــه ام زخودغافل وبــا خلق…

دورنمای پایان نزاع‌های گروهی و قومی در افغانستان؛ فرصت‌ها و…

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در بیش از دو سدهٔ اخیر، افزون…

توافقنامه همکاری نظامی روسیه و افغانستان

ضرورت دوجانبه و برمبنای منافع طرفین : منافع روسیه ؛ افغانستان با…

بازخوانی تحولات افغانستان؛ از بن بست سیاسی تا تحول اجتماعی

نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان در آستانهٔ دگرگونی؛ از متن استبداد تا…

چگونگی آبیاری  زمین های زراعتی

نوشته کریم پوپل مورخ ۲۲ می ۲۰۲۶ آبیاری عملیه رساندن مقادیر کنترل…

پیاوړی لیکوال، تکړه شاعر

له ښاغلي ډاکټر طارق رشاد سره چې د علم، ادب…

آیینۀ تاریخ

رسول پویان چه خـوش گفت توسیدیـد فیلسوف که بُد جنگ اسپارت وآتن…

زمزمه های بازگشت اشرف غنی به کابل از شایعه تا…

نویسنده: مهرالدین مشید در این روزها زمزمه‌های بازگشت اشرف غنی به…

دستاوردهای خلاق چخوف، نویسنده برجسته رئالیست روسی 

برگردان. رحیم کاکایی پیشگفتار مترجم : رئالیسم بی‌رحمانه‌ی یک راوی غمگین  نویسنده ای…

لحاف مهربان کودکی

ساجده میلاد من به گذشته می اندیشم  من شب ها  در آغوش سبز…

نقش زنان مسلمان در جامعه اسلامی !

مقدمه . بی گمان یکی از مهم ترین مباحث در تبیین…

بدخشان؛ گره کور و پاشنه آشیل حاکمیت طالبان

نویسنده: مهرالدین مشید بدخشان؛ جرقه های بحران و احتمال خیزش تازه…

شیرۀ جان

رسول پویان شیرۀ جان ازدو چشم خون چکانم می چکد لـؤلــؤی لالا…

            و حدت خواهی 

در عاشقی ،  عشق   نمایی   نمیکنم گنج  ی  محبتیم…

«
»

ایا سرمایه گذاریهای پاکستان درچهاردهه درافغانستان به ثمر ر سیده ؟

سفر عبدالله عبدلله به طور غیر مترقبه بدون صلاحیت اجرائیئ در دولت جمهوری اسلامی افغانستان برای تسریع روند صلح در دوحه که به بن بست موءقت به گفته سخنرانان اشتراک کننده دراین جلسه مواجه شده بود به تاریخ29سپتمبر2020  به پاکستان سفرکرده بارهبران دولت پاکستان ازجمله: نخست وزیر ، رییس جمهور ووزیر  خارجه  ملاقات واز طرف انها  مورد استقبال شایانی قرار گرفت . این سفر چه ارمغان به مردم افغانستان خواهد داشت؟ایا  بازهم رهبران احزاب جهادی و هیآت صلح  در تلک سیاستهای پاکستانیها بندمی مانند ویا رهای می یابند.؟ از قراین روشن است که این ملاقات با دساتیر کشورهای خارجی در راس امریکا ونماینده آن خلیل زاد سازماندهی شده باشد!. تا براساس قرارداد مخفی که  بین طالبان وامریکا صورت گرفته وجزیات وی افشاء نه شده برنامه جدید ی را برای ازبین بردن بن بست مذاکرات که بوجود امده پیشکش و طالبان را دراین راستا اماده بسازند تا نشست ادامه وبه نتیجه نهایی برسد.  به گمان اغلب امریکا  مصمم است که به هر قیمت میشود باید معاهده صلح به امضای جانبین برسد وعملی شود. برای اینکه دولت پاکستان نیز  نمی خواهند که زیادتر درتلک جنگهای نیابتی دربند باشد واز جانب دیگر پاکستان میخواهد که موقف گذشته خودرا دوباره درنزد امریکا وجهانیان کسب  وحفظ نماید. برعلاوه  گروهی طرفداران ترامپ با تسریع برگزاری نشست درجستجوی ان است تا نتیجه مثمری را ازاین مذاکره در جریان گزینش  ریاست جمهوری بهره برداری کند وآن را به مثابه یک برگ برنده درمقابل حریف خود استفاده کند. امریکایان میخواهند که این روند حداقل تا برگزاری انتخابت درماه نومبر نتیجه مثبت بدست آورد. حتی اگر شود به شکل نمونه یا الگو این مذاکره را به نتیجه برساند.برای اینکه امریکاییها تلفات نظامی ومالی را دردودهه متقبل شده اند ونزدیک به یک تریلیون دلار درافغانستان هزینه کرده اند. نطر به اظهار جنرال باز نشتسه ای اس ای پاکستان حمید گل که” امریکا سالانه پنجصد ملیون دالربه طالبان کمک کرده است”” واز سوی دیگر هردوحزب جمهوری خواه ودمکرات ها جنگ افغانستان را به عنوان ” جنگ هزینه بر” وجنگ بی پایان” یادمیکنند. ازاین حرف معلوم است که هردوحزب خواهان صلح وحل چالشهای افغانستان استند ومیخواهند ابرومندانه ازاین باطلاق نجات یابند.این امر قطعی است وتلاش دارند تا درکوتاه ترین زمان ممکن این مذاکرات به نتیجه برسد. از جانب دیگر طالبان این دوره را درزمان ترامپ یک فرصت خوب برای خود میدانند ومی خواهند با نتایج حد اقل مثبت به نفع شان تمام شود. با رویکردها جدید  نسبت به گذشته  مذاکرات را درزمان ترامپ به نتیجه برساند. حالا سوال اینجاست بدون مداخله وسهم پا کستان درجهت صلح درافغانستان که اکثر دوستان وسیاسیون وتحلیل گران دراین نظر است که پاکستان بازهم صداقت نه خواهد داشت وفریب میدهند وطالب را میخواهند به قدرت برسانند راهی دیگری وجود دارد؟ ویا  امریکا مصمم است با مشوره پاکستان درصورت ضرورت دولت عبوری را بریاست عبالله عبدالله که برای انها شخصی میانه رو نسبت به اشرف غنی است  بوجود اورند تا نتایج مقدماتی روند صلح پیام خوبی برای ترامپ باشد!.به این رو موضع گیری دولت پاکستان دراین رابطه برشالوده یی دید وبازدید با عبدالله عبدالله معلوم خواهد شد که چه قدرپذیرای وبرخود انها با عبدالله دوستانه شفاف و با صداقت بوده است ،تاریخ روشن خواهدکرد! ،این پدیده زمینه  خوبی است که تا جانبین همچو ملاقاتهارا  برای ازبین بردن کدورتها ودشمنی ها  برمبنای روابط سیاسی که درجهان معمول است زیر نظر سازمان ملل متحد وکشورهای بزرگ جهانی در ر اس امریکا وغیره پیش ببرند ودرجهت حل مناقشه های تاریخی عمل  بکنندتا میان جانبین اعتماد متقابل بوجود اید. یگانه  زمینه راه حل مناقشه ها میتواند از طریق رویکردهای مسالمت امیز ونشستهای سیاسی بوجود آید. درغیر آن  درطول چهاردهه با برزگترین نیروهای  نطامی 48 کشور جهانی با رهبری امریکا وناتودولت های افغنستان نه توانستیند  طالب را ازبین ببرد ودست پا کستان را ازافغانستان کوتاه بسازند. برعکس تلفاتی زیادی رادرعرصه های مختلفی متقبل شده است . پاکستان کشوریست که ازلحاظ نظامی سلاح هستوی وبم دارد نسبتن ثبات سیاسی دارد  وبا ابرقدرتهای جهانی به نحوی ارتباط خوب وهمه جانبه دارد به گفته جو بایدن ” نسبت به افغانستان پاکستان نزد ما ارزش بیشتر دارد” . بناعن صلح وثبات سیاسی با زور تفنگ  نا ممکن خواهد بود. باید سیاسیون کشور ما باهوشیاری مدبرانه ازوضع فعلی که با پا کستان طالب بوجود امده استفاده نموده و استقبال کنندوآ ن را  تقویه وادامه دهند تادرعمل نتایج مثبت به دست اید. عمل ملاک حقیقت است. به غیران باید با توپ تفنگ خونریزی را پیش برد!

رستمی المان 2.10.2020