طالبان، تی‌تی‌پی و چرخش به سوی هند؛ رمز یک رقابت…

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از پرسش‌های مهم و پیچیده در تحولات…

میدان، فشار و خطای پیروزی: چه زمانی هزینه به قدرت…

Wahidullah Noorzai | Noorzai International Doctrine Academy (NIDA) تز مقاله در منازعات…

سیستم څه ته وایي؟

نور محمد غفوری سریزه سیستم (System) د انسان د ژوند، طبیعت، ټولنې،…

آیا زمان همگرایی نیروهای سیاسی افغانستان فرا نرسیده است؟

 نویسنده: مهرالدین مشید از راست و چپ تا طالبان؛ ضرورت توافق…

آته ایسم؛ ضرورت انقلاب و روشنگری است؟

Atheism: خدا ناوری  آرام بختیاری 2600 سال بحث و جدل خونین؛ آته…

ابونواس اهوازی؛نمایندۀ شادخواریهای عصر ساسانی

(بخش۳)،علی میرفطروس -«من فرزندِ جامم؛ از آن شیر می‌نوشم  و تا روز رستاخیز،…

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

شرحی بر شعر اخلاق و تمدن

زورا سورونبایوا  شاعر، نویسنده و نمایشنامه‌نویس قرقیزی شوروی

برگردان. رحیم کاکایی زورا سورونبایوا  نخستین نویسنده زن در قیرقیزستان شوروی،…

افغانستان؛ وقتی دخالت خارجی سرنوشت یک انقلاب را تغییر داد

https://www.youtube.com/watch?v=cX5Rlj8weaA از ورود شوروی تا فاجعه نجیب‌الله؛ چه بر سر افغانستان…

خاطرات امین الله مفکر

خاطرات اینجانت امین الله مفکر امینی شاعر و نویسنده درچـــاربــــــخش مختصرا…

افغانستان در دوراهی تاریخ؛ تداوم بحران یا گذار به حاکمیت…

 نویسنده: مهرالدین مشید افغانستان امروز در نقطه‌ای حساس از تاریخ معاصر…

بی تفاوتی جهان در برابر تروریزم جهادی در افغانستان!

القاعده و طالبان دو رویی یک سکه اند! جهان در برابر…

اخلاق و تمدن

رسول پویان مگـر جـزیـرۀ اپـسـتـیـن دام شـیـطان بود که مرگ ارزش واخلاق…

مشروعیت‌زدایی قومی طالبان؛ خلع سلاح قومی این گروه

 نویسنده: مهرالدین مشید یکی از مهم‌ترین موانع در مسیر حل بحران…

آن کارسون، برنده نوبل ادبیات ۲۰۲۶؛ از ادبیات کلاسیک تا…

      بهرام رحمانی bahram.rehmani@gmail.com  آکادمی سوئد روز پنج‌شنبه ۸ اکتبر ۲۰۲۶، جایزه نوبل…

رمانتیسم؛ عطر شانل آیدا، یا سیگار اشنو شهلا ؟

Romantik . آرام بختیاری رمانتیک، مکتبی چند وجهی؛ خردگریز، اتوپیستی، هومانیستی. رمانتیک واژه…

رساله‌ای در باب تخیل (3)

« آزادی و هراس انسان از خلوت خویش » تهیه و…

جنگ ایران، محاسبات ترامپ و بازتعریف آسیب‌پذیری در جغرافیای منطقه

وحیدالله نورزی جنگ‌ها را نمی‌توان تنها با شمار حملات، میزان خسارات…

دو یاداشت !

1-- افغانستان و اثرات موقعیت جغرفیایی ان . 2-- چاره اساسی…

تعلق بر انسانیت بجا است !

امین الله مفکر امینی              2026-08-10! بــه هر طرف مینگرم بوی تعلقات…

«
»

Monthly Archives: September 2026

نسل‌کشی هزاره‌ها یک پروژه چندوجهی بود که ریشه در سیاست‌های خارجی داشت و با انگیزه‌های داخلی اجرا شد

افغانستان سرزمینی نیست مانند روسیه و یا هند که بزرگ‌تر باشد و با آب‌ها و دریاهای وسیع محاط شده باشد؛ بلکه کشوری کوهستانی و محصور در خشکی است، با تنوع قومی و مذهبی نه چندان گسترده؛  تاجیک، هزاره، پشتون، اوزبیک و دیگر اقوام، و دارای مناطقی است که حتی شاید بسیاری از مسائل مدرن امروزی…

بیشتر بخوانید

اگزیستنسیالیسم؛ آزادیاست، یا ترس و مرگ؟

Existenzphilosophie. آرام بختیاری فلسفه وجودی انسان؛ آزادی بورژوایی، یا رهایی جامعه؟ آیا انحلال سوسیالیسم بدلیل نفی اگزیستنسیالیسم بود؛ آنطور که لیبرال ها میگویند ؟ آیا فلسفه وجود، یا اگزیستنسیالیسم، به معنی آزادی انسان بورژوایی است؟ منظور مکتب و فلسفه اکزیستنسیالیست، تعهد است یا آزادی؟ جمعبندی این مکتب، نیهلیسم است، یا در انتظار مرگ و ترس…

بیشتر بخوانید

۱۱ سپتامبر جهان را تغییر داد؛ زندگی من را نیز تغییر داد

از صبحی که آمریکا را تغییر داد تا میدان‌های افغانستان؛ و درس‌هایی که با خود به خانه آوردم نوشته وحیدالله نورزی افسر ارشد نظامی سابق | استراتژیست میدانی و تحلیل‌گر امنیتی منطقه من در ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ در نیویورک نبودم. در واشنگتن هم نبودم؛ جایی که ساختمان پنتاگون هدف حمله قرار گرفت. در هیچ‌یک از…

بیشتر بخوانید

ابعاد هولناک فاجعه هر روز آشکارتر می‌شود

ا. م. شیری ابعاد هولناک فاجعۀ نسل‌کشی نظام‌مند زبانی، فرهنگی و ملی که پان‌ایرانیسم، ایرانشهری‌گری و شونیسم باستان‌گرای فارس به ملل غیرحاکم ایران تحمیل کرده است، از هر سو بنگری، کران تا کران، روز به روز آشکارتر و عریان‌تر دیده می‌شود.  فاجعۀ نسل‌کشی زبانی، فرهنگی و ملی ملل ایران یک واقعیت غیرقابل انکار است. بدان…

بیشتر بخوانید

بهره‌گیری آمریکا از هوش مصنوعی برای دستکاری ذهن و شعور بشریت

تمام بشریت در حال تبدیل شدن به یک محیط بسته و کنترل شده است. ولادیمیر پراخواتیلوف(VLADIMIR PROKHVATILOV)، استاد علوم سیاسی، کارشناس نظامی ا. م. شیری- هوش مصنوعی مانند اغلب اختراعات و کشفیات انسان، می‌تواند استفادۀ دوگانه داشته باشد و دارد: در دست برخی دولت‌ها، اساساً برای احیای دوران‌ برده‌داری، تشدید استثمار، تحمیق توده‌ها، تأمین منافع…

بیشتر بخوانید

حملات ایران آمریکا را خلع سلاح کرد و اتحادیۀ اروپا را به هراس انداخت

داستان بی‌نیاز از شرح و تفسیر، مترجم، ا. م. شیری ایران چندین ضربۀ جدی و هم‌زمان به تأسیسات آمریکا وارد کرد و یک پهپاد زیردریایی آمریکایی (زهپاد) را نیز به غنیمت گرفت. یوری کنوتوف، کارشناس نظامی، در گفت‌وگویی اختصاصی با وب‌سایت «aif.ru» دربارۀ پیامدهایی که در انتظار آمریکا است، توضیح داد. یادآوری می‌شود که ایران…

بیشتر بخوانید

ترامپ پس از ونزوئلا و کوبا، نگاه خود را به نیکاراگوئه دوخته است

دکترین دونرو دمیتری نفیودوف (Dmitry NEFYODOV)، دانشمند علوم سیاسی، کارشناس مسائل بین‌المللی ا. م. شیری- باورم نیست با وجود امپریالیسم جهانی به سرکردگی امپراتوری تروریستی-فاشیستی آمریکا، جهان روی امنیت و آسایش، استقلال و آزادی، توسعه و رفاه ببیند. خطر امپریالیسم همیشه باقیست، جدی است و فوری است. کم‌ترین تعلل در مبارزه با امپریالیسم، عواقب خطرناکی…

بیشتر بخوانید

د سیاسي فعالیت لپاره د ایډیا او رهبر جوړول

نور محمد غفوری (هیله من یم چې دا لیکنه د سیاست او سازماني فعالیت مینه وال ژوره او په حوصله ولولي او دقیقه یې وارزوي. ) سریزه: د سیاسي فعالیت اساسي مسئله: هر سیاسي حرکت د یوه مشخص ټولنیز واقعیت په وړاندې د غبرګون په توګه رامنځته کېږي؛ خو یوازې غبرګون د دوامدار سیاسي بدلون…

بیشتر بخوانید

 علتِ بی‌بندباریِ جامعه، در «بی‌حجابی» و «برهنگی» نیست

شباهنگ راد ظهور آسیب‌های اجتماعی، تعمیق نابرابری‌ها و هزاران بُحران و معضل دیگر، در اشکال گوناگون، ریشه در ساختارهای جوامع سرمایه‌داری و نظام‌های سیاسی متنوعی دارد که بر آن‌ها حاکم‌اند. در سایهٔ چنین ساختارهایی، جهان برای تولیدکنندگان و سازمان‌دهندگان اصلیِ ثروت و حیات اجتماعی، به عرصه‌ای بدل شده است که در آن فقر روزبه‌روز گسترده‌تر…

بیشتر بخوانید

تبیین سیاسی فرهنگ مردمی

تقدیم به جناب دکتر ابواقاسم اسماعیل پور مطلق، استاد تمام دانشگاه شهید بهشتی از اسطوره ایزدِ تیر یا تیشتر ایرانی (1)،با  افسانه ایزد بانوی باران یا ” وارش varǝš” مازندرانی  طیاریزدان پناه لموکی این گفتار در نظر دارد به اسطوره ایزد تیر یا تیشتر (ستاره باران)  با افسانه ایزد بانوی باران یا وارش مازندرانی که…

بیشتر بخوانید

پروفیسور استاد نصیب الله سیماب

له ښاغلي پروفیسور استاد نصیب الله سیماب سره چې د علم، ادب او فرهنګ په غوړېدلې او رنګینه نړۍ کې نوښتګر او هڅاند ادیب، خوږ ژبی شاعر، تکړه لیکوال، داستان او کیسه لیکونکی، څېړونکی او ژباړونکی دی، ځانګړې ادبي مرکه مرکوال: انجنیرعبدالقادر مسعود د شعر و شاعرۍ، علم او  ادب درنو او پتمنو مینه والو!…

بیشتر بخوانید

کتاب راز هستی

رسول پویان به زندانی که دل دربند آن زنجیر و برپا گشت در ایـن بی انتها هـستی فـقط، تنهای تنها گشت شـرار خـشـم و تـوفـان طبیعـت تا که شـد آرام بـرای زنــدگانـی مـأمـن هـســتی مهــیّــا گشت زمین گـرد سـر خـورشـید عالـم تاب می گردد که شـور آتش عـشـق درون رعنا و زیبا گشت ز بـس…

بیشتر بخوانید

 اسلام سیاسی؛ از اصلاح دینی تا ایدئولوژی قدرت

 نویسنده: مهرالدین مشید اسلام سیاسی یکی از مهم‌ترین پدیده‌های فکری و سیاسی جهان اسلام در سده بیستم است. این جریان در شرایطی شکل گرفت که جهان اسلام با فروپاشی امپراتوری عثمانی، استعمار اروپایی، شکست‌های نظامی، عقب‌ماندگی اقتصادی، استبداد سیاسی، بحران هویت، نفوذ اندیشه های سوسیالیستی و مارکسیستی و رویارویی با مدرنیته مواجه بود. بنابراین، اسلام…

بیشتر بخوانید

روزهای آخر امین؛ روایت ناگفته از ورود شوروی و تغییر قدرت در افغانستان؛ با اسدالله کشتمند جلسه ششم

تاریخ معاصر افغانستان؛ روزهای آخر حکومت حفیظ‌الله امین. روزهایی که شرایط در افغانستان به‌شدت بحرانی شده بود. سرکوب نیروهای داخلی، فشار بر رفقای حزبی، به‌ویژه پرچمی‌ها، بازداشت‌ها، شکنجه‌ها و برخوردهای خشن سیاسی، نارضایتی زیادی در کشور به وجود آورده بود. در همین دوره بود که رهبران افغانستان، از جمله نورمحمد تره‌کی و خود حفیظ‌الله امین،…

بیشتر بخوانید

وقتی میدان حرف می‌زند

چرا محاسبات استراتژیک بدون تجربه میدانی شکست می‌خورند؟ Wahidullah Noorzai Former Senior ANP/ANCOP Officer | Field Strategist | Security & Geopolitical Analyst در جنگ، همیشه مشکل کمبود اطلاعات نیست. گاهی اطلاعات وجود دارد، گزارش‌ها نوشته می‌شوند، نقشه‌ها روی میز قرار دارند و تحلیلگران درباره آینده سناریو می‌سازند؛ اما چیزی که از دست می‌رود، معنای واقعی…

بیشتر بخوانید